Натюрморт құрастыру өнері
Сабақ тақырыбы
Натюрморт түрлері. Натюрморт құрастыру өнері.
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Оқушыларды бейнелеу өнері жанрларының бірі — натюрмортпен жүйелі түрде таныстыру және оның түрлерімен жұмыс істеуді ұйымдастыру.
Дамытушылық
Оқушылардың ой-өрісін, білімін, шығармашылық қабілетін, сабаққа қызығушылығын және орындаушылық шеберлігін дамыту.
Тәрбиелік
Өнерді қастерлеуге, эстетикалық талғамды қалыптастыруға, ұқыптылыққа, сұлулықты түсіне білуге және табиғатты қорғауға тәрбиелеу.
Құрал-жабдықтар мен көрнекіліктер
- Қағаз
- Қарындаш
- Өшіргіш
- Бояу түрлері (акварель, гуашь және т.б.)
- Бейнелеу өнеріне қажетті қосымша құралдар
Сабақтың өту барысы
-
1
Ұйымдастыру кезеңі
-
2
Үй тапсырмасын тексеру
-
3
Жаңа тақырыпты түсіндіру
-
4
Тапсырмаларды орындау
-
5
Сабақты бекіту
-
6
Үй тапсырмасын беру
Жаңа тақырып: натюрморт және оны құрастыру
Натюрморт салу барысында суретші қозғалыссыз заттарды мұқият бақылап, олардың пішінін, түсін, фактурасын және материал сұлулығын зерттейді. Осындай зерделеу нәтижесінде әсерлі көркем туындылар дүниеге келеді.
Натюрморттарды тамашалау — ерекше әсер сыйлайтын сәт. Кейбір жұмыстар көрерменді заттың пішіні мен түсіне, материалдың көркемдігіне назар аударуға шақырса, енді бірінде заттар өз иесін, оның өмір салтын меңзеп тұрғандай әсер қалдырады.
Натюрморттың негізгі екі бағыты
-
Әсем, сәнді заттар натюрморты
Мұнда заттар өз сапасы мен ерекшелігін айқын көрсетеді: жылтыр, фактура, түс үйлесімі, пішін әсемдігі.
-
Адам туралы сыр шертетін натюрморт
Заттар оларды қолданған адам, оның кәсібі, қызығушылығы немесе көңіл күйі жайында ишара береді.
Натюрмортты құрастыру қадамдары
-
1
Әртүрлі заттарды таңдап, салыстырып, түрі мен мазмұны жағынан бір-біріне үйлесетіндерін іріктеу.
-
2
Композицияны құру: заттардың орнын қайта-қайта ауыстырып, ең ұтымды орналасуды табу.
-
3
Көркемдік әсерін күшейту: пропорция, тепе-теңдік, ритм, жарық-көлеңке және түстер үйлесімін ескеру.
Бүгінгі жұмыс
Бүгінгі сабақта натюрморттың 4 түрімен танысып, композиция құрастыруды орындаймыз.
Натюрморттың 4 түрі
01
Жеміс-жидек топтамасы
Пішін мен түстің байлығы арқылы көлем мен фактураны көрсетуге ыңғайлы.
02
Ойыншықтар топтамасы
Әртүрлі материал, түс және мінезді форма арқылы композицияны жандандырады.
03
Оқу құралдарының жиынтығы
Тақырыптық тұтастық береді; жазық және көлемді пішіндерді қатар көрсетуге қолайлы.
04
Музыкалық аспаптар жиынтығы
Ырғақ пен динамика әсерін береді; күрделі сызықтар мен жылтыр беттерді зерттеуге мүмкіндік ашады.
Шығармашылық жұмыс
Оқу құралдарынан натюрморт құрастырып, оның композициялық шешімін тауып, бояу арқылы орындау.
- Заттарды мағыналық және пішіндік үйлесіміне қарай таңдаңыз.
- Орналасуын бірнеше рет өзгертіп, ең көркем нұсқасын бекітіңіз.
- Түстердің үйлесімін және жарық-көлеңкені ескеріңіз.
Сабақты қорытындылау
Талқылау сұрақтары
- Натюрморт дегеніміз не?
- Жансыз заттар топтамасының ерекшеліктері қандай?
- Натюрморттағы түстер қандай болуы мүмкін?
Бағалау
Натюрмортты құрастыру сапасы, композицияның тұтастығы және қолданылған бояу түрлерімен жұмыс бағаланады.