Алкандардың құрылысы, алкандардың табиғатта кездесуі мен алынуы және қасиеттері
Сабақтың тақырыбы
Алкандар: құрылысы, табиғатта кездесуі, алынуы және қасиеттері
Бұл сабақ метан қатары көмірсутектерін жүйелі түрде түсіндіруге, алкандардың құрылысы мен қасиеттерін өмірлік мысалдармен байланыстыра меңгертуді көздейді.
Сабақтың мақсаты
а) Білімдік
- Метан қатары көмірсутектерінің анықтамасын және жалпы формуласын меңгерту.
- Гомологтық қатар, гомологтар және гомологтық айырым ұғымдарын түсіндіру.
- Радикалдардың түрлерін таныстыру және изомер формулаларын құрастыру ережелерін үйрету.
- Көмірсутектердің халықаралық атауларына (IUPAC) сәйкес формула құру дағдыларын қалыптастыру.
ә) Дамытушылық
- Оқушылардың өз бетімен және топпен жұмыс істеу біліктілігін дамыту.
- Есте сақтау, ой-өріс, талдау және салыстыру қабілеттерін жетілдіру.
- Үйлестірме кесте құрастыру арқылы шығармашылыққа баулу және танымдық белсенділікті арттыру.
б) Тәрбиелік
- Ұйымшылдыққа, көпшілдікке және ынтымақтастыққа тәрбиелеу.
- Өзін-өзі басқару, бақылау және байқағыштық дағдыларын қалыптастыру.
- Білім деңгейіне қарамай бірін-бірі құрметтеуге, еңбексүйгіштікке баулу және кәсіптік бағдар беру.
Сабақтың міндеттері
- Оқушылар өз ойларын еркін жеткізіп, бір-бірінің пікірін мұқият тыңдайды.
- Ұжымдаса отырып бірлескен тапсырмаларды орындайды.
Сабақ жоспары (уақыт бөлінісі)
- 1. Ұйымдастыру 2 минут
- 2. Үй тапсырмасын тексеру 10 минут
- 3. Өткен тақырыпты қайталау (карточкамен жұмыс) 5 минут
- 4. Пысықтау 20 минут
- 5. Қорытындылау 5 минут
- 6. Рефлексия —
- 7. Бағалау 2 минут
- 8. Үйге тапсырма 1 минут
Сабақтың барысы: I. Ұйымдастыру кезеңі
- 1 Оқушылармен амандасу.
- 2 Сынып бөлмесінің тазалығына назар аудару.
- 3 Кезекші мәлімдемесін тыңдау.
- 4 Журнал бойынша түгелдеу.
- 5 Оқу құралдарының түгелдігін тексеру.
- 6 Тәртіпке шақырып, оқушылардың көңіл күйін реттеу және назарын сабаққа толық аударту.
- 7 Белсенді қатысу және бір-бірінің жауабын тыңдау мәдениетін еске салу.
- 8 Жаңа сабаққа дайындық жүргізу.
- 9 Сабақ тақырыбы мен мақсаттарын хабарлау.
- 10 Сабақ жоспарымен таныстыру.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Өткен сабақта қарастырылған тақырып бойынша оқушылардың түсіну деңгейі сұрақ-жауап әдісі арқылы анықталады. Негізгі назар: алкандардың құрылысы, табиғатта кездесуі, алынуы және қасиеттері.
I тапсырма: Сұрақ-жауап
- 1. Көмірсутектердің жіктелуі.
- 2. Қаныққан көмірсутектерге қандай қосылыстар жатады?
- 3. Қанықпаған көмірсутектерге қандай қосылыстар жатады?
- 4. Алкандар дегеніміз не? Олардың жалпы формуласы қандай?
- 5. Гомологтар дегеніміз не?
- 6. Гомологтық айырым дегеніміз не?
- 7. Алкандардың бірінші мүшесін атаңдар.
- 8. Алкандар табиғатта қалай түзіледі және қайда кездеседі?
- 9. Алкандардың физикалық қасиеттерін сипаттаңдар.
- 10. Алкандардың жеке өкілдерін және олардың қолданылуын атаңдар.
- 11. Берілген молекулалық формулалар ішінен алкандарды таңдап, атаңдар: C2H6, C3H8, C8H10, C6H6, CH2Cl2, CHCl3, C4H10, C8H16, C9H20, CH3OH.
II тапсырма: Кесте толтыру
Алкандардан радикалдардың қалай түзілетінін түсіндіріп, берілген кестені толтырыңдар.
Кесте: алкандар → сәйкес радикалдары (толтыруға арналған орын)
Қолданылатын материалдар
- Тест сұрақтары
- Таратпа материалдар (сұрақ-жауап)
- Оқулықпен жұмысқа арналған тапсырмалар