Қазақша рефераттар

Ондық бөлшекті ондық бөлшекке көбейту ережесі

Пәні: Математика Сынып: 5 Сабақ түрі: Сайыс-сабақ Типі: Қайталау және бекіту

Сабақтың тақырыбы

Сайыс-сабақ: «Ондық бөлшектер» тақырыбын қайталау.

Сабақтың мақсаты

  • Білімділік: ондық бөлшектер және оларға амалдар қолдану бойынша теориялық білімді жүйелеу, нақтылау және жетілдіру.
  • Дамытушылық: шығармашылық белсенділікті, логикалық ойлауды және жылдам есептеу дағдыларын дамыту.
  • Тәрбиелік: тез ойлауға, жедел шешім қабылдауға, тапқырлық пен табандылыққа, ұқыптылық пен еңбексүйгіштікке тәрбиелеу.

Көрнекіліктер

Интерактивті тақта Карталар Кестелер Фишкалар

Бағалау сайыс барысында жиналған ұпайлар мен фишкалар арқылы жүргізіледі.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

  • 1 Оқушылардың, сынып бөлмесінің және оқу жабдықтарының сабаққа дайындығын тексеру.
  • 2 Сабақ мақсатымен таныстыру, оқушыларды үш топқа бөлу және міндеттерін түсіндіру:
I топ — «Алғырлар»
Бірінші қатар оқушылары
II топ — «Тапқырлар»
Екінші қатар оқушылары
III топ — «Ойшылдар»
Үшінші қатар оқушылары

II. Негізгі кезең

Сабақ 5 бөлімнен тұрады. Әр бөлімде жылдамдық, дәлдік және командалық жұмыс бағаланады.

Сабақ бөлімдері

  1. 1 «Есте сақта, пайдалан!» — қайталау сұрақтары.
  2. 2 «Есептеп көр, ерінбей!» — сөзжұмбақ/кесте тапсырмалары және аукцион-есептер.
  3. 3 «Оқу — ой азығы, жаттығу — тән азығы» — ауызша жаттығулар және логикалық сұрақтар.
  4. 4 «Кім жылдам?» — деңгейлік тапсырмалар (пирамида маршруты).
  5. 5 «Сәйкестікті тап!» — сәйкестендіру тесті.

Қорытынды және үй тапсырмасы

  • Сабақты қорытындылау және оқушыларды бағалау.
  • Үйге тапсырма: қайталау, бақылау/жазба жұмысына дайындалу.

Ұпайлар фишкалар арқылы жиналады, нәтижелер ведомосқа белгіленеді. Алдын ала тағайындалған көмекші-ассистент дұрыс жауап берген оқушыларға фишка таратып, есеп жүргізіп отырады.

1-бөлім: «Есте сақта, пайдалан!»

Әр оқушы сұраққа жауап беру арқылы ұпай жинайды: 1 сұрақ = 1 ұпай.

5 дұрыс жауап — қызыл фишка 3–4 — көк фишка 1–2 — сары фишка
  1. Қандай бөлшекті ондық бөлшек деп атаймыз?
  2. Ондық бөлшектерді қалай қосамыз? Ережесін тұжырымдаңдар.
  3. Ондық бөлшектерді қалай салыстырамыз? Түсіндіріңдер.
  4. Ондық бөлшектерге қосудың қандай қасиеттері орындалады? Көбейтудің ше?
  5. Ондық бөлшектен ондық бөлшекті қалай азайтамыз? Ережесі.
  6. Ондық бөлшекті натурал санға көбейту ережесі.
  7. Ондық бөлшекті ондық бөлшекке көбейту ережесі.
  8. Ондық бөлшекті 10, 100, 1000 және т.б. сандарға қалай көбейтеміз?
  9. Ондық бөлшекті 0,1; 0,01; 0,001 және т.б. сандарға қалай көбейтеміз?
  10. Ондық бөлшекті натурал санға бөлу қалай орындалады?
  11. Ондық бөлшекті ондық бөлшекке бөлу ережесін тұжырымдаңдар.
  12. Ондық бөлшекті 10; 100; 1000 және т.б. сандарға қалай бөлеміз?
  13. Ондық бөлшекті 0,1; 0,01; 0,001 және т.б. сандарға бөлгенде не өзгереді?
  14. Ондық бөлшекті 1-ден үлкен санға көбейткенде сан өседі ме, кемиді ме?
  15. Ондық бөлшекті 1-ден кіші санға көбейткенде ше?

2-бөлім: «Есептеп көр, ерінбей!»

Әр топқа бірдей тапсырмалар карталар арқылы беріледі.

а) Кестені толтыр (шифрланған есім)

Есептердің жауабына сәйкес кестені дұрыс толтырсаңдар, ондық бөлшектерді алғаш пайдаланған Орта Азияның ұлы ғалымының аты шығады: Әл-Каши.

Есептер
  • Л. 145,95 + 23,1 = 170,05
  • – 1,45 − 0,9 = 0,55
  • А. 9,004 + 13,8 = 22,804
  • Ә. 8,35 × 3 = 25,05
  • К. 0,25 × 1,32 = 0,33
  • И. 7,82 ÷ 1,7 = 4,6
  • Ш. 0,73 ÷ 0,01 = 73
Жауаптар қатары
25,05 170,05 0,55 0,33 22,804 73 4,6
Дұрыс толтырылған кесте нәтижесі: ӘЛ–КАШИ.

