Қазақша рефераттар

Жаңа сабақпен таныстыру

Сабақтың мақсаты

Оқушыларды Ұлы Отан соғысы кезеңіндегі Қазақстан тарихымен таныстыру; соғыстың басталу алғышарттары мен барысы туралы мәлімет беру; соғыс жылдарында Қазақстанның маңызының артуын тереңдетіп түсіндіру. Сондай-ақ қазақстандықтардың жеңіске қосқан үлесін — тылдағы еңбегі мен майдандағы ерлігін — нақты деректермен ашып көрсете отырып, оқушыларды ерлікке, батырлыққа және отансүйгіштікке тәрбиелеу.

Сабақ құрылымы

  • Ұйымдастыру: сәлемдесу, әнұран орындау
  • Үй тапсырмасы бойынша жұмыс (топтық тапсырмалар)
  • Ойын: «Кім жылдам?»
  • Жаңа сабаққа кіріспе (базалық білім)
  • Бекіту: тапсырма, тест, үлестірме сұрақтар
  • Қорытынды, бағалау, үй тапсырмасы

Оқу әрекеттерінің форматы

Топтық жұмыс: түсінік әңгіме, тест, тұлғалармен таныстыру, терминологиялық талдау.

Картамен жұмыс: соғыс қарсаңындағы халықаралық жағдай және 1939–1941 жж. оқиғалар.

Сызбамен жұмыс: «Қазақстандағы тоталитаризмнің көріністері» тақырыбын жүйелеу.

Үй тапсырмасы бойынша жұмыс

Оқушылар бірнеше топқа бөлініп, алдыңғы тақырыптарды қайталау және талдау жұмыстарын орындайды. Әр топқа нақты міндеттер жүктеледі.

І топ: түсінік әңгіме

Үй тапсырмасы бойынша негізгі ұғымдар мен себеп-салдар байланыстарын ауызша түсіндіру.

ІІ топ: тест жұмысы

Тест сұрақтарына жауап беру арқылы білімді тексеру және нақтылау.

ІІІ топ: тұлғалармен таныстыру

Репрессия құрбандары туралы реферат, буклет, суреттер арқылы таныстыру және талқылау:

  • Т. Рысқұлов
  • Ж. Аймауытов
  • С. Асфандияров
  • О. Жандосов
  • М. Жұмабаев
  • А. Байтұрсынов

IV топ: терминологиялық жұмыс

Дислокация

  1. Бейбіт уақытта әскер мен әскери мекемелердің өз аумағында орналасуы.
  2. Майдан жағдайында әскер мен әскери мекемелердің бөлініп орналасуы.

Демилитарландыру

Халықаралық шарт негізінде белгілі бір аумақтағы әскери құрылыстар мен әскери өнеркәсіпті жою, әскери база ұстауға және әскер орналастыруға тыйым салу.

Отан соғысы

Агрессорларға қарсы бүкілхалықтық, әділетті азаттық күрес. Мысал ретінде Ресей тарихындағы 1611–1612 жж., 1812 ж. оқиғаларын және КСРО кезеңіндегі 1941–1945 жж. соғысты қарастыруға болады.

Қосымша терминдер

Екінші дүниежүзілік соғыс (1939 ж. 1 қыркүйек – 1945 ж. 2 қыркүйек), екінші майдан (1944 ж. шілде), Квантун армиясы, сөзсіз тізе бүгу, Керзон шебі, контрибуция — ұғымдарының мәнін түсіндіру.

«Кім жылдам?» ойыны

1) Терминдермен жұмыс

Берілген терминдердің анықтамасын дәл әрі қысқа тұжырымдау, мысал келтіру.

2) Сызбаны толтыру

«Қазақстандағы тоталитаризмнің көріністері» сызбасын толықтыру және жүйелеу.

Тоталитарлық тәртіптің негізгі көріністері

  • Диктаторлық жеке биліктің орнығуы
  • Экономиканың шикізаттық бағытта қалыптасуы
  • Ассимиляциялық саясат және шынайы егемендіктің болмауы
  • Концлагерьлер жүйесінің құрылуы
  • Жаппай қуғын-сүргін (миллиондаған адам жапа шекті)

Жаңа сабаққа кіріспе: базалық білім

Жаңа тақырыпты меңгеру үшін соғыс қарсаңындағы халықаралық қатынастардың негізгі кезеңдерін еске түсіру ұсынылады. Бұл бөлім оқиғалардың себептік байланысын ашуға бағытталған.

