Оқушыларға өлеңді мәнерлеп оқыту
Сабақ тақырыбы
Абай. «Жазғытұры» (Ана тілі, 3-сынып)
Сабақтың мақсаты
- Оқушылардың Абай Құнанбаевтың өмірі мен шығармашылығы туралы білімдерін кеңейту, «Жазғытұры» өлеңінің мазмұны мен идеясын ашу.
- Сөздік қорын молайту, есте сақтау қабілетін дамыту, шығармашылық қабілетін жетілдіру.
- Қоршаған ортаның тылсым сырларына қызығушылық оятып, туған ел табиғатын сүюге баулу және оған қамқорлық жасауға тәрбиелеу.
Сабақтың әдісі
СТО технологиясының элементтері
Сабақтың түрі
Дамытушылық білім беру сабағы
Көрнекілігі
Интерактивті тақта, Абайдың портреті, сюжетті суреттер
Сабақтың барысы
1) Ұйымдастыру және психологиялық дайындық
Сабақ басында көңіл-күйді көтеріп, бірлікке шақыру.
Қайырлы күн, балалар!
Күн жарқырап тұр, қараңдар,
Бәріміз бірге қуанайық,
Бәріміз бірге дос болайық!
2) «Сиқырлы сұрақ» әдісі
Жұмбақ-өлең арқылы жаңа тақырыпқа жетелеу.
Күлім қағып күн шығып,
Күн нұрымен бүр шығып,
Ел еңбекке құлшынып,
Қыза түскен тіршілік.
Айтыңдаршы, балалар,
Бұл қай кезде болады?
Оқушылардың жауаптары арқылы жыл мезгілдері туралы қысқа әңгіме жүргізіледі.
3) Ой қозғау және сурет бойынша жұмыс
Өлең жолдары мен сурет мазмұнын байланыстырып ой дамыту.
Бастады той-думанын жазық дала,
Күркіреп жатыр тулап сай мен сала.
Малшылар өрісінен қозы терсе,
Мәз боп жүр соны тасып бір топ бала.
- Суретте қандай мезгіл бейнеленген?
- Балалардың әрекеті нені білдіреді?
- Табиғаттағы өзгерістерді атаңдар.
4) Топтастыру: «Көктем дегеніміз не?»
Көктемнің белгілерін жүйелеу.
Күн мен түн теңеледі
Табиғи тепе-теңдік кезеңі.
Мал төлдейді
Тіршіліктің жаңаруы.
Бүршік жарады
Өсімдіктер оянады.
Жылғалардан су ағады
Қар еріп, өзен-көл толысады.
Күн жылынады
Жылы ауа райы орнығады.
Жер жыртылады
Еңбек маусымы басталады.
5) Мағынаны ашу: Абай және «Жазғытұры»
Тұлға және шығарма туралы бастапқы білімді нақтылау.
Топтастыру: Абай
- Ұлы ақын
- Ойшыл
- Сазгер
- Тәрбиеші
- Аудармашы
- Ағартушы
- Шешен
Қысқаша дерек
Абай Құнанбаев 1845 жылы 10 тамызда Семей өңірінде, Шыңғыстау бөктеріндегі Қасқабұлақ маңында дүниеге келген. Азан шақырып қойған аты — Ибраһим. Әжесі Зере немересін «Абай», яғни «сүйкімді» деп еркелеткен, содан бері ел арасында осы аты кеңінен тараған.
Бүгінгі сабақта Абайдың табиғат лирикасының көрнекті үлгісі — «Жазғытұры» өлеңінің мазмұнын, идеясын және көркемдік ерекшелігін қарастырамыз.
6) Оқулықпен жұмыс
Өлеңді мәнерлеп оқу және жаңа сөздермен жұмыс.
Тапсырма
«Жазғытұры» өлеңін мәнерлеп оқыңдар.
Сөздік жұмыс
- Масатыдай
- жұмсақ кілемдей
- Анталаса
- қимыл-қозғалыс, жандану
- Елжірер
- мейірленер, жылылықпен қарар
7) Оқушылардың мәнерлеп оқуы және талдау
Оқу техникасын жетілдіру, мазмұнын түсіну және пікір айту.
- Өлеңде көктемнің қандай белгілері суреттелген?
- Ақын табиғатты қандай теңеу, бейнелі сөздер арқылы көрсетеді?
- Өлеңнің негізгі ойы қандай?
8) «Синквейн» әдісі
Бес жолды өлең құру арқылы ойды жинақтау.
Тақырып: «Жазғытұры»
- Зат есім (1 сөз)
- Сын есім (2 сөз)
- Етістік (3 сөз)
- Сөйлем (4 сөз)
- Синоним (зат есім)
9) Қорытынды
Сабақ нәтижесін бекіту.
- Не үйрендік?
- Не білдік?
«Абай күн секілді Қазақстан аспанында елмен бірге өмір сүре береді.» — Тұман Молдағалиев
10) Бағалау
Қалыптастырушы бағалау және мадақтау.
Белсенді қатысқан оқушылар мадақталып, жұмысы бағаланады.
11) Үй тапсырмасы
Оқуды бекіту және зерттеу тапсырмасы.
- «Жазғытұры» өлеңін жаттап келу.
- Көктем мезгіліне қатысты қазақ халқының ырым-тыйымдары туралы мәлімет жинап келу.