Жетісу Алатауының жоталары
Тянь-Шань тауы: сабақ жоспары және оқу мақсаттары
Атырау облысы, Құрманғазы ауданы, Б. Бегалиев атындағы жалпы орта мектептің география пәні мұғалімі Исмагулова Айгүл Рахметқалиқызы ұсынған сабақ үлгісі. Бұл жоспар оқушылардың картамен жұмыс дағдыларын тереңдетіп, табиғат компоненттерінің адам әрекеті әсерінен өзгеруін түсіндіруге бағытталған.
Мақсаты
- Тянь-Шань тауының ерекшеліктеріне сипаттама беруді жалғастыру.
- Географиялық құбылыстар мен құрылымдарды байқап, сипаттама бере білуге үйрету.
- Адам әрекеті әсерінен табиғат компоненттерінің өзгеруі туралы түсінікті дамыту.
- Тақырыптық карталарды салыстыру арқылы Қазақстандағы табиғат зоналарының қалыптасу жағдайын өздігінен анықтауға дағдыландыру.
Күтілетін нәтиже
- Оқушылар өз ойларын еркін жеткізуге талпынады.
- Бір-біріне көмектесіп, өзара қолдау көрсетуге үйренеді.
- Өзін-өзі бағалау және рефлексия жасау дағдылары қалыптасады.
Негізгі идея
Қазақстан тауларының экологиялық мәселелерімен таныстыру арқылы оқушыларды қоршаған ортаны қорғауға баулу, өзара сенімділікті арттыру және өз бетінше оқып-үйреніп, пайым жасауға дағдыландыру.
Сабақ түрі
Аралас сабақ
Әдіс-тәсілдер
- СТО стратегиялары
- Бағдарланған карта
- Өзара оқыту стратегиясы
- Интервью әдісі
- Картамен жұмыс
Көрнекіліктер
Номенклатура (Солтүстік Тянь-Шань)
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру
- Оқушыларды түгендеу, оқу құралдарын дайындау, зейінді сабаққа шоғырландыру.
- Психологиялық ахуал қалыптастыру.
- Қазақстанның дүркін жеңімпаздарының фотолары арқылы топқа бөлу, топ басшыларын сайлау.
- Бағалау парақтарын тарату.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Ой қозғау сұрақтары
- Жетісу Алатауының географиялық орнына сипаттама беріңдер.
- Жетісу Алатауы қай дәуірдің қатпарлығында көтерілген?
- Жетісу Алатауының жоталары және ең биік нүктелері қандай?
- Жетісу Алатауы климатының ерекшелігі неде?
Бағдарланған карта
- Жетісу Алатауының жоталарын картадан көрсету.
- Балқаш көліне құятын өзендерін анықтау.
- Жетісу Алатауының мұздықтарын белгілеу.
III. Жаңа сабақ: Тянь-Шань тауы
Картамен шолу жасау, негізгі нысандарды картадан көрсету.
Видеоролик көру арқылы тақырыпты нақтылау.
Өзара оқыту: мәтінді бөліктерге бөліп беру, мазмұнын түсіну, талқылау, постер дайындап қорғау.
Қолдану: шығармашылық жұмыс
Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар бойынша шағын таныстырылым/постер дайындау:
Ақсу–Жабағалы қорығы
Орналасуы, қорғалатын нысандар, табиғи ерекшеліктер.
Алматы қорығы
Таулы экожүйелер, биоалуантүрлілік және қорғау маңызы.
Іле Алатауы ұлттық паркі
Туризм, табиғатты қорғау және экологиялық тәрбие.
Талдау: «Жолдама» тапсырмасы (саяхат сценариі)
Егер сыныптарың жақсы оқып, үлгілі тәртіп көрсеткені үшін «Қазақстанның дүркін жеңімпаздары» ұсынған «Тянь-Шань тауына саяхат» жолдамасын ұтып алу керек болса, қандай тапсырмаларды орындау қажет? Топпен талқылап, дәлелдер келтіріп қорғаңдар.
Бағыт беретін сұрақтар
- Саяхат маршрутын картада қалай негіздейсіңдер?
- Тянь-Шаньның табиғат компоненттері (климат, өзен, мұздық, өсімдік) қалай байланысады?
- Экологиялық қауіптер қандай және оларды азайтудың жолдары қандай?
Жинақтау: интервью әдісі
Оқушылар бір-біріне қысқа сұхбат жүргізіп, негізгі түсініктерді нақтылайды. Мұғалім жауаптарды жүйелеп, қорытындылайды.
Рефлексия
«Әзіл мен шындық» зейін бақылау
Қысқа тұжырымдарды тыңдап, қайсысы дұрыс/бұрыс екенін дәлелдеңдер.
А4 тапсырмасы
Тақырып бойынша шағын сурет/сызба салып, негізгі ойды бір сөйлеммен түйіндеңдер.
Топтардың белсенділігі бойынша «Қазақстанның дүркін жеңімпаздары» атынан марапаттау элементі қолданылады.
Бағалау
- Топ басшылары толтырған бағалау парақтарының әділдігін тексеру.
- Мұғалімнің кері байланысы және нақты ұсыныстары.
Үй тапсырмасы
Оқу
§48. «Тянь-Шань тауы» тақырыбын оқу.
Құрастыру
«Қазақстанның физикалық аудандастырылуы» тақырыбы бойынша тест құрастыру.
Қажет болса, материалдың толық нұсқасын жүктеу үшін сілтеме бөлігін қосуға болады.