Еріншек өлеңін оқу, сөздік жұмысын жүргізу
Сабақтың тақырыбы
Адамның нашар мінезі. Шәкәрім Құдайбердіұлы.
Білімділік
Оқушыларды Шәкәрім Құдайбердіұлының өмірі мен шығармашылығымен таныстыру. Адам бойындағы жағымды және жағымсыз қасиеттердің пайдасы мен зиянын дұрыс тануға бағыт беру. Мәнерлеп, қатесіз оқуды және жүгіртіп оқуды жетілдіру, оқу дағдысын дамыту.
Дамытушылық
Тіл байлығын арттыру, сөздік қорын молайту.
Тәрбиелік
Жақсы мінез бен нашар мінезді ажырата білуге тәрбиелеу.
Көрнекіліктер мен әдістер
Сабақтың көрнекіліктері
- Ш. Құдайбердіұлының портреті
- Суреттер
- Нақыл сөздер
- Сөздер мен кестелер
Сабақтың әдістері
Сабақтың түрі
Аралас сабақ.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Психологиялық ахуал қалыптастыру және сабақтың бағалау тәртібімен таныстыру.
Шаттық шеңбері
Біз қандаймыз, қандаймыз? Шұғылалы таңдаймыз. Күлімдеген күндейміз, Еш уайымды білмейміз.
Рефлексия сұрақтары
«Мен кіммін? Мен қандаймын?»
Оқушы дауысы
Оқушылардың өз ойын тыңдау.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Берілген тапсырма
«Адалдық» мәтінін түсініп оқу, мазмұндау, эссе жазу.
1-қатар
Эссені оқу.
2–3-қатар
Мазмұндау және оқыту.
III. Жаңа сабақ
Кіріспе
«Адам» сөзінің мағынасы туралы ой қозғау. Топтастыру, эссе жазу және өлең шығару. Оқушылардың жазған жұмыстарын талдау.
Әр адамның бойында жақсы да, жағымсыз да қасиеттер болады. Ендеше, берілген мінез-құлық атауларын екі бағанға бөліп көрейік.
Жағымсыз қасиеттер
- еріншек
- мақтаншақ
- ашуланшақ
- ызақор
- тәкаппар
- сараң
- өтірікші
- өсекші
Жағымды қасиеттер
- еңбекқор
- көпшіл
- ақылды
- мейірімді
- сабырлы
- сыпайы
- адал
Көрініс және талдау
3-қатар оқушылары ызақор және еріншек адамның мінезін сахналық көрініс арқылы көрсетеді. Көрініс талданып, қандай мінез түрлері берілгені анықталады: жалқаулық, еріншектік, күйгелектік, ызақорлық.
Осы сабақта Шәкәрім Құдайбердіұлының «Ызақор» және «Еріншек» өлеңдерімен жұмыс жүргізіледі.
Оқулықпен жұмыс
«Ызақор» өлеңі
- Мәнерлеп оқу
- Сөздік жұмысы
- Топтық талдау: сұрақ қою және жауап беру
«Еріншек» өлеңі
- Мәнерлеп оқу
- Сөздік жұмысы
- Топтық талдау: сұрақ қою және жауап беру
Сергіту сәті және автор туралы мәлімет
Өлеңдердің авторы — Шәкәрім Құдайбердіұлы. Оқушылардың алдын ала дайындаған рефератын тыңдап, мазмұны бойынша дәптерге қысқаша өмірбаян жазылады.
Жазылым тапсырмасы
Реферат негізінде қысқаша өмірбаян құрастыру.
Шәкәрім Құдайбердіұлы туралы қысқаша мәлімет
Ш. Құдайбердіұлы 1858 жылы 11 шілдеде Семей облысының Абай ауданында дүниеге келген. Әкесі — Құдайберді, ел билеуші аға сұлтан Құнанбай Өскенбайұлының баласы, Абайдың туған ағасы. Шәкәрім өз бетімен көп оқып, рухани қазыналарға терең үңіліп, білім мен ғылымның қадір-қасиетін терең түсінуге ұмтылған.
IV. Сабақты бекіту
Жазылым және талдау жұмысы арқылы оқушылардың түсіну деңгейі бекітіледі.
1-қатар
«Ызақор баланың келешегі қандай болады?» деген сұраққа жауап жазу.
2-қатар
«Еріншек баланың келешегі қандай болады?» деген сұраққа жауап жазу.
3-қатар
Екі мінезді салыстыру (ұқсастығы мен айырмашылығы).
Оқушылардың жазған жұмыстары оқылады, талданады.
V. Үй тапсырмасы
Жаттау
Қалаған өлеңді жаттау.
Эссе
«Менің парталас досым…» тақырыбында эссе жазу.
VI. Бағалау
Бағалау критерийлері сабақ басында түсіндіріліп, сабақ соңында қорытындыланады.