Ертегіні балаларға оқып беріп, ертегі кейіпкерлерімен таныстыру
І. Ұйымдастыру кезеңі
Құрметті қонақтар, балалар! «Ертегілер еліне» атты ертеңгілігімізге қош келдіңіздер.
Ерте, ерте ертеде,
Ешкі жүні бөртеде.
Қырғауылы қызыл екен,
Құйрық жүні ұзын екен…
Осы жолдармен біз ертегімізді бастаймыз.
Ертегі: Бөдене мен Түлкі
Бар екен, жоқ екен, баяғыда бөдене мен түлкі дос болыпты. Бір күні түлкі бөденеге:
Түлкі:
Досым, мені бір өлердей күлдірші.
Бөдене:
Жарайды, соңыма ер.
Бөдене «бытпылдық, бытпылдық» деп ұшып жөнеледі, ал түлкі артынан ере береді. Біраз уақыттан соң бөдене ауыл сыртындағы жерге қонып:
Бөдене:
Досым, сен осы жерде күте тұр. Мен сені қазір күлдіремін.
Ол ұшып барып, сиыр сауып отырған әйелдің басына қонады. Мұны үй жанында ағаш жонып отырған күйеуі көріп:
Күйеуі:
Қатын, басыңа бөдене қонды. Қозғалма, мен оны ұрып алайын.
Автор:
Күйеуі қолағашты ала жүгіріп, бөденеге қарай сілтеп жібереді. Бөдене ұшып кетеді, ал әйел сұлап түседі.
Кілтті сәт
Түлкі мұны көріп, ішек-сілесі қатып күледі.
Біраздан кейін түлкі күлкісін әрең тыйып:
Түлкі:
Досым, ризамын. Өлердей күлдірдің. Енді мені бір өлердей қорқытшы.
Бөдене:
Жарайды. Мен «бытпылдың, бытпылдың» деп ұшып отырамын, сен көзіңді тарс жұмып, соңымнан ере бер. «Көзіңді аш» дегенде ғана аш.
Бөдене бытпылдап ұшады, түлкі көзін жұмып соңынан жортады. Бір сәтте бөдене:
Бөдене:
Көзіңді аш!
Түлкі көзін ашса, айналасы толған аңшы екен: ит жүгірткен, құс салған. Түлкінің жүрегі тас төбесіне шығып:
«Өлді деген осы екен!» — деп бар пәрменімен қаша жөнеледі.
Ит пен құс соңына түсіп қуады. Әупірімдеп қашып құтылған түлкі бір бұтаның түбіне келіп демалады. Біраздан соң бөдене жетіп келеді. Ашуға булыққан түлкі:
Түлкі:
Қорқыт дегенде осылай қорқыт деп пе? Сен мені қорқытпақ емес, өлтірмекші екенсің! Мен сені жеймін!
Автор:
Түлкі бөденеге тап береді. Бөдене пыр етіп ұшып кетеді, ал түлкі оның құйрығынан жұлып үлгереді.
Қорытынды және кері байланыс
Кейіпкерлер
- Бөдене рөлін ойнаған — аты-жөні
- Түлкі рөлін ойнаған — аты-жөні
- Күйеуі рөлін ойнаған — аты-жөні
- Әйелі рөлін ойнаған — аты-жөні
- Аңшылар рөлін ойнағандар — аты-жөні
Мұғалімнің сөзі
Балалар, сендер кейіпкерлердің рөлін өте жақсы сомдадыңдар. Белсенділік танытып, тапқырлықтарыңды көрсетіп, өздеріңді нағыз әртістей ұстадыңдар. Көп рақмет!
Ертеңгілігіміз осымен аяқталды. Келген қонақтарға алғысымыз шексіз.
Талқылауға арналған сұрақтар
- 1 Бөдененің әрекеті неліктен тапқырлық деп есептеледі?
- 2 Түлкінің ашуға берілуі қандай нәтижеге әкелді?
- 3 Осы ертегіден өзің қандай өнеге алдың?