Ахмет Иасауи ескерткіші
Бұл сабақ жоспары оқушыларды Қожа Ахмет Иасауи кесенесі жайлы мәліметпен таныстырып, сонымен қатар сөз таптарын қайталау арқылы тілдік дағдыларын дамытуға бағытталған.
Негізгі идея: тарихи мұраны тану — ұлттық құндылықты қадірлеуге бастайтын маңызды қадам.
Сабақтың мақсаты мен міндеттері
Мақсаты
Ахмет Иасауи ескерткіші туралы түсінік қалыптастыру.
Білімділік
Ұлы ғұлама Ахмет Иасауидің өмірі мен шығармашылығы туралы тереңірек мәлімет беру; ел тарихының атадан балаға мирас болып қалған баға жетпес мұра екенін ұғындыру.
Тәрбиелік
Оқушыларды Отанын сүюге, адамгершілікке, адалдық пен ізгілікке баулу; ғылым-білімді меңгерген, көкірегі ояу азамат болуға тәрбиелеу.
Дамытушылық
Ауызекі сөйлеу тілін, ойлау қабілетін дамыту; өз пікірін эстетикалық талғаммен ауызша және жазбаша түрде еркін, нақты жеткізуге дағдыландыру.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
- Амандасу.
- Кезекшімен қысқаша сұхбат.
II. Үй жұмысын тексеру
Ассоциация
Тақырып: «Қазақстан».
Тексеру мазмұны
«Қазақстан қалалары», «Қазақстан табиғаты», «Тәуелсіздікке 20 жыл» тақырыбы бойынша бейнетаспа/материал дайындау.
III. Сабақтың тақырыбы мен мақсатын хабарлау
Мұғалім сұрақ қояды: «Балалар, мынау қай елдің картасы?» Оқушылар жауап береді: «Қазақстан Республикасының картасы».
Қазақстан — кең байтақ ел. Оңтүстік Қазақстан өңірінде әлемге әйгілі Қожа Ахмет Иасауи кесенесі орналасқан. Бүгінгі сабақтың тақырыбы — «Ахмет Иасауи ескерткіші».
Сабақ барысында оқулықтың 26-бетіндегі жаңа сөздермен танысып, сол сөздер арқылы сөз тіркестері мен сөйлемдер құрастырамыз.
Жаңа тақырып: сөздік жұмысы
Кешен
комплекс
Мешіт
мечеть
Кесене
мавзолей
Құдық
колодец
Күмбез
купол
Қазан
котел
Сөз тіркесі және сөйлем құрау
Жаңа сөздерді қолданып, сөз тіркестері мен сөйлемдер құрастырып, дәптерге жазыңыздар.
Сөз таптарын қайталау
Құрастырылған сөйлемдерге талдау жасап, сөз таптарын анықтаңыздар.
Синквейн құру (топтық жұмыс)
I топ
Мешіт
II топ
Құдық
III топ
Кесене
Қажет болған жағдайда білім деңгейі төмен оқушыларға қосымша қолдау көрсетіледі.
Кіріспе әңгіме: Түркістан және Ахмет Иасауи
Сұрақ: «Ахмет Иасауи ескерткіші қай қалада орналасқан?»
Жауап: Түркістан қаласында.
Түркістан — Қазақстанның көне қалаларының бірі, еліміздің оңтүстік аймағында орналасқан. Бұл қала қазақ халқының тарихымен тығыз байланысты. Орта ғасырларда (XVI–XVIII ғғ.) Түркістан Орта Азия мен Қыпшақ даласы халықтарының саяси орталығы болған.
1903 жылы Түркістанға алғаш рет темір жол тартылды. Бүгінде Түркістан — тарихи әрі туристік маңызы жоғары қала. Халық арасында қасиетті Түркістанды «Екінші Мекке» деп атау дәстүрі қалыптасқан.
Неліктен «Екінші Мекке»?
Өйткені Түркістанда қасиетті ғұлама Қожа Ахмет Иасауидің кесенесі орналасқан. Бұл орын — рухани құндылық пен тарихи жадының маңызды белгісі.
Мәтінмен жұмыс
Оқулықтағы мәтінді өз бетіңізше оқып шығып, сұрақтарға жауап беруге дайындалыңыздар. Жауаптарды талқылау барысында негізгі ойды анықтап, дәлел келтіру ұсынылады.
Жаңа сабақты бекіту
Дәптермен жұмыс
№2 тапсырма (27-бет): сөздерді көшіріп жазу.
Зат есім
мешіт, панель
Сын есім
сәнді, жасыл
Ой шақыру: септік жалғауларын анықтау
Зат есімнің септік жалғауларын семантикалық карта арқылы анықтаңыздар (өз бетіңізше орындау).
| Сөз | Атау | Ілік | Барыс | Табыс | Жатыс | Шығыс | Көмектес |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| қабырғалардың | — | + | — | — | — | — | — |
Шығармашылық жұмыс
Берілген тірек сөздер мен суреттерді пайдаланып, Түркістан қаласын шетелден келген туристерге таныстыратын қысқа мәтін немесе ауызша таныстырылым дайындаңыздар.
Ұсынылатын құрылым
- Қала туралы қысқаша мәлімет (орналасуы, тарихы).
- Негізгі нысан: Қожа Ахмет Иасауи кесенесі.
- Неліктен бұл орын маңызды? (рухани, мәдени, туристік мәні).
Қорытынды және бағалау
VI. Сабақтың қорытындысы
«Сұрақ стратегиясы» арқылы негізгі ұғымдарды қайта пысықтау, қысқаша кері байланыс алу.
VII. Бағалау
Оқушылардың жауаптары, тапсырмаларды орындауы және шығармашылық жұмысы бойынша бағалау.
Үй тапсырмасы
VIII. Тапсырма
№4 тапсырма (27-бет): диалогты өз бетінше аяқтап, жаттау.