Қазақша рефераттар

Мүсін өнерінің шығу тарихы

Бейнелеу өнері (6-сынып): Мүсін өнері

Сабақтың типі

Жаңа білімді меңгерту

Әдістер

Сұрақ-жауап, топпен жұмыс, түсіндіру

Көрнекіліктер

Мүсін үлгілері, иллюстрациялар, фотосуреттер, жасалу жолы көрсетілген плакат

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Оқушылардың мүсін өнері туралы түсінігін кеңейту.

Тәрбиелік

Айрықша мүсін туындыларын көрсету арқылы эстетикалық тәрбие беру.

Дамытушылық

Сұрақтар арқылы дүниетанымды, шығармашылық қабілетті байқап, дамыту.

Сабақ жоспары

  1. 1 Мүсін өнерінің шығу тарихы
  2. 2 Мүсін өнерінің түрлері
  3. 3 Мүсін өнерінің маңызы және қоғамдағы орны
  4. 4 Жаңа терминдерге түсінік беру
  5. 5 Мүсінді орындау технологиясы
  6. 6 Қорытынды

Ұйымдастыру және ынталандыру кезеңі

  • Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.
  • Бір-біріне мейірімділік, жылулық, жақсылық тілеу.

Құрал-жабдықтар

Картон, су, пластилин (ермексаз), қол сүртетін сүлгі.

Өткен тақырыпты тексеру (топтық сұрақтар)

І топ

  • «Перспектива» сөзі нені білдіреді?
  • Көкжиек сызығы деп қандай сызықты айтамыз?

ІІ топ

  • Заттың көкжиек сызығынан төмен немесе жоғары тұрғанын қалай анықтауға болады?

ІІІ топ

  • Перспектива түрлерін ата.

Оқушылардың жұмыстарын тексеріп, жауаптарына қарай бағалау жүргізіледі.

Ой қозғау: жұмбақтар арқылы тақырыпқа шығу

Бейбітшілік құсы деп, айтады оны барша жұрт.

Жауабы: көгершін

Қайталап әнімді, көктемде ән салам.

Жауабы: көкек

Су бетін сызып, аққұман жүр жүзіп.

Жауабы: аққу

Қос қанатын иіп ап, жарға келіп қонады. Қара киім киіп ап, балшықтан үй соғады.

Жауабы: қарлығаш

Бір құс бар: үлпілдеген жүні жұмсақ, тұяғы бейне болат алмас пышақ. Тұмсығы имек, күндіз көзі көрмейді. Шарықтап көкті кезіп, түнде ұшады.

Жауабы: үкі

Биік шыңда тұрады, қалықтайды төбеңде. Көз тастайды қырағы, қонбайды ол төменге.

Жауабы: бүркіт

Барлық жұмбақтардың жауабы — құстар. Ендеше бүгінгі жаңа тақырып: «Құстарды мүсіндейміз».

Жаңа сабақ: мүсін өнеріне кіріспе

Мүсін өнерінің шығу тарихы

Қазақстан аумағында ежелгі мүсін өнерінің ескерткіштері тас дәуірінен бастау алады. Сол кезеңнің көрнекті үлгісі — балбал тастар.

Балбал жасау үшін сопақ пішінді тастар іріктелген. Мұндай тас мүсіндер әсіресе Орталық Қазақстан мен Жетісу өңірінде жиі кездеседі.

Ертеректегі тас мүсіндер жалпақ әрі көлемді болса, кейінгі кезеңде жұмырланып, пішіні айқынырақ бола түсті.

Мүсіндеу өнері дегеніміз не?

Мүсіндеу — көркем өнердің бір түрі. Графика мен кескіндемеден басты айырмашылығы: бейне көлемді түрде жасалып, оны барлық қырынан көруге болады.

Мүсін өнерінің түрлері

1) Жұмыр мүсін

Жұмыр мүсінді барлық жағынан қарауға болады. Мүсінші адам мен жануар бейнесін жан-жақты бақылап, көлемін толық сомдайды.

2) Рельеф (бедерлі мүсін)

Рельефте бейне жазық бетке бедер ретінде түсіріледі: пішін жартылай көлемде көрінеді.

Монументтік мүсіндеу

Монументтік мүсіндеу — ұлы тұлғаларға немесе тарихи оқиғаларға арналып орнатылатын асқақ, келісті ескерткіштер.

Монументті-сәндік шығармалар көбіне ансамбль, алаң, саябақ сияқты қоғамдық кеңістіктердің сәулеттік композициясымен үйлесіп, тұтас көркем орта қалыптастырады.

Тұлға: Хакімжан Наурызбаев

Хакімжан Наурызбаев (27.08.1925 ж., қазіргі Қостанай облысы, Ленин ауданы) — қазақтың тұңғыш кәсіпқой мүсіншісі, ел мәдениетінің көрнекті қайраткері.

Ол А. Иманов, Ж. Жабаев, А. Құнанбаев секілді тұлғалардың монументалды бюстерін жасаған.

Жаңа терминдер

Анималистік жанр
Жануарлар дүниесін бейнелеуге арналған жанр.
Анималист мүсінші
Жануарларды бейнелейтін мүсінші.

Машықтық жұмыс: «Құстарды мүсіндейміз»

  1. 1 Ермексазбен жұмыс істеу техникасының ерекшеліктерін түсіндіру.
  2. 2 Плакат бойынша үй жануарларының анатомиясымен таныстыру.
  3. 3 Құстардың негізгі пішіндерін (дене, бас, мойын, қанат, құйрық) бөліп алып мүсіндеу.
  4. 4 Құстар туралы қысқаша әңгіме жүргізіп, сұрақ-жауап арқылы ой бөлісу.
  5. 5 Жұмыс барысында пайдалы кеңес беру және техника қауіпсіздігін еске салу (қамырмен/ермексазбен жұмыс кезіндегі ережелер).

Түсінікті тексеру (қорытынды сұрақтар)

І топ

Жануарларды бейнелейтін жанр қалай аталады?

ІІ топ

  • Мүсін өнерінің тарихы туралы не айта аласың?
  • Мүсін түрлері нешеге бөлінеді?

ІІІ топ

  • Жұмыр мүсін дегеніміз не?
  • Бедерлі (рельеф) мүсін ше?

Сабақты қорытындылау

  • Оқушылардың жұмыстарын қарап, сұрақтар арқылы түсінігін нақтылау.
  • Әр оқушының мүсінді қандай әдіспен орындағанын сұрап, бағалау.
  • Жұмыстарды салыстырып, жиі кездесетін қателерді талдау және түзету жолдарын ұсыну.

Үй тапсырмасы

Мүсіндеу тақырыбын қайталау және келесі сабаққа шағын мүсін нобайын ойластыру.