Қабат - қабат қаттама, Қаттамадан аттама
Зияткерлік сайыс — нұрлы үміт пен жарқын ойдың мерекесі. Жан сәулесін тарататын баршаға шын ықыласпен құрмет білдіріп, сайыскерлерді ортаға шақырамыз.
Армысыздар, ұстаздар мен оқушылар! 2 «Ә» сынып оқушылары арасындағы «ХХІ ғасыр көшбасшысы» зияткерлік сайысына қош келдіңіздер!
Сайысқа қатысушылар
- 1 Аронрашид Жансая
- 2 Агинов Нұрсұлтан
Ойынның мақсаты
Ойы жүйрік, танымдық деңгейі жоғары, интеллектуалды оқушылардың дарынын ашу, белсенділігін арттыру және білімін тереңдету.
Сайыс бөлімдері
- 1 Бәйге — жылдам сұрақ-жауап кезеңі
- 2 Полиглот — жұмбақтар мен тілдік тапсырмалар
- 3 Ғажайып жетілік — пәндер бойынша ұпайлық сұрақтар
- 4 Жорға — сөз құрау тапсырмасы
1-кезең: Бәйге
Бұл кезеңде сұрақтар қойылады. Бірінші болып белгі көтерген оқушы жауап береді. Егер жауап бере алмаса, келесі белгі көтерген оқушы жауап беруге мүмкіндік алады.
Бағалау
Әр дұрыс жауап 3 балл деп есептеледі.
Іріктеу
Ұпайы аз оқушылар кезең соңында іріктеледі: ең аз ұпай жинаған 1 оқушы сайыстан шығады.
Сұрақ саны
Барлығы 14 сұрақ.
Бәйге сұрақтары (жауаптарымен)
Төменде мәтіндегі жауаптар редакцияланып, біріздендірілді.
-
Екі адам шахматты 2 сағат ойнады. Бір адам неше сағат ойнайды?
Жауабы: 2 сағат.
-
Сантиметрмен өрнекте: 6 дм 8 см = ?
Жауабы: 68 см.
-
Алмұрт алмадан ауыр, ал алма шабдалыдан ауыр. Қайсысы ауыр: алмұрт па, әлде шабдалы ма?
Жауабы: алмұрт.
-
Бір апта 2 күнде неше күн бар?
Жауабы: 9 күн.
-
«Талаптың пайдасы» әңгімесінің авторы кім?
Жауабы: Ыбырай Алтынсарин.
-
Көкжиек тұстарын анықтайтын құрал қалай аталады?
Жауабы: тұсбағдар.
-
«Әнұран» сөзі қандай мағына береді?
Жауабы: салтанатты ән.
-
б, в, г, ғ, д, ж — қандай дыбыстар?
Жауабы (мәтін бойынша): қатаң.
-
Жуан дауысты дыбыстарды ата.
Жауабы: а, о, ұ, ы.
-
Ең мықты қандай ағаш?
Жауабы: емен.
-
Құрбақа қыста не жейді?
Жауабы: ештеңе.
-
Бүлдіргенді жақсы көретін аң.
Жауабы: аю.
-
Байды үнемі алдап кететін кейіпкер.
Жауабы: Алдаркөсе.
-
Қай құстың балапаны анасын танымайды?
Жауабы: көкек.
2-кезең: Полиглот
Бұл кезеңде жұмбақтар мен тілдік тапсырмалар ұсынылады.
Жұмбақтар
Екі айнасы бар,
Екі найзасы бар,
Сыртылдаған тұяғы бар,
Бір желпуіш сияқты бар.
Қабат-қабат қаттама,
Қаттамадан аттама.
Ақылын оның ала бер,
Айтқан сөзін жатта да.
Жүрсе, ізі жоқ,
Сойса, қаны жоқ.
Ескерту
Жұмбақтардың жауаптары мәтінде берілмеген. Қажет болса, осы кезеңге арналған жауап кілтін бөлек дайындауға болады.
3-кезең: Ғажайып жетілік
Пәндер бойынша ұпайлық сұрақтар ұсынылады. Әр тапсырмада ұпай мөлшері көрсетілген.
Қазақ тілі
- Қатаң дауыссыз дыбыстарды ата. 10
- Қ, ғ әріптерінің жазылу емлесі. 20
- Қазақ тілі оқулығының авторы кім? 30
Әдебиет
- Өнер-білім туралы бір өлеңнен үзінді оқып бер. 10
-
«Әже, мына орынға отырыңыз», — деді. Арман болса, қарт адамды көрмегенсіп, терезеге қарап отыра берді. Бұл қай мәтіннен үзінді? 20
- «Оттың табы» деген не? 30
Математика
-
Ағаштың ең ұшында отыр еді 3 балық. Ұшып келді тағы да 1 балық. Барлық «балық» санын ойланайық, табайық. 10
- Үшбұрыштың периметрінің формуласын айт. 20
- Самат әрқайсысы 2 балықтан, ал Марат әрқайсысы 1 балықтан ұстап отыр. Барлығы 12 балық болса, әрқайсысы неше балық ұстаған? 30
Әр түрлі
- Сирек кездесетін және құрып бара жатқан жануарлар атауы жазылатын құжат қалай аталады? 10
- Мектебіміз қай көшенің бойында орналасқан? 20
- «Наурыз» сөзі қандай мағына береді? 30
4-кезең: Жорға
Тапсырма
«Жапырақ» сөзінен топ басшылары жаңа сөздер құрауы керек.
Қорытынды
Бұл сайыс оқушылардың білімін, тапқырлығын және тілдік-логикалық ойлауын шыңдауға бағытталған. Әр кезең — өз алдына бір мүмкіндік: жылдамдық, тіл байлығы, пәндік білім және шығармашылық қабілет сыналады.