Ханның Жаманды уәзіретуі

Сайыс сабақ: «Ертегіші» (әдебиет)

Бұл сайыс сабақ оқушылардың ертегілер бойынша меңгерген білімін тексеруге, қадағалауға және бағалауға бағытталған. Сабақ барысында топтық жұмыс, өзара бағалау және өзін-өзі бағалау дағдылары дамытылады.

Сабақтың мақсаты

  • Оқушылардың алған білімін тексеру, қадағалау, бағалау.
  • Топтық жұмысқа баулу.
  • Өзара және өзін-өзі бағалауға үйрету.

Пәнаралық байланыс

Қазақ тілі.

Күтілетін нәтиже

  • Топта бірлесіп жұмыс жасайды.
  • Білімдерін еркін көрсетеді.
  • Ертегілердің мазмұнын түсінеді.
  • Шығармашылық қабілетін танытады.

Сайыс барысы

Ұйымдастыру кезеңі

Сайысты бастамас бұрын «Күннің көзі күлімдейді» атты қысқа сергіту сәті өткізіледі.

Одан кейін сынып 3 топқа бөлінеді: оқушылар мақал-мәтелдің екі жартысын сәйкестендіру арқылы әр топқа 4 адамнан орналасады.

Сайыс кезеңдері

  1. 1 «Бәйге» — жылдам сұрақ-жауап.
  2. 2 «Алтын балық» — ұпайы әртүрлі сұрақтар.
  3. 3 «Ертегіні дұрыс орналастыр» — оқиға желісін реттеу.
  4. 4 «Сандар құпиясы» — сандарды ертегілермен байланыстыру.
  5. 5 Кері байланыс — «Жеміс ағашы» әдісі.
  6. 6 Марапаттау — мақтау қағаздарымен.

1-тур: «Бәйге»

Шарты: ертегі мазмұнына сай қойылған сұрақтарға тез, нақты және дұрыс жауап беру керек. Әр дұрыс жауап үшін топқа 10 ұпай беріледі.

Сұрақтар мен жауаптар

Ертегінің түрлері
Қиял-ғажайып, хайуанаттар, шыншыл
Мына сөзді жалғастыр: «8 қызым бір төбе…»
«Кенжекейім бір төбе»
Бапы хан кім?
Жер асты хандығының ханы
Перінің қызын ата
Бекторы
«Адамның жаманы…»
Жаман
«Аяз би» ертегісінде жақұтқа не болды?
Құрт жеді
Тазша бала қай ертегінің кейіпкері?
«Қырық өтірік»
Қойшы баланың әкесі
Мергенбай
Ер Төстік жер астынан шыққанда кіммен төбелесті?
Шойынқұлақ
Кендебайдың жылқысы
Керқұла ат
Кенжекей Ерназарға қайда тоқтама дейді?
Сорқұдыққа
Ерназар жалмауыз кемпірге Төстіктің несін тастап кетеді?
Кездік
Төстік пен Шойынқұлақ төбелескенде Төстікке кім көмектеседі?
Күңке
«Аяз би» ертегісінде хан кімнің баласы болып шықты?
Наубайшының баласы
«Қырық өтірік» ертегісі қандай ертегі?
Шыншыл ертегі

Қорытынды: 1-тур соңында ұпайлар есептеліп, аралық нәтиже хабарланады.

2-тур: «Алтын балық»

Шарты: оқушылар «балық аулайды». Әр балықтың артында 10, 20, 30 ұпай болатын сұрақ жасырылады. Дұрыс жауап берген топ сұрақ ұпайын алады.

10 ұпайлық сұрақтар

  • Меңді сұлу неше жаста?
    35
  • Ханның неше уәзірі болыпты?
    40
  • Жаман тұлпардың неліктен шатыс екенін кім деп түсіндірді?
    Сиыр
  • Хан Жаманға қандай тағам бергізді?
    Нан

20 ұпайлық сұрақтар

  • Кендебайдың әкесінің аты кім?
    Қазанғап
  • «Ой, оңбаған-ау, қырасың ғой малды. Айырылғырдың суы айырыл деп неге айтпайсың?» — бұл кімнің сөзі?
    Ханның кіші қызы
  • Кендебайдағы бие қандай құлын туады?
    Алтын құйрықты, құндыз жүнді

30 ұпайлық сұрақтар

  • Желаяқ деген кім?
    Сұрақ (жауап нұсқасы көрсетілмеген)
  • Ер Төстіктің жары кім?
    Кенжекей
  • Сорқұдықтың басында не жоғалып кетеді?
    Құба інген
  • Кенжекей Ерназардан нелерді сұратады?
    Шалқұйрық, құба інген, ақсырмалы сауыт

Қорытынды: 2-тур соңында ұпайлар қосылып, келесі кезеңге өту реті нақтыланады.

3-тур: «Ертегіні дұрыс орналастыр»

Шарты: оқушылар «Аяз би» ертегісіндегі оқиғаларды мазмұнына сәйкес дұрыс ретпен орналастырады. Әр дұрыс сәйкестікке 10 ұпай беріледі.

Оқиғаларды реттеу тапсырмасы

  1. 1 Құстың, шөптің, адамның «жаманын» табуға ханның уәзірлерін жұмсауы.
  2. 2 Жаманның жақсы мен жаманды айыра білуі.
  3. 3 Ханның Жаманды уәзір етуі.
  4. 4 Меңдінің Жаманды таңдауы.
  5. 5 Жаманның сертке берік болуы.
  6. 6 40 уәзірдің хан мен Жаманды араздастыруы.
  7. 7 Жаманның Барсакелмеске баруы.
  8. 8 Хан сөзін шеше алмаған уәзірлердің Жаманға келуі.
  9. 9 Ханның Жаманды сағынуы.
  10. 10 Хан тағына отырған Жаман.

Қорытынды: дұрыс реттелген оқиға желісі бойынша ұпайлар қосылады.

4-тур: «Сандар құпиясы»

Шарты: берілген сандарды ертегілермен және олардың мазмұндық деректерімен байланыстыру. Дұрыс жауапқа 20 ұпай беріледі.

Берілген сандар

40 9 8 3

Бұл кезеңнен кейін кезеңнің де, жалпы ойынның да қорытындысы шығарылады.

Кері байланыс және марапаттау

«Жеміс ағашы» әдісі

Сайыс қорытындыланғаннан кейін оқушылар бүгінгі ойын туралы пікірін еркін білдіреді. Мақсат — сабақтың әсерін, түсініктілігін және қызығушылық деңгейін анықтау.

Марапаттау

Оқушылар белсенділігі мен нәтижесіне қарай мақтау қағаздарымен марапатталады.

1-тур: Бәйге
2-тур: Алтын балық
3-тур: Ертегіні дұрыс орналастыр
4-тур: Сандар құпиясы
Кері байланыс және марапаттау