Қазақша рефераттар

Білімді анализдеу

Шымкент қаласы

№70 С. Бекбосынов атындағы жалпы орта мектебі

Химия пәні мұғалімі: Асанова Асемкүл Үжетовна

Сабақтың тақырыбы: Химиялық элементтердің тірі және өлі табиғатта таралуы. Адам организміндегі химиялық элементтердің биологиялық рөлі

Сабақтың мақсаты

  • Білімділік: Д. И. Менделеевтің периодтық заңы бойынша алған білімді тереңдету және бекіту.
  • Дамытушылық: логикалық ойлауды дамыту, ой-өрісті кеңейту, өз ойын еркін жеткізу; өзін-өзі бақылау мен талдауды қалыптастыру.
  • Тәрбиелік: дәстүрлі емес оқыту тәсілдері арқылы химияға қызығушылықты арттыру, бір-бірінің пікірін тыңдауға тәрбиелеу.

Көрнекілік пен ресурстар

  • Д. И. Менделеев жасаған периодтық жүйе
  • Интербелсенді тақта
  • Слайдтар мен бейнекөріністер
  • Тест тапсырмалары

Формат және байланыс

Сабақтың түрі
Дәстүрлі емес сабақ
Әдісі
Блум таксономиясының қадамдары
Пәнаралық байланыс
Физика, математика, биология, тарих

Сабақтың құрылымы (қысқаша жоспар)

  1. 1. Ұйымдастыру кезеңі: сәлемдесу, психологиялық дайындық; сыныпты топқа бөлу.
  2. 2. Білу және түсіну: топтар бір-біріне өткен тақырыптар бойынша сұрақтар қояды.
  3. 3. Қолдану: химиялық тренажер; постер қорғау.
  4. 4. Талдау: виртуалды зертхана бойынша бейнекөрініс; реакция түрін анықтап, теңдеулерін жазу.
  5. 5. Жинақтау (шығармашылық): «Ақылдының алты қалпағы» әдісі.
  6. 6. Бекіту: интервью-тест (жеке орындау, өзара тексеру).
  7. 7. Бағалау: топ басшысы және мұғалім тарапынан әділ, нақты бағалау.
  8. 8. Үй тапсырмасы: §16; химиялық элементтер туралы қосымша мәліметтер жинау.

Кіріспе мотивация: «Жолдағы тас» әңгімесі

Ертеде бір хан болыпты. Ол хан өз хандығына баратын жолдың дәл үстіне үлкен тас қойып, сарай терезесінен халықтың не істейтінін бақылап отырады. Таңнан бастап саудагерлер, жолаушылар, хандықта қызмет ететін адамдар бірінен соң бірі келеді. Жолдағы тас кедергі болса да, бәрі оны айналып өте береді. Кейбірі «Халықтан сонша салық жинаса да, жолды жөндей алмағаны өкінішті» деп ренжігенімен, сол тасты алып тастауды ешкім ойламайды.

Бір уақытта бір шаруа жолаушы хандыққа жеміс-жидек пен көкөніс әкеледі. Тар жолда әлгі тас алдына кесе-көлденең тұрады. Бірақ ол өзгелер секілді айналып өтпейді: жүгін жерге қойып, тасты бар күшімен қозғауға кіріседі. Жалғыз өзіне қиын болса да, талмай әрекет етеді.

Өмірде де біз кейде мәселеден қашып, айналма жол іздейміз немесе сылтау табамыз. Ал кедергіні жолдан алып тастағанда ғана алға жылжимыз. Осы ойды сабақпен байланыстыра отырып, оқушылар «кедергіні» бірге жеңу үшін топқа бөлінеді.

Топқа бөлу логикасы

«Күш керек. Күш — энергия. Энергияны қайдан аламыз?» деген сұрақ арқылы сабақ атмосферасы жеңіл әрі қызықты құрылады. Мұғалім үш түрлі шоколад арқылы оқушыларды 3 топқа бөледі.

  • Әр топ топ басшысын сайлайды.
  • Бағалау парақтары алдын ала таратылады.
  • Сабақ бойы өзара бағалау мәдениеті сақталады.

