Өлең құрылысына талдау

Күнделікті сабақ жоспары (қазақ әдебиеті, 7-сынып)

Бұл жоспар 7-сыныпқа арналған қазақ әдебиеті пәні бойынша бірнеше сабақ тақырыптарын және «С. Торайғыров — “Шәкірт ойы”» сабағының толық құрылымын қамтиды.

Тақырыптар тізімі

  • 21 С. Торайғыров — «Шәкірт ойы»
  • 22 Ж. Аймауытұлы — «Әнші»
  • 23 Ж. Аймауытұлы — «Ақтамақ» хикаясы
  • 24 Жамбыл Жабаев (1846–1945)
  • 25 Жамбыл Жабаев — «Аттандыру»

Сабақ паспорты

Пәні
Қазақ әдебиеті
Сыныбы
7
Сабақтың тақырыбы
С. Торайғыров — «Шәкірт ойы»
Сабақтың түрі
Шығармашылық сабақ
Әдіс-тәсілдері
Сұрақ-жауап, мәнерлеп оқу, топтастыру
Көрнекілігі
Сызба, кесте, электронды оқулық
Пәнаралық байланыс
Тарих, астрономия

Сабақтың мақсаты

Білімдік

«Шәкірт ойы» өлеңін оқып, мағынасын ашу, талдау.

Дамытушылық

Өз ойын еркін жеткізуге жетелеу, шығармашылық қабілетін дамыту.

Тәрбиелік

Өлең арқылы білімге ұмтылуға үндеу, отансүйгіштікке және еңбексүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақ барысы

1) Ұйымдастыру кезеңі

  • Оқушылармен амандасу, түгелдеу.
  • Оқу құралдарын тексеру, сынып тазалығына назар аудару.
  • Оқушылардың зейінін сабаққа шоғырландыру.

2) Үй тапсырмасын пысықтау

Үйге берілген Сұлтанмахмұт Торайғыровтың «Бір адамға» өлеңін жатқа сұрау, мазмұны бойынша бірнеше жетекші сұрақ қою.

3) Жаңа сабақты түсіндіру

Сергіту сәті (қимыл-қозғалыс)

  1. 1 Тегіс жолмен келе жатқаныңызды елестетіңіз.
  2. 2 Енді сазды, балшықты жермен жүріп келесіз.
  3. 3 Өзеннен жүзіп өтесіз.
  4. 4 Дүрбі алып қараңыз (экранда Қазақстан картасы көрсетіледі).
  5. 5 Көргендеріңізді атаңыз: Қазақ елі, Баянауыл аймағы, Сұлтанмахмұт Торайғыров.

Шығармашылық тапсырма

Ақынға арнау: өлең тармақтарының соңғы сөздері берілген. Сол сөздерді байланыстырып, шағын өлең құрастырыңыз.

Тірек сөздер: арнаған, бар, адам, тараған

(Оқушы сөздерді грамматикаға сай өзгертіп қолдана алады.)

Өлеңмен жұмыс

  1. 1 «Шәкірт ойы» өлеңін мәнерлеп оқу.
  2. 2 «Миға шабуыл» арқылы талдау: шәкірт нені армандайды, елдің жүрегі неге мұздаған, неге жұлдыз емес, Күн болғысы келеді?
  3. 3 Астрономиялық тұрғыдан жұлдыз бен Күн туралы қысқаша ғылыми түсінік беру (электронды оқулық).

Топтастыру (идея картасы)

ШӘКІРТ — лирикалық кейіпкердің ұстанымы
  • Қараңғылықтан құтқаратын Күн болуды армандайды.
  • Ілім-білімге құштар.
  • Еліне адал қызмет еткісі келеді.
  • Надандықпен күреседі.

«Менің ойым»

Ой түйін жасап, 2–3 сөйлеммен қорытынды пікір айту.

Венн диаграммасы

Ортақ қасиеттерді салыстыру арқылы анықтау.

Өлең құрылысына талдау

Үзінді

Қараңғы қазақ көгіне

Өрмелеп шығып күн болам!

Қараңғылықтың кегіне

Күн болмағанда, кім болам?

Мұздаған елдің жүрегін

Жылытуға мен кірермін!

Құрылымдық сипаттама

  • 3 шумақ, 6 тармақ.
  • 2 бунақ.
  • 8 буынды өлшем.
  • Ұйқас түрі: кезектес, шалыс.

Бекіту және бағалау

Бекіту

«Менің арманым» тақырыбында пікірлесу: әр оқушы өз мақсатын қысқа әрі нақты тұжырымдайды.

Бағалау

Оқушылардың жауаптары мен сабаққа белсенді қатысуына қарай бағаланады.

Қорытынды ой

Нақыл сөз

Жүсіп Баласағұн: «Біле бер, қанша білсең — тағы тіле, жетерсің мұратыңа біле-біле».

Осы сөзді әрдайым жадыңызда сақтап, білімге құмар болыңыз. Бүгінгі сабақтан түйген ойларыңыз болашақ өміріңізде көрініс тауып, Күн нұрындай айналаңызға шуақ шашсын.