Кесіндіні өлшейтін құрал
ИФМ апталығы: «ХХІ ҒАСЫР КӨШБАСШЫСЫ» (интеллектуалды шоу)
Әсемпаз болма әрнеге, Өнерпаз болсаң арқалан.
Сен де бір кірпіш дүниеге, Кетігін тап та бар қалан.
Ойын құрылымы (4 кезең)
1-кезең — «Бәйге»
10 ұпайСұраққа тетікті бірінші басқан оқушы жауап береді. Егер жауап бере алмаса, келесі тетікті басқан оқушы жауап береді. Әр дұрыс жауап — 10 ұпай.
2-кезең — «Ғажайып үштік»
Оқушылар торкөзді таңдап, дұрыс жауап берген жағдайда сол торкөздегі ұпайды алады. Ұпайы ең аз 3 оқушы ойыннан шығарылады.
3-кезең — «Дода»
Тақырыптар балдық жүйемен беріледі. Қатысушы қалаған тақырып пен ұпай деңгейін таңдап, сұраққа жауап береді. Ұпайы ең аз 1 оқушы ойыннан шығарылады.
4-кезең — «Жорға»
Оқушылар жеке-жеке қысқа сұрақтарға жылдам жауап береді. Ең көп ұпай жинаған оқушы жеңімпаз атанады.
I айналым — «Бәйге» сұрақтары
Математика
- 1. «Математика королі» атанған неміс математигі — К. Гаусс.
- 2. Барлық араб цифрларының көбейтіндісі — 0.
- 3. 4 пен 5-тің арасына қандай таңба қойылса, 4-тен үлкен, 5-тен кіші сан шығады? — үтір.
- 4. Ең кіші жай сан — 2.
- 5. π санының жуық мәні — 3,14.
Физика
- 1. Ағаш — зат па, нәрсе ме? — зат.
- 2. Күштің өлшем бірлігі — Ньютон.
- 3. Бірінші космостық жылдамдық — 8 км/с.
- 4. Еркін түсу үдеуі — 9,8 м/с².
- 5. Элементар электр зарядының абсолют мәні — 1,6 × 10-19 Кл.
Информатика
- 1. Қоршаған орта туралы мәлімет — ақпарат.
- 2. Сегіз биттен тұратын топ — байт.
- 3. Белгілі бір атпен дискіде сақталған құжат — файл.
- 4. Адам мен компьютер арасындағы байланыс — интерфейс.
- 5. Адам денсаулығына зиянды компьютер құрылғысы — монитор.
II айналым — «Ғажайып үштік»
Төмендегі 6 топтама — торкөз тапсырмаларының үлгісі. Әр топтамада: математика, физика, информатика бағытындағы 3 сұрақ берілген.
1-топтама
- 1) 56 санының 25%-ын тап.
- 2) Денелердің сұйықта жүзу шарты: Fa ? FA.
- 3) Қарапайым есептеулер жүргізетін бағдарлама.
2-топтама
- 1) 125 санының 20%-ын тап.
- 2) Молекулалардың үздіксіз қозғалыста болатынын алғаш байқаған ағылшын ботанигі.
- 3) Ең ұзын перне.
3-топтама
- 1) √256 нешеге тең?
- 2) Атомның планетарлық моделін жасаған ғалым.
- 3) Санау жүйесі нешеге бөлінеді? Олар қалай аталады?
4-топтама
- 1) Шеңбер ұзындығының диаметрге қатынасы неге тең?
- 2) Таза музыкалық дыбыс шығаратын құрал.
- 3) Қазіргі кезде кең тараған операциялық жүйе.
5-топтама
- 1) Шеңбердің центрі арқылы өтетін хорда.
- 2) Атомның радиусы.
- 3) Слайд жасауға арналған бағдарлама.
6-топтама
- 1) Үшбұрыштың ішкі бұрыштарының қосындысы.
