Құрмалас сөйлем

Сабақ

Қазақ тілі

Тақырыбы

Құрмалас сөйлем (қайталау сабақ)

Сабақ түрі

Қайталау сабақ

Мақсаты

Оқу және жазу дағдыларын қалыптастыру, жеке тұлғаның қалыптасуы мен дамуына мүмкіндік жасау.

Міндеттері

  • 1) Білімділік

    Сауатты жазу дағдыларын қалыптастыру; құрмалас сөйлем туралы түсінікті бекіту.

  • 2) Дамытушылық

    Құрмалас сөйлемдерді сауатты жаза білу қабілетін және шығармашылық қабілетті дамыту.

  • 3) Тәрбиелік

    Ұқыптылыққа, ұйымшылдыққа тәрбиелеу.

Көрнекіліктер және әдіс-тәсілдер

Көрнекіліктер

  • Кесте
  • Суреттер
  • Қималы карточкалар

Әдіс-тәсілдер

  • Топтық жұмыс
  • Өзіндік жұмыс

Сабақ барысы

Бұл сабақта құрмалас сөйлемді қайталап, тыныс белгілерін дұрыс қолдану және сөйлем құрау дағдылары бекітіледі.

I. Оқыту үдерісінің маңыздылығы

  • Сабаққа дайындықтарын тексеру.

II. Үй тапсырмасын тексеру

18-жаттығу

  1. Ол бүгін ерте келіп, ...
  2. Лезде аспанды бұлт торлап, ...
  3. Жаз ыстық болса, ...

III. Жаңа тапсырмаларды қалыптастыру

Дәптермен жұмыс

Оқушылар тапсырмаларды дәптерге сауатты орындап жазады.

Көркем жазу минуты

Каллиографияға назар аудару, жазу мәдениетін бекіту.

Ой шақыру

Стратегия арқылы тақырыпты еске түсіру және белсенді талқылау.

«Моншақ тізу» ойыны

Сөздерден сөйлем құрастыру:

  • Берілген сөздер

    Баласы, үйдің, болма, бір.

  • Берілген сөздер

    Елдің, бол, данасы, бар.

Жай сөйлемді құрмалас сөйлемге айналдыр

Үлгі тапсырмалар:

  1. Биыл қыс суық болды, ...
  2. Ол біресе күлді, ...

Топтық жұмыс (4 топқа тапсырма)

1-топ

Құрмалас сөйлем дегеніміз не?

2-топ

Құрмалас сөйлемде қандай тыныс белгілері қойылады?

3-топ

Мысалдар келтіріңдер.

4-топ

Жай сөйлемдерді құрмалас сөйлемге айналдырыңдар.

19-жаттығу

Сөйлемдерді тиісті тыныс белгісін қойып, көшіріп жаз.

  • Біздің сынып тәртіпті.
  • Шәкірттері білімді болса, ұстаз қуанады.
  • Туған жерге туың тік.
  • Туған жердей жер болмас, туған елдей ел болмас.
  • Мен өз елімді сүйемін.
  • Бірлік болмай, тірлік болмас.

Талқылау сұрақтары

  • Сөйлемдердің қайсысы жай, қайсысы құрмалас сөйлем?
  • Жазған кезде құрмалас сөйлем құрамындағы жай сөйлемдердің арасына қандай тыныс белгісін қойдың?

21-жаттығу

Сөйлемдерді көшіріп жаз. Тақтамен жұмыс: әр топтан бір оқушы шығып орындайды.

  1. Орманды үскірік жел кезді, бұталар судыр қақты.
  2. Құс қанатымен ұшып, құйрығымен қонады.
  3. Қарлығаш төмен ұшса, күн жауады.

Шығармашылық тапсырма

Берілген сөйлемді талдап, мағынасын ашып жаз:

Ат өнері білінбес, бәйгіге түсіп жарыспай.

Қорытынды: негізгі ұғым

Ереже

Құрмалас сөйлем

Екі немесе одан да көп жай сөйлемнен құралады.

Кестені пайдаланып, ойыңды дәлелдеуге дағдылан.