Елтаңба авторлары кім
«Кім көп біледі?» сайысы
Бұл материал сынып сағаты аясында өткізілетін «Кім көп біледі?» атты жарыс сабағының жоспарын ұсынады. Мақсаты — оқушылардың білімін бекіту, ойлау мен есте сақтау қабілетін дамыту және ортада өзін мәдениетті ұстай білуге тәрбиелеу.
Сабақтың мақсаты
- Оқушылардың сабақтан алған білімдерін пысықтау.
- Өз ойын жеткізе білу, ойлау және есте сақтау қабілеттерін дамыту.
- Ортада өзін ұстауға, сабырлылық пен ұстамдылыққа тәрбиелеу.
Көрнекілігі
Суреттер, плакаттар, шарлар.
Түрі
Жарыс сабақ.
Әдісі
Сұрақ–жауап.
Құрылымы
Сайыс 6 бөлімнен тұрады және әр кезеңде қатысушылардың білім, тапқырлық, логика және тілдік дағдылары тексеріледі.
- 1 Таныстыру
- 2 Топ сайысы (әр топқа 6 сұрақ)
- 3 «Естімеген елде көп» (логикалық сұрақтар: әр топқа 2 сұрақ)
- 4 «Жалғасын тап» (мақал-мәтелдер)
- 5 «Жеті жұрттың тілін біл» (жұмбақтар: қазақша/орысша жауап)
- 6 Топ басшылары сайысы (әр басшыға 3 сұрақ)
Сабақтың барысы
1) Ұйымдастыру кезеңі
Құрметті оқушылар, ұстаздар! Бүгінгі сынып сағатында 3 «Г» сыныбы оқушылары арасында өтетін «Кім көп біледі?» сайысына қош келдіңіздер. Сайысқа сыныптан 3 топ қатысады. Бүгінгі мақсат — оқушылардың түрлі пәндер бойынша алған жалпы білімдерін тексеру және бекіту.
Сайыс — ойдың бәйгесі. Білім мен өнер жарысқанда, тәрбие мен тәлім тереңдейді. Олай болса, сайысымызды бастайық!
1-жүргізуші:
Ғылымның сырын ұғына,
Шығыңдар білім шыңына.
Ұқыптылық пен зеректік,
Жеткізер сіздей өренді
Білімнің нәрлі сырына.
2-жүргізуші:
Ал, келіңдер, келіңдер,
Бір-біріңе еріңдер.
Біліміңді тексеріп,
Бәйгеге қатысып көріңдер.
Бәйгеге түсіп жарыспай,
Жүйріктің бағы жанар ма?
Білім мен өнер жарысып,
Тәрбие–тәлім табар ма?
Бұл бәйге — ойдың бәйгесі,
Кім жүйрік ойға — сол алда!
1-кезең: Таныстыру
Бұл кезеңде әр топ өз атауын және ұранын таныстырады.
1-топ: «Қыран»
Ұраны
Біз қыранбыз, қыранбыз,
Бәйгеде біз алдамыз!
2-топ: «Жасұлан»
Ұраны
Бұл айтыста болма бос,
Біліміңе білім қос!
3-топ
Ұран мәтіні бастапқы нұсқада толық көрсетілмеген. Қажет болса, 3-топтың ұранын бөлек нақтылап, осы бөлімге енгізуге болады.
2-кезең: Топ сайысы (әр топқа 6 сұрақ)
Әр топқа 6 сұрақ қойылады. Төменде сұрақтар мен жауап үлгілері берілген.
1-топ: «Қыран»
- Білім күні: 1 қыркүйек.
- Қазақтың ұлттық аспабы: домбыра.
- Жаңа Әнұран қашан қабылданды? 2006 жыл, қаңтар.
- Әнұранның авторлары кім? (жауап нақтылау қажет).
- 1 жұмыртқа 5 минутта піссе, 4 жұмыртқа неше минутта піседі? 5 минут.
- Қазақтың тұңғыш ғарышкері: Тоқтар Әубәкіров.
2-топ: «Жасұлан»
- Республика күні: 25 қазан.
- Ұя салмайтын құс: көкек.
- Қазақстан халқы тұңғыш президентін қашан сайлады? 1991 жыл, 1 желтоқсан.
- Қазақстан туының авторы: Шәкен Ниязбеков.
- Мәтін дегеніміз не? (жауап нақтылау қажет).
- 1 кг мақта ауыр ма, 1 кг темір ауыр ма? Екеуі де бірдей (1 кг).
3-топ
- Абылай ханның шын аты: Әбілмансұр.
- Елтаңба авторлары: Шота Уәлиханов, Жандарбек Мәлібеков.
