Ораздың адамгершілігі

Сабақ туралы мәлімет

Білім беру ұйымы

Қарағанды облысы, Ақтоғай ауданы, Қ. Нұржанов атындағы жалпы білім беретін орта мектеп (КММ).

Пән және сынып

Қазақ тілі мен әдебиеті • 7-сынып • Әдебиет.

Мұғалім

Райымбекова Ардақ Жарқынбекқызы.

Сабақ тақырыбы

Сәбит Мұқанов. «Саятшы Ораз».

Сабақтың мақсаты

Әңгімедегі Саятшы Ораз бейнесін ашу.
Саятшының аңшылығы, адамгершілігі, мейірімділігі туралы тұстарды мәтіннен тауып, мәнерлеп оқу.
Оқушыларға қазақ халқының ата кәсібі — саятшылық туралы түсінік қалыптастыру, дәстүр көріністерін өз ойымен жеткізуге дағдыландыру.
Өзіндік іс-әрекет пен оқу дағдыларын: талдау, салыстыру, дәлелдеу, ой қорыту қабілеттерін дамыту.

Сабақтың форматы мен ресурстары

Сабақ түрі

Аралас сабақ.

Әдіс-тәсілдер

СТО стратегиялары
Мәтінмен жұмыс
Диалогтық оқыту
Көркемдеп оқу
Ой қорыту

Көрнекіліктер

Аңшы суреті, нақыл сөздер, мәтін үзінділері.

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Сыныптың оқу жұмысына даярлығын тексеру, мақсат пен күтілетін нәтижені қысқаша таныстыру.

II. Үй тапсырмасын тексеру

«Есіл бойында» әңгімесінің мазмұнын сұрау.

«Әнші» әңгімесімен салыстыру жұмыстарын жүргізу.

III. Білімді жан-жақты тексеру (сұрақ-жауап)

Табиғат пен орта

Есіл табиғаты қандай?
«Есіл тасып барады» әнінің тарихы қандай?

Әншілік дәстүр

Әнші кім?
Әнші салған әндер қандай?
Халық әндерін ата.
Халық композиторлары кімдер?

IV. Қызығушылықты ояту (топтық жұмыс)

Оқушылар үш топқа бөлініп, төмендегі бағыттар бойынша ой қозғайды және жауаптарын дәлелдейді.

1-топ: Ұғымдар мен терминдер

Саятшы кім?
Саятшылық дегеніміз не?
Аңшылықтың түрлері қандай?
«Атбегі» мен «құсбегі» сөздерінің айырмашылығы неде?

2-топ: Әдеби байланыс

Абайдың «Қансонарда бүркітші шығады аңға» өлеңіндегі аңшыға қойылатын шарттар қандай?

3-топ: Оқырман тәжірибесі

Саятшылық туралы қандай әңгімелерді білесіңдер?

V. Жаңа тақырып бойынша тапсырмалар

1-тапсырма: Мәтінмен танысу

Әңгіме мазмұнын оқып, негізгі оқиғаларды анықтау.
Саятшы Оразға қысқаша сипаттама беру.
Әңгімедегі негізгі ойларды жазу.

2-тапсырма: Әңгімені негізгі бөліктерге бөлу

1. Мұқан ауылы

2. Саятшы Ораз

3. Ораз мерген

4. Ораздың балалармен достығы

5. Адамгершілік

3-тапсырма: Дәлелді ізденіс (мәтіннен тауып оқу)

Мәтіннен Ораздың бейнесін ашатын үзіндіні тауып, көшіріп жаз.
Әңгіме кейіпкерлерін ата.
Ораздың мергендігі туралы тұсты тауып, дауыстап оқы.
Ораз мінезінің ерекшеліктерін анықта.
Ораздың адамгершілігін дәлелдейтін сөйлемдерді тап.
Әңгімедегі суреттеулерге назар аударып, мысал келтір.

Топтастыру: Ораз бейнесі

саятшы мерген адамгершілігі мол құсбегі жарқын мінезді кішіпейіл

Қосымша мәтіндік жұмыс: Сағындық жал жотасы мен Сәдір шоқы жалы туралы суреттеу берілген тұстарды мәтіннен тауып оқы.

Қорытынды

Жазушы әңгімеде қазақ халқының ертеден келе жатқан саятшылық өнерін танытады. Шығармада Саятшы Ораздың бейнесі үлгі ретінде алынып, оның мергендігімен қатар адамгершілігі мен мейірімділігі айқын көрінеді.

Үй тапсырмасы

Құсбегілік туралы мақал-мәтелдер жазу.
Мәтіндегі этномәдени атауларды теріп жазып келу.

Бағалау

Қалыптастырушы бағалау: топтық жұмысқа қатысуы, мәтіннен дәлел келтіруі, жауаптарының нақтылығы, көркемдеп оқу дағдысы және қорытынды ой айтуы бойынша бағаланады.