Дүниежүзілік мұхит

Сабақтың мақсаты

Білімдік

Оқушылардың дүниежүзілік мұхит және оның бөліктері туралы білімін тереңдету, тақырыпты жан-жақты меңгерту.

Дамытушылық

Ойлау қабілетін, шапшаң ойлауын дамыту; өз бетімен жұмыс жасау дағдыларын қалыптастыру.

Тәрбиелік

Табиғатты аялауға, қоршаған ортаны қастерлеуге тәрбиелеу.

Үй тапсырмасын тексеру

Форматы: сұрақ-жауап

Жедел сұрақтар

  1. 1 Үшінші ғаламшар — Жер.
  2. 2 Географиялық қабық саны — 4.
  3. 3 Жердің су қабығы — гидросфера.
  4. 4 Су сұйық күйінде болатын ғаламшар — Жер.
  5. 5 Шолпанда су газ күйінде болады.

Нақтылау сұрақтары

  1. 6 Теңіздер мен мұхит суларының дәмі — ащы, ішуге жарамсыз.
  2. 7 Мұз бен өзен сулары — тұщы.
  3. 8 Марста су көбіне мұз күйінде кездеседі.
  4. 9 Су көз алдымызда 3 күйде бола алады.
  5. 10 Дүниежүзілік су айналымы — судың мұхиттан құрлыққа және құрлықтан мұхитқа үздіксіз айналу үдерісі.

Топтастыру: гидросферадағы судың жалпы мөлшері

Гидросферадағы судың жалпы көлемі шамамен 1,6 млрд км³. Төмендегі үлестірім оқушыларға судың негізгі қоймаларын салыстыруға көмектеседі.

Негізгі үлес

Мұхиттар мен теңіздер

97%

Тұщы су

2,5%

Ескерту: диаграмма мәндері визуалды салыстыру үшін берілген.

Тұщы судың үлестірімі

  • Мұздықтар мен тұрақты қар 1,7%
  • Өзен, көл, батпақ, жер асты сулары 1,7%
  • Атмосферадағы су 0,06%

Жаңа сабақ: қызығушылықты ояту

Картамен жұмыс

Нысандарға сәйкес сандарды картадағы дөңгелектерге жазыңдар.

  1. 1. Гренландия аралы
  2. 2. Мадагаскар аралы
  3. 3. Жерорта теңізі
  4. 4. Охот теңізі
  5. 5. Мексика шығанағы
  6. 6. Дрейк бұғазы
  7. 7. Арабия теңізі
  8. 8. Каспий теңізі
  9. 9. Қара теңіз
  10. 10. Гудзон шығанағы

Сәйкестендіру тапсырмасы

Берілген атауларды тиісті санаттармен сәйкестендіріңдер.

Мұхиттар

  • Тынық
  • Атлант
  • Үнді
  • Солтүстік Мұзды

Нысандар

  • Аралдар: Мадагаскар
  • Теңіздер: Жапон, Баренц
  • Шығанақ: Мексика
  • Шұңғыма: Мариан

Аудандар (есте сақтауға арналған деректер)

  • Тынық мұхиты — шамамен 180 млн км²
  • Атлант мұхиты — шамамен 92 млн км²
  • Солтүстік Мұзды мұхиты — шамамен 14 млн км²

Топтық жұмыс (5 топ)

Сынып 5 топқа бөлінеді. Оқушылар оқулық мәтінін оқи отырып, сұрақтарға жауап береді. Әр топ өз тақырыбын талдап ұсынады, қорытындыны топ басшысы жасайды.

I топ — Дүниежүзілік мұхит

  1. Дүниежүзілік мұхит дегеніміз не?
  2. Дүниежүзілік мұхит неше бөліктен тұрады?
  3. Тынық мұхиты.
  4. Атлант мұхиты.
  5. Үнді мұхиты.
  6. Солтүстік Мұзды мұхиты.

Тапсырма шарты

Әр мұхит бойынша: ауданы (км²), шектесетін материктер мен аралдар, ең терең нүктесі және мұхит шекараларын картадан көрсетіңдер.

II топ — Материктер, аралдар және түбектер

  1. Материктер (континенттер) дегеніміз не?
  2. Жер шарында неше материк бар?
  3. Жер шарында неше дүние бөлігі бар?
  4. Арал дегеніміз не? Дүниежүзіндегі ең үлкен аралды және басқа да аралдарды картадан көрсетіңдер.
  5. Түбек дегеніміз не?

III топ — Теңіздер

  1. Теңіз дегеніміз не?
  2. Теңізді мұхиттан нелер бөліп тұрады?
  3. Теңіздер қайда орналасады?
  4. Ішкі теңіздер деп қандай теңіздерді айтамыз?
  5. Сыртқы теңіздер қандай болады?

IV топ — Шығанақтар

  1. Шығанақ дегеніміз не?
  2. Атлант мұхитының шығанақтарын картадан көрсетіңдер.
  3. Үнді мұхитының шығанақтарын картадан көрсетіңдер.
  4. Тынық мұхитының шығанақтарын атаңдар және картадан көрсетіңдер.
  5. Солтүстік Мұзды мұхитының шығанақтарын атаңдар, картадан көрсетіңдер.

V топ — Бұғаздар

  1. Бұғаз дегеніміз не?
  2. Дүниежүзілік мұхит бөліктері бір-бірімен нелер арқылы жалғасады?
  3. Бұғаздардың ені, тереңдігі, ұзындығы бірдей ме?
  1. Қандай бұғаз екі теңізді және екі мұхитты байланыстырып, екі материкті әрі екі мемлекетті бөліп тұрады?
  2. Картадан бұғаздарды кім ең тез әрі ең көп көрсете алады?

Өзара оқыту және қорытынды

Топтар өзара мазмұн алмасады: 1-топ мәтінін 2-топ, 2-топ тапсырмасын 3-топ, 3-топ тапсырмасын 4-топ, 4-топ тапсырмасын 5-топ, ал 5-топ тапсырмасын 1-топ түсіндіреді.