Қазақша рефераттар

Өткен тақырып бойынша оқушылардың білімін бағалау

Сабақ тақырыбы

Дыбыс. Дыбыстың сипаттамалары

Эпиграф

«Сөйлемеген бала ойлай да алмайды».

Білімділік мақсаты

  • «Тербелістер мен толқындар» тақырыбы бойынша білімді қайталап, жаңа материалды меңгеру.
  • Дыбыстың қасиеттерін және әртүрлі ортада таралуын түсіну.
  • Білім деңгейін тереңдетіп, шығармашылыққа баулу.

Дамытушылық мақсаты

  • Өз бетімен және ұжыммен жұмыс істеу біліктілігін дамыту.
  • Есте сақтау қабілеті мен ой-өрісті жетілдіру.
  • Шығармашылықпен жұмыс істеуге дағдыландырып, танымдық белсенділікті қалыптастыру.

Тәрбиелік мақсаты

  • Ұйымшылдыққа, ынтымақтастыққа және өзін-өзі басқаруға баулу.
  • Эстетикалық, патриоттық және кәсіптік бағдар беру.

Сабақ форматы

Сабақтың түрі
Жаңа технологияға негізделген ізденіс-зерттеу сабағы (физика, биология, анатомия, медицина, музыка).
Сабақтың типі
Жаңа білімді меңгерту.
Пәнаралық байланыс
Математика, анатомия, медицина, музыка, биология.

Әдіс-тәсілдер және ресурстар

Әдістер

Баяндау, дәріс, кітаппен жұмыс, есептеу, ақпараттық-рецептивтік тәсіл, шығармашылық тапсырмалар, пікір алмасу, бағалау.

Көрнекіліктер

Интерактивті тақта, электрондық оқулық, оқулықтар, сызбанұсқалар, камертон, домбыра.

Негізгі ұстаным

«Естігенімді ұмытамын, көргенімді есте сақтаймын, өз ақыл-ойыммен істеген ісімді түсінемін» қағидасы сабақтың өзегіне алынады.

Сабақтың құрылымы

  1. 1-кезең

    Ұйымдастыру

    • Сәлемдесу, қатысымды және дайындықты тексеру.
    • Кабинеттің тазалығы мен құрал-жабдықтардың дайындығын бақылау.
    • Жұмыс дәптерінің барын тексеріп, белсенділікті арттыру.

  2. 2-кезең

    Үй тапсырмасын тексеру

    «Ұяшықтарды таңдау» ойыны

    Оқушылар толқындық құбылыстар бойынша сұрақтарға жауап береді; жауапқа сай топтарға жұлдызшалар беріледі.

    Қосымша тапсырмалар

    «Сәйкесін тап», пропорциялық тест, сөзжұмбақ.

  3. 3-кезең

    Жаңа тақырып

    • Тақырып, мақсат және қарастырылатын сұрақтармен таныстыру.
    • Топтардың ізденіс-шығармашылық жұмыстарын тыңдау.

  4. 4-кезең

    Бекіту

    • Тест тапсырмалары.
    • Есептер шығару.

  5. 5-кезең

    Бағалау және қорытынды

    Бағалау топтардың жинаған жұлдызшалары бойынша жүргізіледі. Мұғалім жауаптарды толықтырып, қорытынды жасайды. Оқушылар әртүрлі жануарлар мен табиғат құбылыстарының дыбыстарын ажыратып, түсіндіру үшін өз еркімен суреттер салады.

  6. 6-кезең

    Үй тапсырмасы

    Үй тапсырмасы беріледі және орындалу талаптары түсіндіріледі.

Топтық жұмыс және бағалау жүйесі

1-топ: Зерттеушілер

Теориялық түсіндіру, анықтамалар мен сипаттамаларды жүйелеу.

2-топ: Биологтар

Дыбыстың тірі ағзаларға әсері, есту ерекшеліктері туралы байланыстар.

3-топ: Дәрігерлер

Есту мүшесі, гигиена, медицинадағы дыбыс (диагностика, ультрадыбыс) туралы қолданбалы қырлар.

Бағалау қағидасы

Әр тапсырма үшін топтарға жұлдызшалар беріледі. Сабақ соңындағы жиынтық баға — жинаған жұлдызшалар саны мен жауап сапасына негізделеді.

Қайталау: толқындық құбылыстар бойынша негізгі ұғымдар

Анықтамалар

  • Механикалық толқын

    Тербелістердің серпімді ортаның бір бөлшегінен екінші бөлшегіне таралу процесі.

  • Көлденең толқын

    Бөлшектердің тербелісі толқын бағытына перпендикуляр бағытта жүзеге асатын толқын.

  • Бойлық толқын

    Бөлшектердің тербелісі толқынның таралу бағыты бойымен жүзеге асатын толқын.

Физикалық шамалар

  • Толқын ұзындығы

    Периодқа тең уақыт ішінде толқын таралатын қашықтық.

  • Толқын жылдамдығы

    Толқын ұзындығының периодқа қатынасы арқылы анықталатын шама.

  • Сейсмикалық толқын

    Жер сілкінісі кезіндегі тербелістердің таралуы.

Сөзжұмбақ арқылы тақырыпты ашу

Қазақтың ұлттық музыкалық аспабы

Домбыра

Уақыт өте кеңістікте тарайтын тербелістер

Толқын

Бірдей уақыт аралығында дәлме-дәл немесе жуықтап қайталанатын қозғалыс

Тербеліс

Кедергіден шағылып, бастапқы орнына қайта оралған толқын

Жаңғырық

Жер сілкінісі ошағынан келген тербелістерді байқайтын құрал

Сейсмограф

Жаңа тақырып мазмұны

Тақырып жоспары

  1. 1Дыбыс. Дыбыстың сипаттамалары.
  2. 2Музыкалық дыбыстар мен шу.
  3. 3Дыбыстың маңызы.

Зерттеушілер: дыбыс туралы негізгі түсінік

Адамда дыбыс әсерін тудыратын механикалық толқындардың тербеліс жиілігі 16 Гц-тен 20 000 Гц-ке дейінгі аралықта жатады. Бұл толқындар дыбыс толқындары немесе акустикалық толқындар деп аталады.

Жиілік аймақтары

  • 20 000 Гц-тен жоғары толқындар — ультрадыбыстар.
  • 16 Гц-тен төмен толқындар — инфрадыбыстар.

Сабақтағы әрекет: тыңдау, ажырату, түсіндіру

Сабақ барысында оқушылар табиғат құбылыстары мен жануарлар шығаратын дыбыстарды ажыратып, бақылауын дәлелдеу үшін визуалды түсіндірмелер (мысалы, сурет салу) арқылы ойын жеткізеді. Бұл тәсіл тыңдауды, салыстыруды және ғылыми тілмен сипаттауды қатар дамытады.

Құралдар

Камертон, домбыра, интерактивті тақта.

Нәтиже

Ұғымдарды өмірмен байланыстырып, түсіндіру сапасын арттыру.

Пайдаланылған әдебиеттер

  • Б. А. Кронгерт

    Физика оқулығы. «Мектеп» баспасы, 2013.

  • Г. Мякишев

    Физика оқулығы.

  • Қосымша дереккөздер

    Ғаламтор материалдары.