Қазақша рефераттар

Сөздер құрау

Кіріспе

Математика — ақыл-ойдың әсем әуені, ойды шынықтыратын интеллектуалдық ойын. Бұл сайыс топтық форматта өтіп, қатысушылардың білімін, тапқырлығын және логикалық ойлауын бір арнаға тоғыстырады.

Ұран

«Математика сырлары қызықтырады біздерді!»

Формат

6 «А», 6 «Ә», 6 «Б» командалары арасында топтық сайыс

Ұлағатты ойлар

«Ақыл-ойды тәртіпке келтіретін — математика».
М. В. Ломоносов
«Математика — ғылымдардың патшасы, ал арифметика — математика патшасы».
К. Гаусс
«Математиканың өз тілі бар — ол формула».
С. В. Ковалевская
«Ақын жанды болмасаңыз, математик те бола алмайсыз».
С. Ков.

Сайыстың барысы

Жүргізушінің сөзі

Қайырлы күн, қадірменді көрермендер! «Математика — ақыл-ойдың әуені» ойынына қош келдіңіздер. Бүгінгі сайыс топтық түрде өтеді. Математика сырлары қызықтырады біздерді. Ойынға бірге қатысуға шақырамыз сіздерді!

Ортаға 6 «А», 6 «Ә», 6 «Б» сынып командаларын шақырамыз. Шеберлікті, білімді саралап, тамашалаңыздар.

Әділқазы алқасы

Сайыскерлердің біліміне әділ баға беретін әділқазы алқасы таныстырылады (құрамы алдын ала анықталады).

1-мүше

Аты-жөні

2-мүше

Аты-жөні

3-мүше

Аты-жөні

Шабытты шақыру

Бүгінгі кеш төрінде — математика елі. Шабыт тасып, есеппен «ән салып», математика тілінде сөйлейік: есеп шығарып жарысайық, жұмбақ шешіп, көңілді кеш жасайық.

І кезең — Таныстыру

Әр команда өздерін таныстырады: аты, ұраны, төсбелгісі.

«Біліп қою аз, сол білгеніңді іске асырып, қолдана білу керек. Ниеттену аз, сол ниетіңді жүзеге асыру керек».
И. В. Гете

ІІ кезең — Логикалық сұрақтар

Әр топ 5 сұраққа жауап береді. Егер жауап табылмаса, сұрақ келесі топқа беріледі.

І топ

  1. 1.Бұрышты өлшейтін құрал — транспортир.
  2. 2.Қай сан барлық санға қалдықсыз бөлінеді — 0.
  3. 3.Төртбұрыштың бір бұрышын кесіп алсақ, қанша бұрыш қалады — 5.
  4. 4.«Аты шулы айқас сызық...» — координаталар осі.
  5. 5.1 т мақта ма, 10 ц темір ме — тең.

ІІ топ

  1. 1.Төрт қойдың аяғы — 16.
  2. 2.1 жұмыртқа 3 минутта піссе, 4 жұмыртқа — 3 минутта.
  3. 3.Бөлменің төрт бұрышында бір-бір мысық... — барлығы 4 мысық.
  4. 4.100 кг пияздан 3 есе артық картоп — 300 кг.
  5. 5.Барлық қабырғалары тең тіктөртбұрыш — шаршы.

ІІІ топ

  1. 1.Қиылыспайтын екі түзу — параллель.
  2. 2.Тырна бір аяғымен тұрса 3 кг, екі аяғымен тұрса — 3 кг.
  3. 3.100 торғайдың 10-ын атса, қалғаны — 10 торғай (ұшып кетеді деген әзіл-жауапты талқылауға болады).
  4. 4.Екі нүктенің арасындағы түзу — кесінді.
  5. 5.Шеңбердің центрі арқылы өтетін хорда — диаметр.

ІІІ кезең — Математикалық жекпе-жек

«Санап көріңдер!» Берілген сызбалардан бұрыш, төртбұрыш, кесінді, үшбұрыш санын анықтап, нәтижесін жазыңдар.

IV кезең — «Жеті жұмбақ»

  1. 1) Күшіне сенген бір мықты, жығып салып сегізді.

    Жауабы: шексіздік.

  2. 2) Бірдей санды бірнеше рет көбейтуден тұрады. Ықшамдасаң, атауы қандай?

    Жауабы: дәрежелеу (дәреже).

  3. 3) Егіз туған қос жүйрік... Бір мәреге келмейді.

    Жауабы: параллель түзулер.

  4. 4) «Теңдеудің түбірлері нешеу?» деген сұраққа жауап беретін қандай ұғым?

    Жауабы: дискриминант.

  5. 5) Оң сандарға «қалпақ» сияқты. Квадраттасаң — жоғаласың.

    Жауабы: квадрат түбір.

  6. 6) Нәрселерді санағанда ауадай қажет. Бұл қандай сан?

    Жауабы: натурал сан.

