Қазақша рефераттар

Екінші кристаллдану процесі

Махаббаттың мәні: таңдау, құштарлық және ішкі жаңару

Махаббат деген не? Аналық және ағалық махаббатта таңдау аз: ана балаларының бәрін жақсы көруге, аға інілерінің бәріне қамқор болуға бейім. Ал жыныстық махаббат бұлардан өзгеше: ол терең дараланған, таңдауға негізделген сезім. Мұнда адам бір ғана жанмен тұтастық табуға, бас қосып бірігуге ұмтылады.

Э. Фромм: құштарлық пен махаббаттың айырмасы

Э. Фроммның пікірінше, жыныстық құмарлықты махаббатпен теңестіруге болмайды. Құмарлық көбіне дене тартылысына, жалғыздықтан қорқу сезіміне, және біреудің жүрегін жаулап алуға ғана тіреліп қалуы мүмкін.

Ал махаббат кездейсоқ пайда болмайды: ол адамның ішкі әлемінің біртіндеп өзгеруі, қайта жандануы, жаңа күйді бастан кешуі.

Стендаль: махаббаттың туу сатылары

Стендаль махаббат сезімінің пайда болуын кезең-кезеңімен сипаттайды. Бұл сатылар сезімнің қалай тереңдеп, күмән мен үміт арқылы пісіп-жетілетінін көрсетеді.

  1. 1

    Таң қалу

    Алғашқы әсер: адам күтпеген сұлулық пен тартымдылыққа таңырқайды.

  2. 2

    Сүйсіну және жақындасуды аңсау

    Ғашық адам сүйіктісінің сұлулығына сүйсініп, оны құшағына алып сүюді армандайды.

  3. 3

    Үміттің оянуы

    Жауап болуы мүмкін деген үміт пайда болады, сезім нақты бағыт алады.

  4. 4

    Махаббаттың оянуы

    Жақсы көру — ләззатқа бөлену. Адам өз ғашығын барлық сезім мүшелері арқылы қабылдап, терең сезіне бастайды.

  5. 5

    Алғашқы «кристалдану»

    Адам сүйіктісін қуаныш пен ләззатқа бөлеу үшін құрбандыққа дайын болады және оны қуана орындайды. «Кристалдану» — ойдың ерекше қызметі: сүйіктінің бейнесі санада жарқырап, мінсіздене түседі.

  6. 6

    Күмәннің тууы

    Ғашық адам жақын тұрған бақытқа күмәндана бастайды; жылт еткен үміттің өзіне сақ қарайды. Кейде ол өзін басқа қуаныштарға бұрғысы келеді, бірақ соның өзінде ішкі күйзеліс пайда болып, ойға шомады.

  7. 7

    Екінші «кристалдану»

    Екінші кристалдану басталғанда, ғашық адам «ол да мені жақсы көреді» деген ойға келеді. Осы кезеңде сана үш ойдың арасында толғанады:

    • Оған ешкім тең келмейді.

    • Ол мені сүйеді.

    • Оның сүйетінін қандай дәлелдермен айқындауға болады?

    Махаббаттың ұзақтығы көбіне осы екінші кристалдану кезеңінде айқындалады: дәл осы тұста адам сүйіктісінің жауабын алады немесе ала алмайды. Бұл процесс жеңіл, тез беріле салатын сезімде толыққанды өтпеуі мүмкін.

Сезімталдық және махаббатқа ұмтылыс

Әйелдер табиғаты жағынан ерлерге қарағанда сезімталдау келеді деген көзқарас бар: әйел өмірінде сезімнің алатын орны ерекше. Көптеген әйелдер үшін сүюден гөрі сүйікті болу маңыздырақ болуы мүмкін, өйткені бұл олардың психологиялық табиғатымен байланыстырылады.

Ал ер адамдар көбіне сүйікті болудан гөрі сүюге бейім деп сипатталады.

Махаббаттың ортақ болмысы

Махаббатты жіктеуде сезім иесінің нысаны мен көздеген мақсаты негіз болады. Сезімдік әсер тұрғысынан махаббатта күйініш пен сүйініш, қорқыныш пен үміт өзара ұласып, адам бойында:

  • күйіп-жанған ынтық сезім ретінде

  • қанат бітірер ұшқыр қиял ретінде

  • риясыз пейіл ретінде

  • мейірім мен шапағат ретінде

Демек, махаббаттың қай түрі болсын адамды ізгілікке, мейірімділікке және адалдыққа тәрбиелейді.