Негізгі және туынды зат есім туралы түсінік беру, сөйлем ішінен зат есімді табу

Сабақтың тақырыбы

Негізгі және туынды зат есім

Сабақтың мақсаты

  1. 1) Оқушылардың зат есім туралы білімін бекіту; негізгі және туынды зат есім туралы түсінік беру; сөйлем ішінен зат есімді табуға үйрету.
  2. 2) Зат есім туралы білімдерін толықтыру; ойлау қабілеті мен белсенділігін арттыру; сауатты жазу дағдысын қалыптастыру.
  3. 3) Ізденімпаздыққа, еңбекқорлыққа және адамгершілікке тәрбиелеу.

Сабақ туралы қысқаша

Әдісі
СТО элементтері
Түрі
Аралас сабақ
Негізгі дағдылар
Талдау, салыстыру, жазылым, сөз құрамын анықтау

Сабақтың барысы

1) Ұйымдастыру. Психологиялық дайындық

Қайырлы күн, балалар!

Күннің көзі сіздерге жылылық сыйласын. Бәріміз бірге қуанайық, бәріміз бірге дос болайық!

2) Ой қозғау. Ынталандыру сұрақтары

Сұрақ: «Мен кіммін?» (оқушылардың ойын тыңдау)

Адам — мамандық иесі. Мамандық түрлері көп.

Талқылауға арналған тіркестер

  • Ең қызықты мамандық
  • Ең тәтті мамандық
  • Ең сақ
  • Ең нәзік
  • Ең шығармашыл
  • Ең жауапты
  • Ең салмақты
  • Ең ауыр
  • Ең алдамшы

Сұрақтар:

  • Бұл сөздер қай сөз табына жатады?
  • Зат есім дегеніміз не?
  • Зат есім нешеге бөлінеді?

Тірек сызба арқылы жауаптарды жүйелеу ұсынылады.

3) Мағынаны ашу. Жаңа сабақ

Негізгі ұғым

Зат есім негізгі және туынды болып бөлінеді.

Анықтамалар

Негізгі зат есім — түбірден жасалған зат есім.

Мысалдар: күн, дос, үй

Туынды зат есім — түбір сөзге жұрнақ жалғану арқылы жасалған зат есім.

Мысалдар: жұмысшы, жыршы, әнші

4) Оқулықпен жұмыс

19-жаттығу: Қосымшалы сөздерді көшіріп жазып, сөз құрамына талдау жаса.

өнерпаз күйші сыйлық балықшы көлшік орындық

Тірек сұрақтар:

  • Түбір дегеніміз не?
  • Қосымша дегеніміз не?

5) Жатқа жазу

21-жаттығу: Мәтінді жатқа жаз.

Шын еңбекшіл — өрмекші.

Өрмекші — шын өрнекші.

6) Сергіту сәті

Күй таңдау (қысқа сергіту әрекеті).

Терме диктант

Туынды зат есімдерді теріп жазып, олардың түбірін тап.

7) Практикалық жұмыс. 1-нұсқа

Мәтін: «Біздің отбасы»

Әкем — құрылысшы.

Апам — сауыншы.

Ағам — егінші.

Жеңгем — тігінші.

Отырмаймын мен текке,

Кеттім мен де мектепке.

А. Сопыбеков

8) Ой қозғау. Жұмбақ

Тарағы бар қолында,

Кімді айттым ойымда?

9) Шығармашылық тапсырма

Тақырып: «Шаштараз». Оқушылар осы мамандыққа байланысты сөйлемдер құрап, туынды зат есімдерді анықтайды.

10) Қорытынды

  • Не үйрендік?
  • Не білдік?

11) Үй жұмысы. Бағалау

Үй жұмысы беріледі. Оқушылардың жұмысы бағаланып, жетістіктері үшін мадақталады.