  7. 7) 12 бұтағы бар алып емен, 52 шыбық тараған, әр шыбықта 7 жапырақ...

    Жауабы: жыл: 12 ай, 52 апта, 7 күн.

  8. 8) Атадан он баламыз, бір-бір жастан арамыз... Кейде қосылып, кейде азаямыз.

    Жауабы: 0 мен 9 арасындағы цифрлар.

V кезең — Сөздер құрау

1-топ

Берілген тіркес: Арифметика

2-топ

Берілген тіркес: Жас математик

3-топ

Берілген тіркес: Натурал сан

VI кезең — «Әр қолда — өзінің ісі» (капитандар сайысы)

Топ капитандарына қағаз және екі қолға да қарындаш беріледі. Тапсырма: сол қолмен үшбұрыш, оң қолмен шеңбер салу.

VII кезең — «Ширату» (есептер шығару)

Әр топқа бірдей деңгейдегі есептер беріледі. Командадан оқушылар кезекпен шығып, есептің бір ғана амалын орындап отырады.

1-топ есептері

  1. 1) Екі қыстақтың арасы 10 км. Жолаушы күніне 2 км алға жүріп, кешке 1 км кейін қайтады. Екінші қыстаққа неше күнде жетеді? Жауап: 9 күн
  2. 2) Арман, Аян, Абзал — үшеуі әртүрлі сыныпта оқиды. Абзал Арманнан кіші емес, ал Аян Абзалдан кіші емес. Үлкені, ортаншысы, кішісі кім? Жауап: Аян — үлкен, Абзал — орта, Арман — кіші
  3. 3) Қояндар отбасы 73 сәбіз жеді. Әкесі шешесінен 5 сәбіз артық жеген, баласы 12 сәбіз жеген. Шешесі неше сәбіз жеген? Жауап: 28

2-топ есептері

  1. 1) Екі жолаушы арбада келеді. Біреуі жолдың жартысын өткенде, қалған жартысы біткенше ұйықтады. Ол жолдың қанша бөлігін ұйықтады? Жауап: 1/4
  2. 2) Үшбұрыштың екі қабырғасы 5 және 1. Үшінші қабырғасы натурал сан болса, қандай мән қабылдайды? Жауап: 5
  3. 3) Айдар қағазды 5 рет бүктеп, кейін тесік жасады. Қағазды қайта жазғанда неше тесік шығады? Жауап: 32

3-топ есептері

  1. 1) Үш бала асық ойнады. Ойыннан кейін: екіншісінде 8 асық қалды; үшіншісі «сендегі барлық асық менің ұтқан асығыма тең» дейді; бірінші «ең көп ұтылған мен» дейді. Ойыннан кейін кімде неше асық? Жауап: 4, 8, 18
  2. 2) Оқушы кітаптың 0,3 бөлігін, кейін тағы 0,1 бөлігін оқыды. Оқығаны жарты кітаптан 18 бетке кем. Кітапта неше бет бар? Жауап: 180
  3. 3) Бір дорба конфет 10 еуро. Әр дорбада купон бар, 3 купонға қосымша 1 дорба беріледі. 150 еуроға неше дорба алуға болады? Жауап: 22

«Сыр сандықтың құпиясы» — амалдар және мақал

Амалдарды орындап, сәйкес нәтижелер арқылы мақалдың сөздерін табыңдар.

Есептеулер

  1. 1) 1,476 : 0,3 − 0,2 + 256,3 × 0,05
  2. 2) 76 + 15,75 : 0,9 − (45 : 0,9 + 35,8) + 3,21
  3. 3) (732 − 32 : 0,8) × 0,6 − 124,32 × 1,5
  4. 4) (0,7 : 1,4 − 0,2) : 0,12 + 1,6 × (0,548 − 0,023)

Сөздер қоры (нәтиже → сөз)

13,107
Арымас
228,72
Жаманға
17,715
Ақыл
55,98
Алтын
3,34
Баспа
132,87
Шірімес
127,2
Тозақ
17,535
Жақсыдан
180,552
Адам
124
Тура
10,91
Қалма
39,16
Алмас

Зейін сынағы: жоқ санды тап

Фигурадағы сандарды жаңылыспай санаңдар да, тізімнен жоқ санды табыңдар:

2 3 4 5 6 8 11 18 25 32 39 53

Қорытынды сөз және марапаттау

Ғылымдардың патшасы атанған математика — өтірікке, жалғандыққа төзбейтін, ойды тәртіпке келтіретін нағыз пән. Евклид, Фалес, Пифагордан бастау алған даналық жолы бүгінгі ұрпақтың ізденісімен жалғасады.

Жанкүйерлерге музыкалық сәлем

Көңіл бөліп, бұл жарысқа келгендеріңізге көп рақмет. Шын ықыласпен қолдаған көрерменге мың рақмет!

Сөз кезегі — әділқазыларға

Ұпайлар есептелгеннен кейін қорытынды жарияланып, жеңімпаздар марапатталады.