Тапсырманың міндеттерін түсіндіру
Сабақ тақырыбы: Оригами — «Балық»
Бұл сабақта оқушылар оригами өнерімен танысып, қағазды бүктеу арқылы балық бейнесін құрастырады. Жұмыс барысында Жапония мәдениетіндегі оригамидің орны, оның тарихы және тәрбиелік-мағыналық қыры қарастырылады.
Сабақтың түрі
Жаңа сабақ
Сынып
3-сынып (Бейнелеу өнері)
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Оригами өнерімен таныстыру; жапон өнері туралы мәлімет беру; жапон мәдениетінің әлемдік мәдениеттегі маңызын түсіндіру.
Дамытушылық
Оқушылардың қиялын, ойлауын, есте сақтау қабілетін және шығармашылығын дамыту.
Тәрбиелік
Эстетикалық талғамын қалыптастыру, өнерге деген құрмет пен қызығушылықты тәрбиелеу.
Көрнекіліктер
- Оригами үлгілері: құстар, қайық.
- Суреттер мен дайын жұмыстың үлгілері.
- Жұмысты орындау кезеңдерінің сызбасы (технологиялық карта).
Қажетті құралдар
Ескерту: Классикалық оригамиде әдетте қайшы қолданылмайды. Бұл сабақта безендіру және ұсақ бөлшектерді толықтыру үшін пайдалануға болады.
Сабақта қолданылатын әдістер
Ауызша әдістер
- Тақырыпты және сабақтың өту ретін түсіндіру.
- Тапсырманың міндеттері мен талаптарын нақтылау.
- Сабақты қорытындылау, кері байланыс ұйымдастыру.
Практикалық әдістер
- Өзіндік жұмыс: қадамдық нұсқаулық бойынша фигураны құрастыру.
- Кезең-кезеңімен бақылау және түзету.
- Нәтижені безендіру және ұсыну.
Оригами туралы қысқаша тарих
Оригамидің отаны — Жапония. Қағазды бүктеу өнері Күншығыс елінде бірнеше ғасыр бұрын пайда болған. Ертеде оригами фигуралары храмдарды безендіруге қолданылып, Каннон құдайына арналған храмдарға әкелінетін болған.
«Оригами» сөзінің мағынасы
«Оригами» жапон тіліндегі екі түбірден тарайды: ори — «бүктеу», ками — «қағаз» (тарихи контексте «құдай» ұғымымен де байланыстырылып түсіндіріледі).
Уақыт өте келе оригами храмдардан император сарайына дейін жетіп, сарай қызметкерлері үшін ерекше өнер мен мәдениет белгісіне айналды. Ол кезеңде қағаз қымбат әрі сирек болғандықтан, қағаздан жасалған бұйымдар жоғары мәртебені білдірді. Бай отбасыларында оригами фигуралары кейде отбасының белгісі немесе мөрі ретінде қабылданған.
Кейінірек бұл өнерге әйелдер мен балалар да кеңінен араласып, ұлттық дәстүрлердің бір бөлігі ретінде карнавалдар мен мерекелерде сақталып қалды. XIX ғасырдың екінші жартысында оригами Жапониядан тыс жерлерге таралып, Еуропада классикалық оригами үлгілерімен танысу басталды.
Оригамидің жаңғыруы: Акира Йошизава
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін оригамидің дамуына шебер Акира Йошизава зор үлес қосты (1911 ж. туған). Соғыс жылдары әскери зауытта жұмыс істей жүріп, ол оригамиді жаңғыртып, мыңдаған әсем фигураларды құрастырды және қағаз бүктеу мәдениетін кеңінен насихаттады.
Тырна туралы аңыз және үміт символы
Оригами тарихында Хиросима трагедиясына байланысты жүрекке ауыр естеліктер де бар: 1945 жылы 6 тамызда қалаға атом бомбасы тасталды. Қайғылы оқиға мыңдаған адамның өмірін жалмап, балалар арасында да зардап шеккендер көп болды.
Сол кезеңде «мың тырна жасаса, адам сауығып кетеді» деген үмітке толы аңыз кең тарады. Аңыз бойынша, 12 жасар қыз оригами тырнасын тоқусыз жасай беріп, 644 тырнаға ғана үлгерген.
Практикалық бөлім: оригами «Балық»
Сабақтың негізгі бөлігі — оригами балығын құрастыру. Мұғалім бүктеу тәсілдерін кезең-кезеңімен көрсетіп, оқушылар технологиялық картаны пайдалана отырып жұмысты өз бетімен орындайды.
Тапсырма
- Қағаздан балық бейнесін жасау.
- Технологиялық картаны дәл сақтау және бүктеу сызықтарының ұқыптылығына мән беру.
- Қажет болса, қарындаш/фломастермен көзін, жүзбеқанатын, қабыршағын безендіру.
Жұмыстың кезеңдері
- 1 Нұсқаулықты тыңдап, технологиялық картамен танысу.
- 2 Қағазды негізгі бүктемелер бойынша дәл және симметриялы бүктеу.
- 3 Балықтың пішінін қалыптастыру (дене, құйрық, жүзбеқанат бөліктері).
- 4 Өзіндік жұмыс: ұқыптылық пен қауіпсіздік ережесін сақтау.
- 5 Жұмысты аяқтау, шағын безендіру және нәтижені көрсету.
Қорытынды және бағалау
Дәлдік
Бүктемелердің симметриясы мен тазалығы.
Ұқыптылық
Жұмыстың жалпы жинақылығы, материалды ұқыпты қолдану.
Шығармашылық
Безендіру, түстерді үйлестіру және өзіндік идея.
Соңында оқушылар өз жұмыстарын таныстырып, қысқаша пікір алмасады.