Етістіктің сөйлемдегі сөздермен байланысын сызбамен көрсет

Сабақ үлгісі: «Етістік» тақырыбы

Бұл материал Биоақпараттандыру және синергетика (БжС) технологиясы аясындағы «Алгоритм картасы» әдісімен қазақ тілі пәнінен өткізілетін сабақтың ықшамдалған әрі стильдік тұрғыдан өңделген үлгісін ұсынады.

Негізгі деректер

Сабақтың тақырыбы
Етістік
Сабақтың типі
Жаңа білімді меңгерту
Сабақтың әдісі
Алгоритм картасы
Технология түрі
БжС
Көрнекіліктер мен құралдар
ОӘЖӘ сызбасы, ТКШ/АКШ/ЖКШ тапсырмалары, интерактивті тақта

Сабақтың мақсаттары

  • Білімдік: етістік туралы білімді кеңейту; дара және күрделі етістіктерді ажырату; етістіктің сөйлемдегі сөздермен байланысын анықтап, сызба арқылы көрсету дағдысын қалыптастыру.

  • Дамытушылық: зейінді, ойлау жылдамдығын және есте сақтау қабілетін дамыту.

  • Тәрбиелік: ұжымдағы ауызбіршілікке, ынтымаққа тәрбиелеу.

Сабақтың барысы

1) Ұйымдастыру және мотивация

Арнайы сөздік алу

Уақыты: 5 минут

Ширату

Оқушылар хормен өлең жолдарын оқиды.

Ана тілің – арың бұл
Ұятың боп тұр бетте.
Өзге тілдің бәрін біл,
Өз тіліңді құрметте!
Қадыр Мырза Әли шығармасынан

Мұғалім оқушыларды ойландыру сұрақтарымен бағыттайды: тілдің өткені, бүгіні, болашағы туралы не білеміз? Осыдан кейін сынып «Тілдер патшалығына» саяхат идеясы арқылы жаңа тақырыпқа өтеді: Етістік.

2) Жаңа сабақ: ОӘЖӘ сызбасы арқылы түсіндіру

Жаңа тақырып ОӘЖӘ сызбасы арқылы түсіндіріледі. Түсіндіру уақыты белгіленіп, тақтаға жазылады.

Мазмұндық тірек сөйлемдер

  1. Адам тәрбиені тіл арқылы алады.
  2. Халық мұрасы ұрпақтан ұрпаққа тіл арқылы ауысып отырады.
  3. Біз ана тілімізді сүйеміз.

Қақпалар логикасы

3 қақпа

1-қақпа

Байқау

Рәсім

Дәптерге атауын жазу, 1 рет шапалақ (бірдей шығуы тиіс).

3) 1-қақпа: «Байқау» тапсырмалары (ТКШ/АКШ/ЖКШ)

Әр деңгейдің жауабын мұғалім ретімен жазады. Оқушылар жұптық тексеру арқылы бір-бірін бағалайды. Орындау сапасы пайызбен есептеліп, 63% межесімен салыстырылады.

ТКШ

Тіл адамды жақсы да, жағымсыз да көрсетеді. (Етістікті тауып, астын сыз.)

АКШ

Жылы сөз жаныңды жадыратады. (Етістікті тауып, астын сыз. Дара/күрделісін ажырат.)

ЖКШ

Жүйелі сөз жүрекке жетеді. (Етістікті тап, астын сыз. Дара/күрделісін ажырат. Байланысын сызбамен көрсет.)

Тіл туралы қысқаша мәлімет (өткені)

Қазақ тілінің тарихы сонау V–VI ғасырлардан басталады. Ұзақ жылдар бойы еліміз Ресей империясы мен кейінгі кеңестік жүйенің ықпалында болып, қазақ тілі мемлекеттік тіл ретіндегі қолданысын әлсіретті; көптеген салада орыс тілі басымдық алды. Тәуелсіздік алғаннан кейін қазақ тілі қайтадан мемлекеттік тіл болып жарияланды.

2-түсіндіру

Түсіндіру уақыты тақтаға жазылады және 1-түсіндіру уақытының жартысына тең болуы қажет. Мұғалім тек оқушылар жиі қате жіберген тұстарға тоқталады.

4) 2-қақпа: «Бекіту» тапсырмалары

Оқушылар дәптердің оң жағына «Бекіту» деп жазады. Екі рет шапалақ соғылады. Тапсырма «Егер–онда» кестесі арқылы беріледі.

Орындау уақыты

5 оқушы30 секунд

Бағалау өлшемі

Сапа пайызы 63% межесімен салыстырылады.

ТКШ

Ана тілімде білім аламын. (Етістікті тауып, астын сыз.)

АКШ

Әр адам ана тілін білуі керек. (Етістікті тауып, астын сыз. Дара/күрделісін ажырат.)

ЖКШ

Ана тілімізді құрметтейік! (Етістікті тап, астын сыз. Дара/күрделісін ажырат. Байланысын сызбамен көрсет.)

Тіл туралы қысқаша мәлімет (бүгіні)

Қазақ тілі — әлемдегі шамамен алты мыңға жуық тілдің ішінде қолдану өрісі бойынша жетпісінші орын шамасында. Ал тіл байлығы, көркемдігі және оралымдылығы тұрғысынан алдыңғы қатардағы тілдердің бірі саналады.

3-түсіндіру

Түсіндіру уақыты тақтаға жазылады және 2-түсіндіру уақытының жартысына тең болуы керек. Мұғалім тек қате кеткен тұстарды нақтылап өтеді.

5) 3-қақпа: «Есте сақтау» тапсырмалары

Оқушылар дәптердің оң жағына «Есте сақтау» деп жазады. Үш рет шапалақ соғылады. Тапсырма «Егер–онда» кестесі арқылы беріледі.

Орындау уақыты

5 оқушы30 секунд

Тексеру

Жұптық тексеру, сапа пайызы 63% межесімен салыстыру.

ТКШ

Тілдер патшалығына саяхат жасадық. (Етістікті тауып, астын сыз.)

АКШ

Тіліміз өркендей берсін! (Етістікті тауып, астын сыз. Дара/күрделісін ажырат.)

ЖКШ

Тіл тарихын білдік. (Етістікті тап, астын сыз. Дара/күрделісін ажырат. Байланысын сызбамен көрсет.)

Тіл туралы қысқаша мәлімет (ертеңі)

  • Қазақ тілі әлемге кеңінен танылады.
  • Тілдің құрылымы мен жүйесі кемелдене түседі, болашағы жарқын.
  • Қазақстанды дамыған өркениетті елу елдің қатарына енгізетін күш — бүгінгі жастар; тілдің болашағы да олардың қолында.

Бағалау

Нәтиже Баға
9 тапсырма дұрыс 5
7–8 тапсырма дұрыс 4
6 тапсырма дұрыс 3

Осы құрылым сабаққа ырғақ береді: қысқа түсіндіру, деңгейленген тапсырма, жұптық тексеру және сапаны пайызбен өлшеу арқылы оқу нәтижесін көрнекі бақылауға мүмкіндік жасайды.