Қазақша рефераттар

Тамақтану гигиенасын оқу

Пәні: Дүниетану

Мектебі, сыныбы: 3-сынып

Сабақтың тақырыбы: Ас қорыту мүшелері және олардың қызметі

Сабақтың мақсаты

  • Астың адам өміріндегі маңызын түсіндіру; тағамды қорытып, сіңіруге қатысатын мүшелер және олардың үйлесімді қызметі туралы ұғым қалыптастыру; тамақтану ережелерін сақтаудың денсаулыққа әсерін түсіндіру.
  • Тазалық сақтауға, ұқыптылыққа, ұйымшылдыққа және жауапкершілікке тәрбиелеу.
  • Дүниетанымды кеңейту, таным белсенділігін арттыру, ой-өрісті дамыту.

Сабақтың түрі

Аралас сабақ

Көрнекіліктер

Плакаттар, оқулық, қима қағаздар

Әдіс-тәсілдер

СТО (сын тұрғысынан ойлау)

I. Ұйымдастыру бөлімі

Сабақ жылы амандасудан басталады. Мұғалім оқушыларға бүгінгі сабақтың әдеттегіден ерекше өтетінін айтып, білімді қонақтарға да көрсете білуге шақырады.

Психологиялық дайындық

Оқушылар 2 рет қайталайды:

  • Мен күштімін!
  • Мен мықтымын!
  • Мен әдемімін!
  • Сабағымды мен 5-ке оқимын!

Мұғалім оқушыларға сәттілік тілеп, сабаққа сенімді көңіл күймен кірісуге бағыттайды.

II. Үй тапсырмасын тексеру

Үй жұмысы ауызша тексеріледі. Алдыңғы тақырып тыныс алу мүшелері мен олардың гигиенасына қатысты.

Қайталау тақырыптары

  • Тыныс алу мүшелері
  • Тыныс алу мүшелерінің қызметі
  • Тыныс алу гигиенасы
  • Тұмау мен туберкулездің алдын алу
  • Шылым шегудің зияны

Бекіту: «Иә» немесе «Жоқ»

  1. 1) Ауа жолы өкпеге кіретін ауаны жылытады, ылғалдандырады және зиянды заттардан тазартады.

    Жауап: Иә

  2. 2) Өкпеден сыртқа шыққан ауада оттегі көп болады.

    Жауап: Жоқ

  3. 3) Шылым шегуден тыныс алу мүшелері жиі ауруға шалдығады.

    Жауап: Иә

  4. 4) Өкпе кеуденің сол бөлігінде ғана орналасқан.

    Жауап: Жоқ

  5. 5) Тыныс шығарғанда өкпе сығылып, кішірейеді.

    Жауап: Иә

III. Жаңа сабақ

а) Тақырып пен мақсатты хабарлау

Бұл сабақта оқушылар адам ағзасы туралы білімін толықтырады: ас қорыту мүшелері мен олардың қызметі қарастырылады.

Алдыңғы сабақта қан қоректік заттарды тағамнан алатыны айтылды. Енді сол қоректік заттар қанға қандай күйде және қалай өтетінін талқылау ұсынылады.

Сұрақ-жауап (ой қозғау)

  • Ас қорыту жолы қай мүшеден басталады?
  • Ас ауыз қуысында қандай өзгеріске ұшырайды?

Негізгі түсінік

Тағам ауыз қуысынан басталып, өңеш, жұтқыншақ, асқазан және ішек арқылы өтеді. Бауыр мен ұйқы безі бөлетін сөлдердің қатысуымен тағам қорытылып, сұйық әрі ерімтал күйге келеді де, ащы ішектің қабырғалары арқылы қанға сіңеді. Қорытылмаған қалдық тік ішек арқылы сыртқа шығарылады.

ә) Ой қозғау

Сұрақ 1

Тісі түскен адамдардың ас қорытуы неге нашарлайды?

Сұрақ 2

Тістің ауырып, ерте түсуі неден басталады?

б) Оқулықпен жұмыс

«Тамақтану гигиенасы» тақырыбы оқылады. 3–4 оқушы мәтінді дауыстап оқып береді.

в) Сергіту минуты

Шынықтырып денесін,

Тісін жуып, тазалап,

Мектебіне барады —

Міне, нағыз азамат!

Орамалы қалтада,

Үсті-басы тап-таза,

Отырады партада —

Міне, нағыз азамат!

г) Тапсырмалар

1) «Ас қорыту мүшелері» (сәйкестендіру)

Мүшелер

  • Ауыз қуысы
  • Бауыр
  • Тік ішек

Қызметі (үлгі/түсіндіру)

  • Тағам ұсақталып, бастапқы өңдеуден өтеді.
  • Қорытуға қажет сөлдердің бөлінуіне қатысады.
  • Қорытылмаған қалдықты сыртқа шығаруға қатысады.

Ескерту: Бұл бөлімде оқушылар мүшелер мен қызметтерін сәйкестендіріп, өз жауаптарын дәлелдейді.

2) Рөлдік құрылым (RAFT)

Р — рөл: асқазан

А — аудитория: сынып

Ф — формат: арыз/шағым/тілек

Тақырып: «Ас — адамның арқауы»

Оқушылар асқазанның атынан қысқа мәтін құрастырып, дұрыс тамақтанудың маңызын жеткізеді.

3) Әңгімелеу

Тамақтану гигиенасы туралы қысқаша әңгіме құрастырып айту.

IV. Бекіту

Тамақтану — ағзаның өсіп-дамуы мен тіршілік әрекеті үшін ең негізгі шарттардың бірі. Дұрыс тамақтану ережелерін сақтау денсаулықты нығайтып, аурудың алдын алуға көмектеседі.

V. Бағалау

Өзін-өзі бағалау жүргізіледі: оқушылар тапсырмаларға қатысуын, жауаптарының дәлдігін және белсенділігін бағалайды.

VI. Үй тапсырмасы

Оқу

20–21-беттер.

Дайындық

Тамақтану ережелері және ішек-қарын ауруларының алдын алу.