Қатысатын оқушылар
«Жүзден жүйрік, мыңнан тұлпар» сайысы
Мақсаты
- Оқушылардың нақты пәндер бойынша ой-өрісін кеңейтіп, білімін тереңдету.
- Өз ойын ашық, нақты әрі мәдениетті түрде жеткізе білу дағдысын қалыптастыру.
- Қазақтың ұлттық салт-дәстүрлерімен таныстыру.
- Озық ойлауға, тапқырлыққа және жауапкершілікке тәрбиелеу.
Қатысушылар
(Қатысатын оқушылардың тізімі осы бөлімге енгізіледі.)
Сайыс құрылымы
Сайыс 6 кезеңнен тұрады:
- 1 Бәйге
- 2 Кім жылдам?
- 3 Иә немесе Жоқ
- 4 Полиглот
- 5 Зерде
- 6 Дода
1-кезең — Бәйге
10 сұрақ
1. Қожа Ахмет Ясауи кесенесі қай қалада? Түркістан
2. «Жеті жарғыны» шығарған хан кім? Тәуке хан
3. Қытай елінің астанасы қай қала? Бейжің (Пекин)
4. Қазақстанның мемлекеттік тәуелсіздігі қай жылы, қай күні жарияланды? 1991 жыл, 16 желтоқсан
5. Астана қаласы қай өзеннің бойында орналасқан? Есіл
6. Қазақстанның ең биік нүктесі қайсы? Хантәңірі
7. «Білім таппай мақтанба...» өлеңінің авторы кім? Абай
8. «Сегіз ағасын іздеп шыққан» қай ертегі кейіпкері? Ер Төстік
9. Ең кіші натурал сан қай сан? 1
10. Уақыттың өлшем бірлігі (мысалы)? минут
2-кезең — Кім жылдам?
Сайыскерлер карточка таңдайды. Карточкадағы ұлттық салт-дәстүрге байланысты сұраққа және ұсынылған суреттерге жедел жауап береді.
3-кезең — Иә немесе Жоқ
Егер жауап «Иә» болса — белгіні көтересіз, ал «Жоқ» болса — көтермейсіз.
1. Қазақтың тұңғыш ғарышкері — Т. Әубәкіров. Иә
2. Ең биік тау жүйесі — Гималай. Иә
3. Ең үлкен мұхит — Үнді мұхиты. Жоқ
4. Ең ыстық материк — Африка. Иә
5. Есік қорғанынан табылған «Алтын адамды» зерттеген археолог — К. Ақышев. Иә
6. Лондон — Англияның астанасы. Иә
7. Анхель — сарқырама атауы. Иә
8. Ең үлкен материк — Азия. Жоқ
Осы кезеңнен кейін 3 оқушымен қош айтысамыз.
4-кезең — Полиглот
Бұл кезеңде сайыскерлердің қазақ, орыс және ағылшын тілдерін меңгеру деңгейі тексеріледі: жұмбақ беріледі, ал жауап үш тілде айтылуы керек.
1. Бетін адам ашады, білім нұрын шашады.
Жауабы: кітап — книга — book
2. Ұйықтайды түнде ұлы, күндіз қызы. Жүргенде білінбейді басқан ізі.
Жауабы: күн мен ай — солнце и луна — sun and moon
3. Суда жай жүрмейді, ауада өмір сүрмейді.
Жауабы: балық — рыба — fish
4. Ала жаздай май жинап, қыста ұйқыға кетеді. Ал көктемде қайтадан тіріліп, тірлік етеді.
Жауабы: аю — медведь — bear
5. Дәу қара құс көрінді, көзінің жасы төгілді.
Жауабы: бұлт — облако — cloud
6. Ай үстінде алтын тас, алайын десем табылмас.
Жауабы: жұлдыз — звезда — star
Осы кезеңнен кейін тағы 3 оқушымен қош айтысамыз.
5-кезең — Зерде
Бұл кезеңде сайыскерлерге ситуациялық сұрақтар қойылады. Мақсат — ойды жүйелі құрастыру, тез шешім қабылдау және пікірді дәлелдей білу.
- 1. Егер сізде уақыт машинасы болса, қай жылға саяхат жасап, қандай оқиғаны өзгертер едіңіз?
- 2. Үш елге тегін саяхаттауға мүмкіндік берілсе, қай мемлекеттерді таңдар едіңіз? Неліктен?
- 3. Сіз әншісіз: үлкен сахнада өнер көрсетіп тұрсыз. Кенеттен құлап қалдыңыз. Қандай әрекет жасайсыз?
- 4. Егер Джин келіп «үш тілегіңді айт» десе, қандай тілектер айтар едіңіз?
- 5. Сіз кәмелет жасына толмағансыз. Бір күні әкеңіздің көлігін рұқсатсыз айдап кетіп, жолда полиция тоқтатты. Не деп жауап бересіз?