Салауатты өмірдің әнін тыңдап, Арманымыз ұшып жүр көкте бүгін
Дені сау ұрпақ – ұлт болашағы
Бұл материал 9-сыныпқа арналған тәрбие сағатының мазмұнын жүйелеп, сауатты әрі ықшам түрде ұсынады. Негізгі ой — денсаулықты сақтау, зиянды әдеттердің алдын алу және салауатты өмір салтын насихаттау.
Негізгі ұстаным
«Бірінші байлық – денсаулық»
Нысана
Зиянды әдеттерден сақтану
Әдіс
Талқылау, бейнематериал, көрініс, шығармашылық
Сабақтың мақсаттары
Білімділік
Оқушыларды зиянды әдеттермен таныстырып, олардың адам ағзасына тигізетін зияны туралы түсінік қалыптастыру.
Дамытушылық
«Ауырып ем іздегенше, ауырмаудың жолын іздеген тиімді» деген қағиданы ұғындыру; дене тәрбиесіне, салауаттылыққа дағдыландыру. Сонымен бірге есте сақтау қабілетін дамыту, өмірге қызығушылықты арттыру және қоршаған ортаға оң көзқарас қалыптастыру.
Тәрбиелілік
Денсаулықтың қадірін терең түсіндіріп, оны сақтауға, түрлі аурулардың алдын алуға үйрету. Зиянды әдеттердің зардабын ашып көрсетіп, олардан бойды аулақ ұстауға тәрбиелеу.
Мұғалімнің кіріспе сөзі
Құрметті ұстаздар, оқушылар, ата-аналар! Қазақстанның даму бағытында ерекше мән берілетін өзекті мәселелердің бірі — салауатты өмір салтын қалыптастыру және оны кеңінен насихаттау.
Салауатты өмір сүру — әлеуметтік өмір сапасын жақсарту, бос уақытты тиімді пайдалану, денсаулықты сақтау және нығайту, сапалы тамақтану, сондай-ақ зиянды нәрселерден аулақ болу деген сөз.
Ал қоғамда кең тараған зиянды әрекеттердің қатарында шылым шегу, алкогольге тәуелділік, нашақорлық бар. Осы мәселелердің алдын алу мақсатында 9-сынып оқушыларымен «Дені сау ұрпақ – ұлт болашағы» атты ашық тәрбие сағаты өткізіледі.
Жүргізушінің ой-түйіні
Денсаулық — әлеуметтік байлықтың негізі. «Бірінші байлық — денсаулық» деген сөз бекер айтылмаған: денсаулықтан асқан қазына жоқ. Ендеше, осы асыл байлығымызды қалай сақтаймыз?
Әр адам денсаулығын қорғау үшін тазалық сақтап, спортпен шұғылданып, денсаулыққа кері әсер ететін әдеттерден аулақ болуы қажет. «Денсаулықтың достары» мен «денсаулықтың жаулары» деген ұғымдарды талқылап, ой бөлісу арқылы «Денсаулық әлеміне саяхат» жасаймыз.
Көрсетілім
«Тазалық – денсаулық кепілі» бейнематериалы.
Қоғамдық маңызы және қауіп факторлары
Қазақстан — демократиялық, құқықтық және әлеуметтік мемлекет. Оның ең басты қазынасы — адам және адамның өмірі. «Қазақстан–2030» стратегиясында азаматтардың денсаулығын, білімін және әл-ауқатын жақсарту маңызды міндеттердің бірі ретінде белгіленген.
Бүгінгі күні есірткіге тәуелділік және гигиена мен қауіпсіздік талаптарын сақтамаудан туындайтын жұқпалы аурулар жаһандық мәселе болып отыр. ВИЧ инфекциясы — адамның иммундық жүйесін әлсіретіп, жүре пайда болатын иммунтапшылық синдромына әкелетін дерт.
Маңызды ой
Алдын алудың ең тиімді жолы — дұрыс ақпарат, тұрақты білім және жеке қауіпсіздік дағдылары.
Оқушылар шығармашылығы
Ғазиза: Жаңа ғасыр, жаңа заман бүгін, біз тілейміз ұрпақтың амандығын.
Абылай: Ей, болашақ! Саулығың өз қолыңда, жауламасын тәніңді у, санаңды мұң.
Назерке: Нашақорлық — жайылған індет, білем; жоймай оны жақсылық күн жоқ, білем.
Давран: Жерде жатқан шылымды шошқа келіп иіскеді. Иіскеді, бірақ тиіспеді.
Әлия: Жерде жатқан шылымды есек келіп иіскеді. Иіскеді, бірақ тиіспеді.
Абзал: Жерде жатқан шылымды ит те келіп иіскеді. Иіскеді, бірақ тиіспеді.
Ғазиза: Сол шылымды алайда тауып алды Балғабек. Алақ-жұлақ етеді: «Сіріңкеңіз бар ма?» — деп.
Назерке: Кім мұндайды естіпті? Есірткі жұртты есіртті. Иіскеген жастардың жан-тәнін түгел кесіпті.
Барлығы: Сақ болайық, ағайын, қатерлі жау — есірткі. Ұланымыз туған еліміздің — нашақорлық жойылсын! Салауатты өмірдің әнін тыңдап, арманымыз ұшып жүр көкте бүгін.
Көрсетілім
Есірткі туралы бейнематериал.
Түйінді ой: ақпарат пен сақтық — алдын алудың негізі
СПИД — адамзатқа төнген қауіпті дерттердің бірі. Одан сақтанудың ең маңызды жолы — әр адамның бұл ауру туралы нақты мағлұматы мен жеткілікті білімі болуы. Білімді адам өзін қорғайды: қауіпсіздік шараларын сақтайды, дұрыс шешім қабылдайды және алдын алу іс-шараларына белсенді қатысады.
Көрініс: «Нашақорлыққа қарсы күрес»
Жүргізуші: Ей, жас жігіт, жан едің сен гүл жүзді. Солып қалыпсың — тынышыңды кім бұзды?
Жігіт: Өмір қатал, көңіліңе қарай ма? Душар болдым қайғыға… Енді арылу оңай ма?
Жүргізуші: Не деп кеттің? Қандай қайғы айтқаның? Қане, отыр да, түсіндіріп бәрін айт.
Жігіт: Ізгілікті зұлымдыққа талаттым, денсаулықтың алтын-асылын жоғалттым. Пенделіктің орманында тонаттым… Жастайымнан құлы болдым — наша мен арақтың.
Жігіт: Көрдей қара тұман жапты көңілімді. Наша үшін қиды жастай өмірін… Ең сорлы жан мен болармын, тәңірім — ең соңғы жан мен болайын.