Қаншама қателіктер
Жағымсыз эмоцияға берілмеудің 5 тәсілі
Кейде намысыңызға тиетін жағдай туғанда үнсіз қалу қиын. Әсіресе, қарсы тарап сіздің ойыңызды тыңдағысы келмей тұрғандай көрінсе, ашуға берілмеу одан сайын ауырлайды. Дегенмен, дәл сол сәтте қаншалықты ашуланып тұрсаңыз да, ойыңызға келгеннің бәрін айта салмауға тырысыңыз: ашу үстінде адамға дұрыс ой да, дұрыс сөз де оңай келмейді.
Ашуға ерік берсеңіз, сіз қарсыласыңызды сүріндіруді ойлайсыз; ол да сізді мұқатып тастау үшін барын салады. Бірақ ауыр сөзге сол мезетте жауап бермей-ақ қоюға болады. Кейде үнсіз қалу — әлсіздік емес, керісінше ішкі тәртіптің белгісі. Өйткені қарсы тарап та жағымсыз эмоцияның жетегінде болғандықтан, сізді қаншалықты ренжіткенін толық сезінбеуі мүмкін.
Біреудің көңілін жаралап алудан қорқуымыз керек — тіпті ол адам сіздің көңіліңізді қалдырса да. Адамның кемшілігін айтып, намысына тию — қателік. Сол сәтте “мұқатып салдым” деп өзіңізді жақсы сезінуіңіз мүмкін, бірақ кейін өкініш келеді. Себебі Жаратушы мұны құп көрмейді.
Әрине, жағымсыз эмоцияны мүлде сезінбеу мүмкін емес. Бірақ Құдайға сеніңіз: Жаратушыда үлкен күш бар — ол бәрін көреді, бәрін естиді. Сол сәттегі көңіл күйіңізді басқаруға көмек сұрасаңыз, Ол әрдайым жәрдем етеді. Жаратушы — біздің қорғанымыз және қалқанымыз.
Әркімнің эмоцияға берілмес үшін өз тәсілі бар. Төмендегі кеңестер — өмірлік тәжірибеден жинақталған ойлар. Есіңізде ұстаңыз.
1) Эмоция үстінде маңызды шешім қабылдамаңыз
Адам бойында түрлі жағымсыз эмоциялар болады: өкпе-реніш, қорқыныш, ашу-ыза, кек алу ниеті және тағы басқа. Осы күйде үлкен қателіктерге бой ұру оңай.
Қарым-қатынас
Сүйгенімен ажырасу, жақындарымен байланыс үзу көбіне ашу үстінде жасалады.
Жұмыс
Қызметтен кету, дау-дамайды үлкейту кейін орны толмас салдарға әкелуі мүмкін.
Өзіңіз
Эмоция басылған соң “қателестім” дейсіз, бірақ бәрін қайта қалпына келтіру қиын болады.
Сондықтан “бүгін міндетті түрде шешім қабылдауым керек” деген ойдан аулақ болыңыз. “Асыққан — шайтанның ісі” деген нақылды есте сақтаңыз. Өзіңізге келу үшін уақыт керек: уақыт өткенде ақыл орнына түседі, сонда дұрыс шешім қабылдайсыз.
2) Реакцияңызды өзгертіңіз: кідіріс — жаңа мүмкіндік
Эмоция — сол сәттегі оқиғаға немесе әрекетке берілетін реакция. Көбіне өз көзқарасымызды “дұрыс” деп қабылдап, оған қарсы келгенді мойындағымыз келмейді. Бірақ біз сол әрекеттің соңы не болатынын нақты білмейміз: адамға алдын ала сезу секілді ерекше сезімталдық толық берілмеген.
Тәжірибелік қағида
Жағымсыз эмоция күшейген сәтте әдейі “өзімді ұстау тәсілімді” өзгертіңіз: үнсіздік, үзіліс, орнынан тұрып кету, су ішу, тыныс реттеу. Бұл ойлануға кеңістік береді.
Құдайға сеніңіз. Сенім көзқарасты өзгертеді. Әйтпесе ашу-ыза өршиді, кек қайтару ойы күшейеді, рух төмендеп, қорқыныш пен уайым билейді. Мұндай сезімдермен күресу барған сайын қиынға соғады.
Ойыңызды басқаға бұруға көмектесетін қарапайым амалдар бар: кітап оқу, жазу, күнделік жүргізу. Сізді мазалаған мәселе туралы “Жаратушы бұған қалай қарайды?” деп ой жүгіртіп көріңіз. Уақыт өте көп нәрсе ұмытылады, көзқарас та өзгереді.
Бала кездегі ұрыс-керісті еске түсіріңіз: ол кезде өте маңызды көрінетін, тіпті төбеңізден қара бұлт үйірілгендей болатын. Ал қазір сол сәтті күліп еске аласыз. Демек, көп сезім уақытпен бірге өз салмағын жоғалтады.
3) Сеніміңізді жоғалтпаңыз
Ең бастысы — Құдайға деген сенімді жоғалтпау. Сенім бар жерде ең ауыр қиындықтан да жол тауып шығуға болады: ол қорқыныш болсын, өкпе болсын, немесе басқа күй болсын.
Жүректегі иман берік болса, болып жатқан келеңсіздіктерге шынайырақ көзқараспен қарай аласыз. Бұл — эмоцияны жоққа шығару емес, эмоцияны басқаруға жақындау.
4) Құдайды еске алып, күш сұраңыз
Құдайды еске алу көп жағдайда жанды тыныштандырады. Өзіңізді мазалаған сұрақтың шешімін табу да, болып жатқан жағдайға ой қорыту да жеңілдей түседі.
Ниет
Қиындықты жеңу үшін Жаратушыдан күш сұраңыз. Ол көреді, естиді және жәрдем береді. Ішіңіз жеңілдейді.
Адам өмірінде қуаныш та, сынақ та қатар жүреді. Қиындық туған кезде батыл болыңыз: сабыр — әрекетсіздік емес, өзіңізді ұстай білу.
5) Жауапкершілікті өзіңіз алыңыз
Өміріңіз үшін жауапты екеніңізді ұмытпаңыз. Қиындықтың бәрі үшін айналаңызды кінәламаңыз, жауапкершілікті өзгенің мойнына артпаңыз.
Егер өзіңізді “кінәсіз” етіп көрсету үшін кінәлі адамға ренжіп, қаһар төгіп, соңы бәрін Құдайдан көрумен аяқталса — бұл өте қауіпті бағыт. Біз бұған жол бермеуіміз керек.
Шекара
Сіз басқа адамдар мен олардың әрекеті үшін жауапты емессіз. Бірақ өз өміріңіз үшін жауаптысыз және жауап бересіз.
Әділдік
Кез келген жағдайдың екі жағы болады: келеңсіздікке екі тараптан да қателік кетуі мүмкін екенін ұмытпаңыз.
Өз қателігіңіз бар екенін мойындау — әлсіздік емес. Керісінше, жауапкершілікті мойынға алу қиын жағдайдан шығуға көмектеседі. Бұл өкпелеу, ренжу, кек сақтау, кек алу сияқты жағымсыз эмоциялардан арылуға жол ашады.
Ойыңызды білдіріңіз
Бұл тақырып сізге таныс па? Қай тәсіл сізге көбірек көмектеседі — үнсіз кідіріс пе, жазу ма, әлде сенім арқылы сабырға келу ме? Пікір қалдыруға болады.