Жан - жаққа көңілдері бөлінбеу үшін көздерін жұмғаны дұрыс
Сабақ туралы қысқаша мәлімет
- Пәні
- Өзін-өзі тану (10-сынып)
- Сабақ тақырыбы
- «Қанағат, рақым ойлап қой!»
- Құндылық
- Парыз
- Негізгі қасиеттер
- Қанағатшылдық, рақымшылық, сабырлылық
- Сабақтың түрі
- Аралас сабақ
- Әдістері
- Тыныштық сәті, әңгімелесу, топтық жұмыс, мәнерлеп оқу, талдау
- Ресурстар
- Интерактивті тақта, аудиожазба, бейнежазба, мәтіндер, нақыл сөздер
- Негізгі мақсат
- Адамгершілік тұрғысынан қанағат пен рақым ұғымдарының мәнін ашу
Мақсат пен міндеттер
Білімділік
«Қанағат» және «қанағатсыздық» ұғымдарын салыстыра отырып, мазмұнын түсіндіру.
Дамытушылық
Қызықтыратын, еліктіретін дүниелерге берілмей, сезімді тежей білуге үйрету; ойы мен іс-әрекетіне сыни көзбен қарау дағдысын дамыту.
Тәрбиелік
Оқушылардың қанағат сезімін басқара алуын, сабыр мен мейірімге ұмтылысын қалыптастыру.
Сабақ барысы
1) Ұйымдастыру. Тыныштық сәті
Аудиожазбадан баяу әуен қосылады. Оқушылар денесін тік ұстап, қолдарын тізесіне қойып, ыңғайлы отырады. Көзді жұмып, назарды ішке бағыттау ұсынылады.
Қысқы саябақты көз алдыңызға елестетіңіз: айнала аппақ, жер ақ жамылғы жамылғандай. Ағаштар күмістей жарқырап, қарша қыздар секілді көрінеді. Ағаштардың арасымен ұлпа қарды басып жүріп, тап-таза ауаны терең жұтамыз. Аздап аяз бетімізді шымшылайды. Күн сәулесі мен ақ қар көзді шағылыстырады. Деміміз ашылып, көңіліміз көтеріліп, жанымыз жай табады. Енді көзімізді ашып, сыныпқа ораламыз.
2) Үй тапсырмасын тексеру
Шәкәрім Құдайбердіұлының «Талап пен ақыл» өлеңін оқып, мазмұнын талдау.
Дәйексөз
«Қанағат – қарын тойғызар, қанағатсыздық – жалғыз атын сойғызар.»
Оқушылар дәйексөздің мәнін ашып, қанағаттың адам өміріндегі орны туралы пікір білдіреді.
3) Топтық шығармашылық жұмыс
Оқушылар екі топқа бөлінеді. Әр топ атауы ретінде «Қанағат» немесе «Рақым» сөзін таңдайды.
1-тапсырма
«Сіздер кімсіздер?»
Топ өз атауының мағынасын түсіндіріп, оны өмірлік жағдайлармен байланыстырады.
2-тапсырма
Ой қозғау (сұрақтарға жауап)
- «Қанағат», «қанағатшылдық» ұғымдарын қалай түсінесіздер?
- Қанағатшылдық сезімі адамды қандай жағдайларға жетелейді?
- «Рақым», «рақымшылдық» ұғымдарын қалай түсінесіздер?
- Рақымшылдық адамдарды қандай әрекеттерге, қандай күйге жетелейді?
3-тапсырма
«Кім жылдам?»
Адамгершілік пен ізгі қасиеттерді білдіретін сөздерді «ақ сандыққа», ал жағымсыз қасиеттерді білдіретін сөздерді «қара қоқыс жәшігіне» орналастыру.
Ақ сандық
ізгілік, мейірім, сабыр, шүкір, кішіпейілділік, жомарттық…
Қара жәшік
ашкөздік, көреалмаушылық, тәкаппарлық, шыдамсыздық, қомағайлық…
4-тапсырма
«Ұлылардан ұлағат»
Тақтада көрсетілген өлең шумағының авторын анықтау және мәнін талдау.
4) Түйіндеу
Сабақты қорытындылай келе, ізгілік пен рақымшылыққа, қанағатшылдыққа ұмтылу — барша адамзатқа ортақ қасиет. Дегенмен бұл қасиеттер әр адамның бойында туа біткен күйде бірдей бола бермейді. Ізгілікке, адамгершілікке, қанағатқа өз нәпсісін тежей алатын, өзін-өзі шектей білетін адам ғана шынайы түрде қол жеткізеді.
Барға қанағат етіп, тәубе ету — қазақтың рухани дүниесінде терең тамырланған ұстаным. Ол ата-бабадан қалған ұлттық салт-дәстүр мен әдет-ғұрыптан, ұлағатты сөздерден көрініс тапқан адамгершілік мұра.
Даналардан қалған сөз
«Қанағат — табиғаттың төл перзенті, тағы да денсаулықты ол күзетеді.»
«Тапшылықта азға қанағат еткенің — өзіңе-өзің патша боп, еркін өмір сүргенің.»
«Талап, еңбек, терең ой, қанағат, рақым ойлап қой — бес асыл іс көнсеңіз.»
«Азға қанағат қылыңыз — дәулетті боласыз, кішіпейіл болыңыз — досыңыз көп болады.»
Қорытынды және бағалау
Белсенді қатысқан оқушылардың жұмысы атап өтіледі, сыныппен кері байланыс жасалады.
Үй тапсырмасы
«Үш ана» мәтінін оқып келу.
Соңғы тыныштық сәті
Аудиожазбадан баяу әуен қосылады. Сабақ барысында білгеніміз бен түйгеніміз көңіл күйімізге жақсы әсер қалдырады деп сенемін. Көңіліміз шат, жанымыз тыныштықта болсын.
Тыныштық, тыныштық. Тыныштық барлық жерде, тыныштық бүкіл әлемде!
Бұл жоспар оқушылардың қанағат, рақым, сабыр секілді адамгершілік қасиеттерді өмірлік тәжірибемен байланыстыра түсінуіне бағытталған.