Негізгі тапсырмалар мазмұны

Химиялық тренажер (қолдану кезеңі)

Әр топ берілген элемент бойынша периодтық жүйедегі орнын анықтап, төмендегі мәліметтерді жүйелі түрде жазады:

  • Реттік нөмірі, период, топ
  • Атом заряды; протон, нейтрон, электрон саны
  • Электрондардың қабаттар бойынша орналасуы және электрондық формуласы
  • Жоғары оксидінің формуласы
  • Ұшқыш сутектік қосылысының формуласы

Постер қорғау (түсіндіру және дәлелдеу)

Әр топтан 2 оқушы шығып, дайындалған постерді қорғайды: негізгі деректерді түсіндіреді, сынып сұрақтарына жауап береді және қорытынды жасайды.

Бағалау өлшемдері

  • Дәлдік және ғылыми тіл
  • Командалық жұмыс және уақытты сақтау
  • Дәлел келтіру, сұрақтарға жауап беру

Виртуалды зертхана (талдау кезеңі)

Топтарға виртуалды тәжірибелер көрсетіледі. Оқушылар қандай реакция жүргенін анықтап, реакция теңдеулерін құрастырады. Бұл кезеңде бақылау, салыстыру және қорытынды жасау дағдылары дамиды.

«Ақылдының алты қалпағы» (жинақтау, шығармашылық)

3 топтан екі-екіден 6 оқушы шығып, 6 түрлі «қалпақ» рөлін атқарады. Тапсырма алдын ала беріледі.

Ақ қалпақ

Белгілі және қажет ақпаратқа назар аударады, деректерді нақтылайды.

Сары қалпақ

Жағымды тұстарды іздейді, мүмкін болатын нәтижелер мен пайдаларды көрсетеді.

Қара қалпақ

Тәуекелді, әлсіз жақтарды және «неліктен іске аспауы мүмкін?» деген сұрақты талдайды.

Қызыл қалпақ

Сезім, болжам және ішкі түйсікті білдіреді; эмоциялық реакцияны ашық айтады.

Жасыл қалпақ

Креативті ойлауды іске қосады: балама, жаңа идея, жаңа тәсіл ұсынады.

Көк қалпақ

Ойлау үдерісін басқарады: тәртіп, қорытынды, келесі қадамдарды реттейді.

Бекіту: интервью-тест

Слайдта тест сұрақтары көрсетіледі. Әр оқушыға жеке парақша таратылады. Белгілеп болған соң оқушылар тесттерін ауыстырып, бір-бірінің жұмысын тексеріп, қателерін анықтайды.

1) Натрий атомының қанша энергетикалық деңгейі бар?

A) 2    B) 4    C) 3    D) 1    E) 5

2) Азот атомының сыртқы энергетикалық деңгейін толтыру үшін қанша электрон керек?

A) 2    B) 4    C) 3    D) 1    E) 5

3) Реттік нөмірі 16 және атомдық массасы 32 болатын элемент атомында нейтрон саны қанша?

A) 8    B) 4    C) 12    D) 16    E) 32

4) Элементтердің периодты өзгеруіне не себеп болады?

A) Атом ядросындағы оң зарядтардың көбеюі
B) Бастапқы электрондық құрылымының периодты қайталануы
C) Атом радиусының азаюы
D) Электрон санының артуы
E) Энергетикалық қабаттарының біркелкілігі

5) 20 нейтрон және 19 электроны бар элементтің атомдық массасы қанша?

A) 20    B) 19    C) 26    D) 40    E) 39

Қорытынды ой

Өмірде өзіңе сенімді болғың келсе, қиындықпен бетпе-бет кездесуден қорықпа. Үнемі сынақтан жасқанып, қашқақтай берсең, қиындықтар көбейе береді. Сондықтан жеңіл жол іздемей, кедергіні жеңе біл. Ұмтылыс пен табандылық жеткілікті болса, адам кез келген тосқауылды еңсеріп, өз қабілетін аша алады.