Қазақша рефераттар

АВСД трапеция

Сабақ туралы мәлімет

Сынып

8

Пән

Геометрия

Сабақтың тақырыбы

Трапецияға есептер шығару

Сабақтың түрі

Аралас сабақ.

Әдістемелік құралдар және көрнекіліктер

  • Сызба фигуралар
  • Сөзжұмбақ
  • Слайдтар
  • Электронды оқулық

Сабақтың өту әдістері

Сұрақ-жауап Түсіндіру Дәлелдеу Зерттеу Іздендіру Жалпы сыныппен жұмыс

Білімділік

Трапеция ұғымын меңгерту, төртбұрыштар туралы түсінікті кеңейту, трапеция элементтерін табуға берілген есептерді шығаруға дағдыландыру.

Дамытушылық

Логикалық ойлауды, сызба бойынша талдауды, трапецияны салуды және ауызша есептеу қабілеттерін дамыту; пәнге қызығушылықты арттыру.

Тәрбиелік

Ұқыптылыққа, әсемдікке, еңбекқорлыққа және шапшаңдыққа тәрбиелеу.

Күтілетін нәтиже

Оқушы трапецияны анықтай алады және оның негізгі элементтерін таба біледі.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  • Амандасу.
  • Оқушыларды түгендеу, сабаққа дайындау.

II. Үй тапсырмасын тексеру

Тексерілетін есептер: №68, №39.

III. Үй тапсырмасын қорытындылау

Төртбұрыштар тақырыбы бойынша сызбалар мен электронды оқулық материалдары арқылы қайталау сұрақтары:

  1. Төртбұрыш дегеніміз не?
  2. Төртбұрыштар қандай негізгі екі түрге бөлінеді?
  3. Параллелограмм дегеніміз қандай төртбұрыш?
  4. Тіктөртбұрыш деп қандай төртбұрышты айтамыз?
  5. Ромб дегеніміз қандай төртбұрыш?
  6. Квадрат дегеніміз не?
  7. Трапеция дегеніміз не?

IV. Сөзжұмбақ шешу

Геометриялық ұғымдарды еске түсіру мақсатында сұрақтарға жауап беріңіз. Жауаптардан сөзжұмбақтың құпия сөзі шығады.

1-сұрақ

Екі түзу қиылысқанда қандай бұрыштар пайда болады?

Жауабы: вертикаль бұрыштар

2-сұрақ

Бұрыштың өлшем бірлігі?

Жауабы: градус

3-сұрақ

Екі түзуді үшінші түзу қиғанда пайда болатын бұрыштардың бірі…

Жауабы: айқыш бұрыш

4-сұрақ

Фигураның барлық қабырғаларының қосындысы?

Жауабы: периметр

5-сұрақ

Үшбұрыш төбесінен оның қарсы жатқан қабырғасының ортасына жүргізілген кесінді қалай аталады?

Жауабы: медиана

6-сұрақ

Шеңбер салуға арналған құрал?

Жауабы: циркуль

7-сұрақ

Төртбұрыштың қарама-қарсы төбелерін қосатын кесінді қалай аталады?

Жауабы: диагональ

8-сұрақ

Пән атауы?

Жауабы: геометрия

Тапсырма: Сөзжұмбақтың құпия сөзін анықтаңыз.

V. Есептер шығару

Бүгінгі сабақта трапецияға қатысты есептер шығарамыз:

  • трапецияның элементтері мен түрлері;
  • қажет жерде қысқаша тарихи мағлұмат беру;
  • өмірмен байланыстыру.
№69 Дәлелдеу есебі

Берілгені

ABCD — теңбүйірлі трапеция, BC ∥ AD (табандары).

Дәлелдеу

△ABC ≅ △BCD, сондықтан AC = BD.

Негіздеме: AB = CD (теңбүйірлі трапецияның бүйір қабырғалары), ∠B = ∠C, BC — ортақ қабырға.

№70 Периметр табу

Берілгені

  • ABCD — теңбүйірлі трапеция
  • BC = 8 см
  • ∠A = 60°
  • AB = 10 см

Табу: P

Шешуі

Теңбүйірлі трапецияда AB = CD = 10 см, ал ∠D = 60°.

BE ⟂ AD түсірейік. △ABE тікбұрышты, ∠ABE = 90° − 60° = 30°.

30°-қа қарсы жатқан катет гипотенузаның жартысына тең: AE = 5 см. Симметрия бойынша екінші жақта да 5 см.

AD = 5 + 8 + 5 = 18 см.

P = AB + BC + CD + AD = 10 + 8 + 10 + 18 = 46 см.

Жауабы: 46 см.

№71 Бұрыштарды табу

Берілгені

  • ABCD — трапеция
  • ∠B = ∠C
  • ∠A = ∠D

Табу: ∠A, ∠B, ∠C, ∠D

Шешуі

∠A = ∠D = x, ∠B = ∠C = y.

Трапецияда бір қабырға бойындағы іргелес бұрыштар қосындысы 180°: x + y = 180°.

Берілген шарт бойынша y − x = 56°, сонда y = 56° + x.

x + (56° + x) = 180° → 2x = 124° → x = 62°.

y = 56° + 62° = 118°.

Жауабы: ∠A = 62°, ∠B = 118°, ∠C = 118°, ∠D = 62°.

№74 Табанды табу

Берілгені

  • ABCD — теңбүйірлі трапеция
  • AD = 6 м
  • P = 15 м

Табу: BC

Шешуі

Қажетті қатынастар арқылы үш қабырға тең деп аламыз: AB = BC = CD = x.

Периметр: P = AB + BC + CD + AD = x + x + x + 6.

3x + 6 = 15 → 3x = 9 → x = 3.

Жауабы: BC = 3 м.

№75 Табанды табу

Берілгені

  • ABCD — теңбүйірлі трапеция
  • AD = 10,5 дм
  • AB = 4 дм
  • ∠A = 60°

Табу: BC

Шешуі

BE ⟂ AD түсіріп, △ABE тікбұрышты үшбұрышын қарастырамыз. Онда ∠B = 30°.

30°-қа қарсы катет гипотенузаның жартысына тең: AE = 2 дм. Симметрия бойынша KD = 2 дм.

Орта бөлік: EK = AD − AE − KD = 10,5 − 2 − 2 = 6,5 дм.

Табаны: BC = EK = 6,5 дм.

Жауабы: 6,5 дм.

VI. Сергіту сәті

Сұрақ: Трапецияда неше үшбұрыш бар?

VII. Сабақты қорытындылау (толықтыру тесті)

Бос орындарды тиісті ұғымдармен толықтырыңыз:

  1. Тек қана екі қабырғасы параллель дөңес төртбұрыш ____________ деп аталады.
  2. Трапецияның бүйір қабырғаларының орталарын қосатын кесінді трапецияның ____________ деп аталады.
  3. Бүйір қабырғалары тең трапеция ____________ деп аталады.
  4. Бір бұрышы тік трапеция ____________ деп аталады.
  5. Трапецияның орта сызығы табандарына ____________.
  6. Трапецияның орта сызығы табандарының ____________ тең.

VIII. Үйге тапсырма

№76 және №42 есептерін шығару, §5 — оқуға.

IX. Бағалау

Оқушылардың жұмысы тапсырмаларды орындау белсенділігі мен дәлелдеу/есептеу дәлдігі бойынша бағаланады.