1922 ж.: Генуя конференциясы

1922 жылғы 10 сәуірде өткен конференцияға 34 ел қатысты. 1922 ж. 16 сәуірде Ресей мен Германия арасында құпия келісім жасалды.

1924–1925 жж.: дипломатиялық байланыстар

КСРО Ұлыбритания, Франция, Италия, Жапония, Австрия, Норвегия, Швеция, Дания, Грекиямен дипломатиялық қатынастар орнатты. Оқшаулану ұзаққа созылмады.

1928 ж.: Бриан–Келлог пакті

1928 жылғы 25 тамызда Парижде 49 ел соғыстан бас тарту туралы Бриан–Келлог пактіне қол қойды.

Фашистік мемлекеттердің соғыс жоспарлары

Жапония: Қытай, Моңғолия, Оңтүстік-Шығыс Азия және Үндістанда үстемдік орнатуды көздеді. 1931–1932 жж. Қытайда қуыршақ мемлекет құрды; 1933 ж. 27 наурызда Ұлттар Лигасынан шықты.

Италия: 1935 ж. Эфиопияны жаулап алды.

Германия: Еуропа мен дүниежүзін жаулап алуды көздеді. 1937 ж. Берлин–Рим–Токио өзегі одағы құрылды.

1939 ж.: кеңес–герман келісімдері және соғыстың басталуы

1939 жылғы қыркүйекте КСРО мен Германия өзара шабуыл жасаспау, сондай-ақ «достық және шекара» туралы келісімдерге қол қойды. Бұл КСРО-ның халықаралық беделіне кері әсер етті, ал Германия үшін екі майданда соғыспау қаупін азайтты.

Екінші дүниежүзілік соғыс 1939 ж. 1 қыркүйекте Польшаны оккупациялаудан басталды. Кейін Финляндия мен Прибалтикаға қатысты оқиғалар өрбіді. Картамен жұмыс арқылы негізгі бағыттар мен аумақтық өзгерістер талданады.

1940–1941 жж.: «Барбаросса» жоспары

1940 жылғы 18 желтоқсанда фашистік Германия «Барбаросса» жоспарын қабылдады. Мақсаты — КСРО-ға соғыс ашу және 1941 жылдың күзіне дейін қысқа мерзімде аяқтау.

Рейхкомиссариаттарға бөлу ниеті

  • Остланд (Беларусь, Балтық өңірі)
  • Украина
  • Московия (Ресей)
  • Кавказ
  • Орал–Еділ
  • Гросс-Түркістан (Қазақстан, Орта Азия, Татарстан, Башқұртстан, Әзербайжан, Солтүстік Кавказ, Қырым, Шыңжаң, Ауғанстанның солтүстігі)

Қуыршақ мемлекет құрудағы экономикалық-саяси мақсаттар

  1. «Ұлы Германия империясы» үшін қуатты шикізат және азық-түлік базасын қалыптастыру.
  2. Кеңес аумақтарын отарға айналдырып, халықтарды құлдыққа салу.

1941 жылғы 22 маусымда фашистік Германия КСРО-ға тұтқиылдан соғыс ашты. Осылайша Ұлы Отан соғысы басталды.

Сабақты бекіту

Тапсырмалар

  • Тақырып бойынша топтық тапсырмаларды орындау
  • Тест сұрақтарына жауап беру
  • Үлестірме сұрақтары бойынша жауап дайындау

Қорытынды және бағалау

Оқушылардың тақырыпты меңгеру деңгейі талданады, білімдері бағаланады және кері байланыс беріледі.

Үйге тапсырма

  1. «Қазақстан Ұлы Отан соғысы жылдарында» тақырыбын оқу және мазмұндау.
  2. Баяндама немесе реферат дайындау.
  3. Берілген тапсырмалар мен сұрақтарға жазбаша жауап беру.