Тапқырлар тобына
Санды теңсіздіктің қасиеттері (презентация)
Бұл материал санды теңсіздіктердің негізгі қасиеттерін қайталауға және бекітуге арналған. Тақырып ойын түріндегі сайыс тапсырмаларымен толықтырылған.
Сайыс барысы
- «Білім» сайысы
- Ойлан да, тап — есептер шығару
- «Кім қырағы?»
- Математикалық жұмбақтар
- Қорытынды
Негізгі ұғымдар мен ережелер
Салыстыру: айырманың таңбасы
Бос орынға қажетті сөзді жаз:
- a мен b сандарын салыстырғанда, a − b айырмасы оң сан болса, a > b болады.
- a мен b сандарын салыстырғанда, a − b айырмасы теріс сан болса, a < b болады.
Транзитивтік қасиет
Егер a > b және b > c болса, онда a > c.
Ереже: a саны b санынан үлкен болса және b саны c санынан үлкен болса, онда a саны c санынан үлкен болады.
Қосу қасиеті
Егер a > b болса, онда кез келген c саны үшін a + c > b + c.
Ереже: теңсіздіктің екі жағына бірдей санды қоссақ, теңсіздік белгісі өзгермейді.
Оң санға көбейту/бөлу
Егер a > b және c > 0 болса, онда ac > bc және a : c > b : c.
Ереже: теңсіздіктің екі жағын да бірдей оң санға көбейтсек немесе бөлсек, теңсіздік өзгермейді.
Теріс санға көбейту/бөлу
Егер a > b және c < 0 болса, онда ac < bc және a : c < b : c.
Ереже: теңсіздіктің екі жағын да бірдей теріс санға көбейтсек немесе бөлсек, теңсіздік белгісі қарама-қарсысына ауысады.
Түсіндіру сұрақтары
- 3 > 1 теңсіздігінің екі жағына да 1,2 санын қосайық: неге теңсіздік өзгермейді?
- Санды теңсіздіктің екі жағын да бірдей теріс санға көбейтсек немесе бөлсек, теңсіздік белгісі қандай таңбаға өзгеруі керек?
«Білім» сайысы: сұрақтар мен жауаптар
«Білгірлер» тобы
-
Қандай сан барлық сандарға қалдықсыз бөлінеді?
Жауап: 0
-
Егер тырна бір аяғымен тұрса 3 кг болады, ал екі аяғымен тұрса оның салмағы қанша?
Жауап: өзгермейді (сол салмақ)
«Алғырлар» тобы
-
Әкемнің 7 ұлы бар, оның әрбір ұлының қарындасы бар. Сонда әкемнің неше баласы бар?
Жауап: 8
-
Үстел беті төртбұрышты. Оның бір бұрышын арамен кесіп алсақ, неше бұрыш қалады?
Жауап: 5 бұрыш
«Тапқырлар» тобы
-
Қандай санның атауында қанша әріп болса, сонша цифр бар?
Жауап: 100
-
Төрт қойдың неше аяғы бар?
Жауап: 16
Демалыс сәті: «Кім қырағы?»
Сергіту сәтінде қысқа әрі тапқыр сұрақтар арқылы оқушылардың зейіні мен ойлау жылдамдығы тексеріледі.
Математикалық жұмбақтар
Жұмбақтар (1-бөлім)
-
Бес ін, бес іннің ауызы — бір ін.
Жауап: қолғап
-
Шекер жейтін аққұтан бір қазыққа байланды. Аузына тістеп шекерін, ол қазықты айналды.
Жауап: циркуль
-
1-ден 10-ға дейінгі сандар.
Жауап: бір, екі, үш, төрт, бес, алты, жеті, сегіз, тоғыз, он
Жұмбақтар (2-бөлім)
-
Атадан 10 боламыз, бір-бір жастан арамыз. Қосылып кейде басымыз, азайып кейде қаламыз. Бөлініп кейде арамыз, көбейіп те аламыз.
Жауап: 1-ден 10-ға дейінгі сандарға амалдар қолдану
-
Айқасқан екі таяқ, тұрады жоқты сұрап.
Жауап: x
-
Нәрселерді санағанда керек ол бізге әрдайым. Айтыңдаршы, бұл қандай сан, жан-жағыңа қарамай?
Жауап: натурал сан
Қорытынды
Санды теңсіздіктердің негізгі қасиеттері — салыстыру, транзитивтік қасиет, қосу, оң санға көбейту/бөлу және теріс санға көбейту/бөлу кезіндегі белгі өзгерісі — есеп шығаруда жиі қолданылады.
Бұл ережелерді нақты түсіну теңсіздіктерді дұрыс түрлендіруге, дәлелдеулерді сауатты құруға және есептерді жылдам шешуге көмектеседі.