- 2) Планк тұрақтысы нешеге тең?
- 3) Интерфейс дегеніміз не?
III айналым — «Дода»
Бұл кезеңде қатысушылар тақырып пен ұпай деңгейін таңдап жауап береді.
Математика
- 10 «Математик болу үшін ақынжанды болу керек» — бұл кімнің сөзі?
- 20 Екі адам 5 метрлік бөренені ұзындықтары тең 5 бөлікке кесті. Бір бөлікті кесуге 1,5 минут кетсе, бөренені кесуге қанша минут кетеді?
- 30 |x − 4| = 7 теңдеуінің түбірлерін тап.
Физика
- 10 Заттардың өте ұсақ бөлшектерден құралатынын ертеде айтқан кім?
- 20 Қай ғалым дене еркін түскенде бірқалыпты үдемелі қозғалыс жасайтынын және үдеуі барлық денелер үшін бірдей екенін дәлелдеді?
- 30 Қазақтың ақ жаулығының пайдасы неде?
Информатика
- 10 Қытай тілінен аударғанда «суан-пан» қандай мағынаны білдіреді?
- 20 Операциялық жүйе нешеге бөлінеді? Олар қалай аталады?
- 30 Ада Лавлейс қай жылы Бэббидж машинасына арнап бағдарлама жазды?
Әр түрлі
- 10 Музыкалық сұрақ: Бұл киноны түсірген киностудия неге «Болливуд» деп аталды?
- 20 Глобусты ойлап тапқан кім?
- 30 Мысыр үшбұрышының қабырғалары неге тең?
IV кезең — «Жорға» (А және Б нұсқалары)
Бұл кезеңде әр қатысушы сұрақтарға жеке жауап береді. Төменде екі нұсқаның сұрақтары мен күтілетін жауаптары берілген.
А нұсқасы
15 сұрақ- Кесіндіні өлшейтін құрал — сызғыш.
- Сұйықтың көлемін өлшейтін құрал — мензурка.
- Дыбыс жазуға арналған құрылғы — микрофон.
- 63 құрама сан ба? — иә.
- Жарық жылдамдығы — 3 × 108 м/с.
- Принтердің түрлері — 3.
- sin 45° мәні — √2/2.
- Дене қызуын сипаттайтын шама — температура.
- Сол жақтағы символды өшіретін перне — Backspace.
- 5-ке қарама-қарсы сан — −5.
- Ток күшін өлшейтін құрал — амперметр.
- Иілгіш диск — дискета.
- Ең үлкен екі таңбалы сан — 99.
- Ең үлкен ғаламшар — Юпитер.
- Жай кесте дегеніміз — Word бағдарламасында орындалатын кесте.
Б нұсқасы
15 сұрақ- Бұрышты өлшейтін құрал — транспортир.
- Ауаның ылғалдылығын өлшейтін құрал — психрометр.
- Дыбыс шығаруға арналған құрылғы — колонка.
- 73 жай сан ба? — иә.
- Судың қату температурасы — 0°C.
- Калькулятордың түрлері — 2.
- cos 45° мәні — √2/2.
- Орын ауыстыруды сипаттайтын шама — жол.
- Оң жақтағы символды өшіретін перне — Delete.
- 9-ға кері сан — 1/9.
- Кернеуді өлшейтін құрал — вольтметр.
- Қатқыл диск — винчестер.
- Ең кіші екі таңбалы сан — 10.
- Ең кіші ғаламшар — Плутон.
- Электронды кесте дегеніміз — Excel бағдарламасында орындалатын дайын кесте.
Қорытынды
Бұл зияткерлік сайыс математика, физика және информатика пәндері бойынша білімді жүйелеуге, жылдам ойлауға және дәл жауап беруге бағытталған. Ережелердің айқындығы мен кезеңдердің әртүрлілігі қатысушылардың белсенділігін арттырып, әділ бәсекені қамтамасыз етеді.