- 1 сыйлыққа 30 см қағаз керек болса, 7 сыйлыққа қанша керек? 210 см.
- Түбір дегеніміз не? (жауап нақтылау қажет).
- ҚР Конституциясы қашан қабылданды? 1995 жыл, 30 тамыз.
- Қосымша сұрақ: (қажет болса енгізіледі).
3-кезең: «Естімеген елде көп» (логикалық тапсырмалар)
Әр топқа 2 логикалық сұрақтан беріледі.
1-топ
-
Су астында сіріңке жағуға бола ма?
Иә, егер сүңгуір қайықтың ішінде болсаң. -
Қандай сұраққа «иә» деп жауап бере алмайсың?
«Ұйықтап жатырсың ба?»
2-топ
-
Жұмылған көзбен нені көруге болады?
Түс. -
Адам үйден биік секіре ала ма?
Иә, өйткені үй секірмейді.
3-топ
-
Қандай ыдыстан тамақ жеуге болмайды?
Бос ыдыстан. -
Шайды қай қолмен араластырған дұрыс?
Қолмен емес, қасықпен.
4-кезең: «Жалғасын тап» (мақал-мәтелдер)
Берілген мақал-мәтелдердің жалғасын табу бойынша жарыс.
1-топ
- Арқанды ат... қазығына оралар.
- Жылы-жылы сөйлесең,... жылан інінен шығар.
- Ұстазы талантты болса, шәкірті... талапты болар.
- Ертеңгі асты тастама, кешкі асқа қарама (жалғасы бастапқы нұсқада берілмеген).
2-топ
- Ас атасы — нан.
- Өз елім — өлең төсегім.
- Оқу — білім бұлағы, білім — өмір шырағы.
- Әдептілік белгісі — иіліп сәлем бергені.
3-топ
- Кітап — білім бұлағы.
- Тіл қылыштан да өткір.
- Отан үшін отқа түс — күймейсің.
- Отан — оттан да ыстық.
5-кезең: «Жеті жұрттың тілін біл»
Жұмбақтардың шешуін табу және жауапты қазақша әрі орысша айту.
1-топ
-
Жүз теңгең болғанша, жүз ... болсын
Дос — друг -
Футболшының алаңдағы ойын заты
Доп — мяч -
Қабат-қабат қаттама, ақылың болса аттама
Кітап — книга -
Жеті қазынаның бірі
Ит — собака
2-топ
-
Ұшқан ... жүгірген аң — бәрі тамақ
Құс — птица -
Сағат сайын қағылады, тек мектептен табылады
Қоңырау — звонок -
Бірінші байлық
Денсаулық — здоровье -
Күн мен түн теңелетін жыл мезгілі
Көктем — весна
3-топ
-
5 пен 5-тің қосындысы
Он — десять -
Мені жұтсаң қуанып, тыныс алып тұрасың
Ауа — воздух -
Ең қымбат адам
Ана — мать -
Қалқиып екі құлағы, елеңдеп қорқып тұрады
Қоян — заяц
6-кезең: Топ басшылары сайысы (метаграммалар)
Сөздің бас әрпін ауыстыру арқылы жаңа мағына тудыратын тапсырмалар.
1-топ
-
Ж-дан басталса — жыл мезгілі, Қ-дан басталса — белгілі құс
Жаз — қаз -
Т-дан бастасаң — биіктердің биігі. Д-дан бастасаң — қиындардың қиыны. Екеуін де алып тастасаң — балықшының бұйымы
Тау — дау — ау
2-топ
-
Г-ден баста — мен кілең, ажарымын өмірдің. К-ден баста — мен енді қалдығымын көмірдің
Гүл — күл -
К-ден бастасаң — шомыласың суына. Ш-дан бастасаң — жазда аунайсың құмына
Көл — шөл
3-топ
-
Б-дан бастасаң — түтіндей боп көшемін. Н-дан бастасаң — жап-жасыл боп өсемін. Жеке өзімді тастасаң — ішкен жанға кеселмін
Бу — ну — у -
Қ-дан бастасаң — маған қарап сабақ айтады. П-дан бастасаң — маған балалар жүгін артады
Карта — парта
Қорытынды
Міне, балалар, сайысымыз өз мәресіне жетті. Енді сөзді әділқазылар алқасына береміз. Сайыс болған жерде жеңімпаз болуы керек. Ендеше, жеңімпаз топты анықтайық.
1-жүргізуші:
Қазылар орнықтырар әділдікті,
Кімдердің жауаптары — кәміл, мықты.
Білім мен тапқырлықтың жарысында,
Жеңіске жетер дейміз нағыз мықты.