Жақтаушы топ
Сабақтың тақырыбы: Қожа бейнесі
Бұл сабақ Б. Соқпақбаевтың шығармасын оқыту арқылы повестің негізгі идеясын ашуға, оқушылардың дүниетанымын кеңейтуге бағытталған.
Сабақтың түрі
Дәстүрлі емес сабақ
Сабақтың типі
Аралас сабақ
Әдіс-тәсілдер
Пікірталас, СТО технологиялары
Көрнекіліктер
Флипчарт, АКТ, электрондық оқулық, Activstudio
Сабақтың мақсаты мен міндеттері
Мақсаты
Б. Соқпақбаевтың шығармасын оқыта отырып, шығарманың негізгі идеясын ашу және оқушылардың дүниетанымын кеңейту.
Білімділік
Повесть бойынша білімді тиянақтау, Қожа бейнесіне талдау жасау, өз ойын жүйелі әрі дәл жеткізе білуге үйрету.
Дамытушылық
Өзіндік ой қорыту, шығармашылықпен жұмыс істеу қабілетін дамыту, ой-өріс пен дүниетанымды кеңейту, сабаққа қызығушылықты ояту.
Тәрбиелік
Жақсы мен жаманды ажырата білуге дағдыландыру, кейіпкерлер бойындағы жақсы қасиеттерді үлгі ету.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру
- 1 Амандасу, оқушыларды түгелдеу, назарын сабаққа аудару.
- 2 Психологиялық дайындық.
II. Үй тапсырмасын пысықтау
Тапсырма: «Менің атым...» тақырыбында ой толғау
- • Сендерге қандай есімдер ұнайды?
- • Повесть қалай басталады?
- • Қожа өз атына риза ма?
- • Сендер өз аттарыңа ризасыңдар ма?
Балаға ат қою дәстүрі
Бала туғаннан кейін қырық күн өткен соң ел ішіндегі аузы дуалы қарияға немесе баланың атасына, әжесіне немересінің атын қойғызатын дәстүр бар. Кейде «Қырықтың бірі — Қыдыр» деп, құдайы қонаққа да балаға ат қойғызатын сәттер кездеседі. Көбінесе молданы шақырып, азан шақыртып, баланың есімін қойған.
Ырымға байланысты қойылған есімдер
Көз тиюден немесе жын-шайтаннан сақтасын деген наныммен Итбай, Күшікбай, Жаманбай сияқты есімдер қойылған.
Тілек-мұратқа байланысты есімдер
- •Дәулетті болсын: Байбол, Дәулет.
- •Күшті, батыл болсын: Арыстан, Батырбек, Алпамыс.
- •Сұлу, көрікті болсын: Айсұлу, Нұрсұлу, Әсем, Аруан, Әйгерім.
Мәтіннен үзінді (1-тарау): «Бірақ, амал нешік, сен қызыл шақа боп жөргекте жатқанда, сондағы ақымақтығыңды пайдаланып, әке-шешең немесе шілдеханаға келіп дуылдап отырған басқа біреу солай атап жіберген».
Талқылау сұрағы
Бұл үзіндіде қандай дәстүр туралы айтылған?
Талқылау сұрағы
Қазір бұл дәстүр сақталған ба? Мысал келтір.
Шілдехана туралы
Шілдехана — жаңа туған нәрестенің құрметіне дастархан жайылып, домбыра тартылып, ән айтылып, ұлттық ойындар ойналатын көңілді той.
«Шілдеханаға келгендер маған пәлендей әйдік ат бермеген», — дейді кейіпкер. Бұл кейіпкер кім? (Жауап: Қожаберген.)
III. Жаңа сабақ
1) Қызығушылықты ояту
- •«Ой қозғау» стратегиясы
- •«Түртіп алу» стратегиясы
- •Негізгі сұрақ: Қожа қандай кейіпкер?
2) Мағынаны тану
«Менің атым — Қожа» фильмінен үзінді көрсетіледі. Оқушылар көргені бойынша дәлел келтіріп, пікір қалыптастырады.
Топтық жұмыс: пікірталас
I топ
Жақтаушы топ
Қожаның іс-әрекеті дұрыс екенін дәлелдейді.
Тұжырым
«Жақсы бала жеткізеді мұратқа.»
II топ
Даттаушы топ
Қожаның іс-әрекеті дұрыс емес екенін дәлелдеп, теріске шығарады.
Тұжырым
«Тентек бүлдіреді, ата-анасын күйдіреді.»
Топтастыру: Қожа бейнесі
Қожа — жақсы бала
- •Жақсылыққа ұмтылады, қателігін түсінуге тырысады.
- •Адалдық пен намысқа жақын қасиеттері байқалады.
- •Өзін түзетуге талпынысы бар.
Қожа — тентек бала
- •Кей сәтте эмоцияға беріліп, асығыс шешім қабылдайды.
- •Тәртіп бұзуға бейім мінезі көрінеді.
- •Айналасына қиындық тудыратын әрекеттері кездеседі.
Талқылаудың мақсаты — кейіпкерді біржақты бағалау емес, оның әрекеттеріне себеп іздеу және оқушының өз көзқарасын дәлелмен қорғауына жағдай жасау.