Пернетақта топ басшысы
Кіріспе: Информатика қаласына саяхат
Сабақты «Алтын қақпа» форматындағы сайыс ретінде өткізудің негізгі мақсаты — оқушылардың пәнге қызығушылығын арттыру, өтілген материалды бекіту және өз бетінше ізденіп, жеке тұлға ретінде жұмыс істеуге дағдыландыру.
Бүгін біз «Информатика қаласына» саяхатқа шығамыз. Бұл сапардың өзегі — компьютерді сауатты меңгеру. Компьютер мүмкіндігі шексіз: ол арқылы адам әлемнің түкпір-түкпірінен ақпарат алып, оны тез тарата алады. Бұл — информатика жетістігі.
Ертеңгі күннің бүгінгіден нұрлы болуына ықпал ететін құдіретті күш — білім және компьютерлік сауаттылық. Компьютерлік сауаттылық — бүгіннің де, ертеңнің де талабы.
Топқа бөлу және таныстыру
Саяхат басталмас бұрын оқушылар 3 топқа бөлінеді және әр топ өз жетекшісін (топ басшысын) сайлайды.
I топ — «Монитор»
Топ басшысы: ____________________
II топ — «Пернетақта»
Топ басшысы: ____________________
III топ — «Жүйелік қорап»
Топ басшысы: ____________________
I кезең: «Ағаш қақпа» (Билет алу)
Информатика шаһарына сапар шегу үшін алдымен «билет» алу қажет. Ол үшін «Ағаш қақпа» сұрақтарына жауап беріп, қақпаны ашамыз.
I топ — «Монитор» сұрақтары
- Адам ақпаратты қалай және қайда сақтайды?
- Монитор экраны не үшін қажет?
- Модем дегеніміз не?
- Қоршаған дүние және онда жүріп жатқан үдерістер туралы хабарлар мен мәліметтер қалай аталады?
- Пернетақтаның негізгі блоктарын ата және олардың міндетін түсіндір.
- Байт дегеніміз не?
II топ — «Пернетақта» сұрақтары
- Ақпарат алатын көздерді ата.
- Операциялық жүйе не үшін арналған?
- Қандай жад «жедел жад» деп аталады?
- Есептеуіш техниканың даму тарихы неше кезеңге бөлінеді?
- Ақпаратты бір белгі тобынан екінші белгі тобына көшіру қалай аталады?
- Кеңестер Одағында екінші буындағы ЭЕМ-дер қай жылдан бастап шығарыла бастады?
III топ — «Жүйелік қорап» сұрақтары
- Ақпарат неше түрге бөлінеді?
- Бір битпен нені кодтауға болады?
- Компьютер жадына бағдарламалар мен деректерді енгізуге және кодтауға арналған құрылғы қандай?
- Арнаулы бағдарламалар не үшін қолданылады?
- Бэббидж машинасына арналған алғашқы бағдарламаны кім жазды?
- Жұмыс орнының негізгі элементтерін ата.
II кезең: «Темір қақпа» (Сөз құрау)
«Ағаш қақпа» ашылғаннан кейін, ішінен «Темір қақпа» шығады. Оны ашу үшін барлық топ «Сөз ойла, тез ойла» ойынын ойнайды: әр топқа «Информатика» сөзі беріледі. Мақсат — берілген сөзден мүмкіндігінше көп сөз құрап, оны тез орындау.
III кезең: «Күміс қақпа» (Кестемен жұмыс)
Әр топқа интерактивті тақта арқылы кестелік тапсырмалар ұсынылады. Мақсат — кестелерді дұрыс әрі толықтыру.
I топ — Пернетақта арқылы командаларды шақыру
«Көшіру», «Қиып алу», «Кірістіру» командаларын пернетақта арқылы қалай шақыруға болады?
| Әрекет | Пернетақта тіркесімі |
|---|---|
| Көшіру | ______________________ |
| Қиып алу | ______________________ |
| Кірістіру | ______________________ |
II топ — Объектіні жылжыту және көшіру реті
Объектіні жылжыту мен көшіру әрекеттерінің ретін көрсет. Ерекше әрекеттерді түспен белгілеу ұсынылады (сыныптық талқылауда).
Объектіні жылжыту
- Маус көмегімен объектіні белгіле.
- ________________________________________
- ________________________________________
- ________________________________________
Объектіні көшіру
- Маус көмегімен объектіні белгіле.
