Ана тілі және қазынам
Атырау облысы, Қызылқоға ауданы, Сағыз селосы
Ақбота шипажай типті балабақшасының тәрбиешісі — Жұбатова Күміскүл
Мемлекеттік тіл — менің тілім
Тіл мәселесі — мәңгілік тақырып. Қазақ зиялылары ұлттық тілдің, ой мен сөздің құдіретін терең танып, оған әрдайым зор мән берген.
Таза мінсіз асыл тас
Су түбінде жатады.
Таза мінсіз асыл сөз
Ой түбінде жатады.
Су түбінде жатқан тас
Жел толқытса шығады.
Ой түбінде жатқан сөз
Шер толқытса, шығады.
Абайдың «Тіл — өнері дертпен тең» деген тұжырымы да тілдің адам болмысына әсерін айқын аңғартады. Тіл — табиғаттың адамға берген сыйы. Әр халықтың, әр ұлттың өз тілі бар; жер жүзінде қанша ұлт болса, сонша тіл бар. Сондықтан да тіл тағдыры — ел тағдыры.
Жоспар
- I Кіріспе. Ана тілі — жүрегім.
- II Негізгі бөлім. Ана тілі және қазынам. Тіл мәртебесі — елдік мәселе. Ұлттық тілді қорғау.
- III Қорытынды. Мемлекеттік тіл — менің тілім.
Ана тілі — жүрегім
Тіл — халықтың байлығы, қазынасы, жүрегі. Тілсіз ел де, қоғам да болмайды. Өз ана тілімен адам бақытты болады: ол арқылы өз халқының өткенін, тарихын, салт-дәстүрін танып, ұлттық жадын сақтайды. Ана тілін сүйген адам — өз халқын да сүйеді.
Ең бірінші бақытым — халқым менің,
Соған берем ойымның алтын кенін.
Ол бар болса, мен бармын аянбаймын,
Қымбаттырақ алтыннан нарқым менің.
Ал екінші бақытым — тілім менің,
Тас жүректі тіліммен тілімдедім.
Кей-кейде дүниеден түңілсем де,
Қасиетті тілімнен түңілмедім.
Ана тілі және қазынам
Тіл мен халық — бірін-бірінсіз күні жоқ егіз ұғым. «Халық» дегеніміз — бүгінгі тірі буын ғана емес, бізден бұрынғы ата-бабамыз да, бізден кейінгі мұрагер ұрпақ та. Осы жалғастық пен тұтастық сақталғанда ғана аманат ана тілімізді болашаққа бар сәнімен, бар мәнімен жеткізе аламыз.
Ой түйіні
Мұзафар Әлімбаев: «Әр ұрпақ, әр адам алдыңғы буын мен өзінен кейінгі буынның арасындағы рухани көпір болуға тиіс» — деп, қоғам алдындағы азаматтық парызды айқындай түседі.
Тіл мәртебесі — елдік мәселе
Мәртебе — тек оқытумен шектелмейді
Мемлекеттік тілдің беделін арттыру тек білім берумен ғана өлшенбейді. Бұл — ұлттың өзін-өзі сақтауына, өз болмысын биіктетуіне тікелей қатысты құндылық.
Тіл — ұлтты танытушы
Тіл — ұлттың сақтаушысы әрі өзгеге де, өзіне де ұлтты танытушы айна. Ұлттық қазынаның ең бастысы — тіл.
Сергектік пен жауапкершілік
Тіл төңірегінде әртүрлі көзқарас кездескенімен, елдік мүдде тұрғысынан қарағанда тілге адалдық — ортақ жауапкершілік.
«Ұлттың тілі — сол ұлттың жаны, жандүниесі. Ол жүректі соқтырып тұрған қан тамыры сияқты. Егер қан тамыры жабылып қалса, жүрек соғуын тоқтатпай ма?»
«Менің күдігім — ұлтым көп кешікпей өз тілінен айырылып қалуы мүмкін».
Ұлттық тілді қорғау
Адам бойындағы имандылыққа толы игі қасиеттер, әдептілік пен ізгілік ең алдымен ана тіліндегі асыл сөз арқылы қалыптасады. Ғасырлар бойы жиналған тіл қазынасын баланың жадына сіңіру — әуелі анадан басталады. Ананың ақ сүтімен бірге даритын тіл мұрасын ұрпақтан-ұрпаққа жеткізуші, дамытушы және қастерлеуші — халықтың өзі. Сол себепті халқымыз тілімізді «ана тілі» деп қадірлейді.
Тарихи сабақтастық туралы
Қорқыт туралы аңыз да, Асан Қайғының «Жерұйық» іздеуі де — тірі қалудың ғана емес, елдікті жоғалтпаудың, қара жердің бетінде өз сипаты, өз қасиеті, өз тарихы бар халық болып қалудың қамы.
Қорытынды
Қазақстан егемен ел атанып, ана тілімізге мемлекеттік мәртебе берілді, тіл туралы заң қабылданды. Бауыржан Момышұлының ойы осыны тереңдетеді: ананың ақ сүтімен дарыған тілді ұмыту — ата-баба тарихын ұмыту.
Ана тілін құрметтеп, сүйейік. Бүгін тәрбиелеп жатқан бүлдіршіндерімізді ана тіліне жетік, білімді, мәдениетті, өз тілін қадірлейтін ұрпақ етіп өсірейік.