ә) «Аукцион-есептер»

Аукционға дәптер, қалам, өшіргіш, сызғыш, қарындаш сияқты оқу құралдары қойылады. Картадағы есепті дұрыс шығарған оқушы заттың иесі атанып, сәйкес ұпайын (фишка түрінде) алады.

1) Дәптер
2,0563 + 3,72 = 5,7763
2) Қалам
(5,673 − 5,49) × 10 = 1,83
3) Өшіргіш
3,6 × 0,07 = 0,252
4) Сызғыш
(23 × 10,3) ÷ 100 = 2,369
5) Қарындаш
8,746 − 5,3 + 1,254 = 4,7

3-бөлім: «Оқу — ой азығы, жаттығу — тән азығы»

Ауызша жаттығулар және логикалық сұрақтар.

Логикалық сұрақтар

  1. Барлық цифрлардың көбейтіндісі нешеге тең? 0
  2. Қандай санның жазылуында қанша әріп болса, сонша цифр болады? 10 («он»), 100 («жүз»)
  3. 4 пен 5-тің арасына қандай таңба қойсақ, 4-тен артық, 5-тен кем сан шығады? Үтір
  4. Төрт жарым таяқтың неше ұшы болады? 10
  5. Төртбұрышты үстелдің бір бұрышын кесіп алсақ, неше бұрыш қалады? 5
  6. Ағашта 100 торғай отыр еді. Аңшы 10-ын атып түсірді. Қаншасы қалды? 10 (қалғаны ұшып кетті)
  7. Бөлменің төрт бұрышында төрт мысық отыр. Әрқайсысының алдында үш мысықтан отыр. Барлығы неше мысық? 4
  8. Асханаға 100 кг пияз және одан 3 есе артық алма әкелінді. Барлығы қанша жеміс әкелінді? 300 кг (пияз — жеміс емес)
  9. Отбасында 5 ұл және олардың әрқайсысының қарындасы бар. Отбасында неше бала? 6

Ауызша жаттығулар

0,5 + 0,2 = 0,7
1,4 + 0,3 = 1,7
0,8 + 1,1 = 1,9
6,9 − 2,3 = 4,6
8,3 − 2,1 = 6,2
5,7 − 3,6 = 2,1
3,45 ÷ 10 = 0,345
2,75 ÷ 10 = 0,275
15,7 ÷ 10 = 1,57
0,5 × 0,3 = 0,15
0,7 × 0,9 = 0,63
0,8 × 0,7 = 0,56
0,261 × 100 = 26,1
0,999 × 100 = 99,9
1,35 ÷ 100 = 0,0135

Ескерту: бастапқы мәтіндегі бір тапсырма түзетілді — 1,35 × 100 нәтижесі 135, ал 0,345 нәтижесі 1,35 ÷ 100 үшін дұрыс.

4-бөлім: «Кім жылдам?»

Деңгейлік тапсырмалар үшбұрышты пирамида түріндегі сызба бойынша беріледі. Үш топ үш маршрутпен қозғалып, кім бірінші болып пирамиданың шыңына жетсе — сол жеңімпаз. Жеңімпаз топ жоғары ұпайға (әдетте «5») ие болады.

№1 саты
7,8 + 2,2 = 10
4,7 + 2,8 = 7,5
7,3 + 2,2 = 9,5
№2 саты
6,4 − 3,2 = 3,2
6,7 − 1,3 = 5,4
5,9 − 1,5 = 4,4
№3 саты
4,1 × 7 = 28,7
8,2 × 4 = 32,8
12,4 × 2 = 24,8
№4 саты
8,2 ÷ 0,1 = 82
9,4 ÷ 0,1 = 94
6,7 ÷ 0,1 = 67
№5 саты
2,4 ÷ 6 = 0,4
3,2 ÷ 8 = 0,4
2,8 ÷ 7 = 0,4

Ескерту: бастапқы мәтіндегі №4 сатыдағы бір өрнек «9,4*0,1=94» түрінде берілген, дұрыс нұсқасы: 9,4 ÷ 0,1 = 94.

5-бөлім: «Сәйкестікті тап!» (сәйкестендіру тесті)

Оқушылар дұрыс жауаптарды бағдар белгісі арқылы сәйкестендіріп көрсетеді.

1) Ондық бөлшек түрінде жаз: 99/100
A) 9,9
B) 0,99
C) 100,99
D) 99,100
2) Ондық бөлшекке айналдыр: 1/4
A) 1,4
B) 0,4
C) 0,25
D) 4,25
3) Есепте: 0,25 + 1,63
A) 0,88
B) 2,88
C) 1,88
D) 2,78
4) Есепте: 3 − 1,27
A) 1,23
B) 1,73
C) 0,127
D) 2,23
5) Көбейтіндіні тап: 14,6 × 6,5
A) 94,9
B) 9,94
C) 94,4
D) 9,44
6) Бөліндіні есепте: 72,42 ÷ 3,4
A) 2,13
B) 213
C) 13,2
D) 21,3

Қорытындылау және бағалау

Сабақ қорытындысы оқушылар жинаған фишкалар санына қарай, ұпайлар кестесі арқылы шығарылады. Бағалау нәтижелері жарияланып, келесі бақылау/жазба жұмысына бағыт-бағдар беріледі.

Үйге тапсырма: қайталау, жазба жұмысына дайындалу.