- ________________________________________
- ________________________________________
- ________________________________________
III топ — Объект атауын өзгерту
Объектінің атын өзгерту тәсілдерін жаз.
- 1-тәсіл: ________________________________________
- 2-тәсіл: ________________________________________
- 3-тәсіл: ________________________________________
- 4-тәсіл: ________________________________________
IV кезең: «Алтын қақпа» (Практикалық жұмыс)
Бұл кезеңде «Информатика — ғылым патшасы» қағидасы практикалық тапсырмалар арқылы бекітіледі. Әр топ графикалық редакторда құралдарды қолданып сурет салады.
I топ — «Монитор»
Тапсырма: «Сызық» құралын пайдаланып, жайраның суретін сал.
Үсті-басы ине,
Бұл не деген бейне?
Кірпіге ұқсас заты,
Жайра оның аты.
II топ — «Пернетақта»
Тапсырма: «Сызық» құралын пайдаланып, өрмекшінің торын сал.
Жұмыс істеп ұзақ,
Өрмекші құрды тұзақ.
Болмады бірақ күткені,
Оған ешкім түспеді.
III топ — «Жүйелік қорап»
Тапсырма: «Эллипс», «Қисық сызық» және «Сызық» құралдарын қолданып, шәйнектің суретін сал.
Ішінде — су,
Үстінде — бу.
Тоймай жұпар иісіне,
Ішесің сүйсіне.
V кезең: «Білім кілті» (Топ басшылары сайысы)
Соңғы кезеңде «Білім кілтін» алу үшін топ басшылары жеке сайысқа түседі. Әр басшыға 10 сұрақ қойылады; мақсат — мүдірмей, жылдам жауап беру.
I топ басшысы: ____________________
- Информатика нені зерттейтін ғылым?
- Компьютердің негізгі құрылғыларын ата.
- Меңзерді жолдың басына апаратын перне қайсы?
- Paint бағдарламасын іске қосу жолдарын ата.
- Құралдар тақтасында қанша құрал бар?
- Қосу машинасын ойлап тапқан кім?
- Деректерді сақтауға қабілетті кристалды ұяшықтар алқабы қалай аталады?
- Компьютер жады неше түрге бөлінеді?
- Графикалық редакторға қандай бағдарлама жатады?
- Бос орын (Space) пернесі қандай қызмет атқарады?
II топ басшысы: ____________________
- Ақпарат дегеніміз не?
- Компьютердің қосымша құрылғыларын ата.
- Меңзерді жолдың соңына апаратын перне қайсы?
- Таңбашаны екі рет шерткенде не болады?
- Пернетақтадағы Delete пернесі қандай қызмет атқарады?
- Дүние жүзіндегі алғашқы бағдарламашы кім?
- Деректерді ұзақ уақыт сақтауға арналған микросхема қалай аталады?
- Сыртқы жадтайтын құрылғыларға нелер жатады?
- Мәтіндік редакторларға қандай бағдарламаларды жатқызуға болады?
- Функционалдық пернелер деп қандай пернелерді айтамыз?
III топ басшысы: ____________________
- Ақпарат неше түрге бөлінеді?
- Компьютер дегеніміз не?
- F1–F12 пернелері қалай аталады?
- Ақпаратты кодтау дегеніміз не?
- Пернетақтадағы Insert пернесі қандай қызмет атқарады?
- Бэббидж машинасына арналған алғашқы бағдарламаны кім жазды?
- Біздің елдегі алғашқы машина (алғашқы ЭЕМ) қалай аталады?
- Монитордың айыру мүмкіндігі (рұқсаттылығы) дегеніміз не?
- Мәтіннің үзіндісін жылжыту үшін қандай әрекеттер орындалады?
- WordPad редакторы терезесінің негізгі элементтерін ата.
Марапаттау
- Топтағы оқушылар белсенді қатысқаны үшін мадақталып, мақтау қағазымен марапатталады.
- Барлық сұраққа мүдірмей жауап берген топ басшысына арнайы мақтау қағазы табысталады.
- Жеңімпаздарға «Білім кілті» салтанатты түрде тапсырылады.
Ескерту
Тапсырмалар деңгейіне қарай сұрақтарды өзгертуге, уақыт мөлшерін белгілеуге және бағалау өлшемдерін алдын ала келісуге болады.