Геометриялық пішіндерден сюжетті сурет құрастыру
Ұйымдастырылған оқу іс-әрекеті
Қарапайым математикалық түсініктерді қалыптастыру
Тақырыбы: Кеңістікте әр түрлі орналасқан заттарды санау
Мақсаты
- Балаларды берілген тапсырмаларды ықыласпен әрі дұрыс орындауға үйрету.
- Заттардың саны олардың кеңістікте орналасуына тәуелсіз екенін көрсету.
- Әр түрлі арақашықтықта орналасқан заттардың тең немесе тең еместігін анықтауға дағдыландыру.
- Кеңістіктік қатынастар (жоғары, төмен) туралы түсініктерін қалыптастыру.
- Айналадағы заттардың сұлбасынан геометриялық пішіндерді ажырата білуге үйрету.
- Ертегі желісі арқылы қызығушылығын арттырып, тіл байлығын дамыту.
- Дидактикалық ойындар арқылы логикалық ойлау мен есте сақтау қабілетін дамыту.
- Жауапкершілікке, шапшаңдыққа, тез ойлауға және дер кезінде шешім қабылдауға тәрбиелеу.
Әдіс-тәсілдер
Сабақ барысы
Төмендегі бөлімдер оқу іс-әрекетін кезең-кезеңімен ұйымдастыруға көмектеседі: мотивациялық кезең, ертегі арқылы қызықтыру, тапсырмалар орындау және қорытындылау.
Мотивациялық-қозғаушы кезең
Жылы қарым-қатынасТәрбиеші: «Балалар, көңіл күйлерің қалай?»
Балалар: «Көңіл күйіміз өте жақсы».
Тәрбиеші: «Әрдайым көңілді болып, жарқын жүзбен қуанышпен жүргендеріңе тілектеспін».
Тәрбиеші: «Біздің тобымыз қалай аталады?»
Балалар: «Күншуақ ортаңғы “Б” тобы».
Шаттық шеңбері (өлең)
Аспан түрді түндігін,
Жерге сәуле таратты.
Неткен ашық күн бүгін,
Қайырлы таң, қайырлы күн!
Сәлеметсіңдер ме, апайлар!
Сәлеметсіңдер ме, достарым!
Достарымды көргенде,
Қуана қарсы аламын.
Балалар өлең ырғағына сай қимылдар жасайды.
Ізденуші-ұйымдастырушы кезең
Ертегі арқылы оқытуТәрбиеші: «Балалар, ертегі көргілерің келеді ме?»
Балалар: «Әрине, көргіміз келеді».
«Ендеше экранға назар аударайық. Қазір “Санауды білетін лақ” ертегісін тамашалаймыз».
Талқылау
Ертегідегі ақ лақ өте ақылды: ол санай білгендіктен жануарларға көмектесті. Енді кейіпкерлерді санап, әр санның таңбасын көрсетейік:
- Ақ лақ 1
- Бұзау 2
- Сиыр 3
- Әтеш 4
- Жылқы 5
Сұрақ: «Қайықта неше жануар болды?»
Жауап: «Бес жануар болды».
Тапсырмалар кезеңі
Ертегі кейіпкерлері бірінен соң бірі тапсырма ұсынады. Балалар тапсырманы орындап, жауабын дәлелдейді.
Ақ лақ — 1-тапсырма
Пішін«Мына жерге қандай пішін жетіспейді?»
Жауап: Төртбұрыш жетіспейді.
Ақ лақ — 2-тапсырма
«Көршісін тап» дидактикалық ойыны: 1 _ 3
Жауап: Бірдің артындағы көршісі — 2.
Бұзау — тапсырма
СалыстыруЕкі жолақты карточканың жоғарғы жолағына 5 алмұрт, төменгі жолағына 3 алма орналастырыңдар. «Қайсысы көп? Қалай теңестіруге болады?»
Бақылау: Жоғарғы жолақтағы алмұрт көп, төменгі жолақтағы алма аз.
Теңестіру: Екі алма қосса, тең болады.
Сиыр — бой сергіту
Қимыл-қозғалысТауға шықсаң — қалың қар,
Сайға түссең — қалың қар.
Шырша үсті — қалың қар,
Ұйықтап жатқан аю бар.
Әтеш — тапсырмалар
Есептер1-есеп
Тәрелкеде 5 алма бар. Оның 2-еуін досыма бердім. Тәрелкеде неше алма қалды?
Жауап: 3 алма.
2-есеп
Тауықтың 3 ақ балапаны және 1 сары балапаны бар. Барлығы неше балапан?
Жауап: 4 балапан.
Қорытынды тапсырмалар
Жылқы — «жасырын төртбұрыш»
Тақтада төрт бөлік бар. Әр бөлікте сұрақ немесе жұмбақ жасырылған. Барлығын орындасаңдар, бір сюжетті сурет құралады.
1-бөлік — жұмбақ
Бар жерді қаптап, етеді аппақ. Көктемге қарай су болады, одан әрі бу болады.
Жауап: Қар.
2-бөлік — жұмбақ
Үш бұрышы бар, үш қабырғасы бар. Бұл қандай пішін?
Жауап: Үшбұрыш.
3-бөлік — сұрақ
«Сандар туралы санамақ білесіңдер ме?»
1 саны
Мені келсе білгің, мен таяқша бірмін.
Сандарға жол бастап, ең бірінші тұрмын.
2 саны
Бірден кейін тұрамын, бірден кейін тұрағым.
Бірді бірге қосқанда, мен шығамын шырағым.
3 саны
Екіден соң әрқашан, үшінші мен тұрамын.
Қағазға сызып түсірсең, екі ирек саламын.
4 саны
Үш қашанда тақ саны, жұп болғанға не жетсін.
Төрт дегенің баяғы, төрт түліктің аяғы.
4-бөлік — (тапсырма)
Осы бөлімнің тапсырмасы бастапқы мәтінде толық берілмеген. Сюжетті суретті толықтыру үшін қосымша сұрақ немесе пішін құрастыру тапсырмасын енгізуге болады.
Ұсыныс: «Қар» және «үшбұрыш» ұғымдарын пайдаланып, қыс көрінісін геометриялық пішіндерден құрастыру.
Нәтиже
Балалар заттарды кеңістікте әр түрлі орналасса да дұрыс санап, салыстыру арқылы теңестіру жолдарын табады; «жоғары–төмен» қатынастарын қолданады және қоршаған ортадан геометриялық пішіндерді байқап үйренеді.