Дене массасы мен қозғалыс жылдамдығының көбейтіндісіне тең физикалық шама
Физикалық турнир: интеллектуалдық ойын
Мақсаты
Оқушылардың ауызша есептеу қабілетін, білім деңгейін және шығармашылық мүмкіндіктерін дамыту; пәнге қызығушылығын арттыру; есте сақтау арқылы өз ойын жүйелі жеткізе білу дағдысын қалыптастыру.
Тәрбиелік бағыты
Ұқыптылыққа, байқампаздыққа, төзімділікке, тапқырлыққа, ұйымшылдыққа және еңбексүйгіштікке тәрбиелеу.
Құрылымы
Ойын 8 турдан тұрады. Әр турда білім, логика және жылдамдық сыналады. Ойынды бастамас бұрын әділқазылар алқасымен таныстырылады.
Ойын барысы (VIII тур)
I тур — «Бәйге»
Бұл турда оқушылар сұрақтарға жауап береді. Әр сұрақ 10 ұпаймен бағаланады.
-
1. Өзінің сандық мәнімен қатар кеңістіктегі бағытымен де сипатталатын қандай шамалар?
-
2. Дененің жылдамдығы кез келген бірдей уақыт аралықтарында бірдей шамаға өзгеріп отыратын қозғалыс қалай аталады?
-
3. Теңайнымалы қозғалыс неше түрге бөлінеді?
-
4. Жылдамдықтың өзгеру шапшаңдығын сипаттайтын шама қандай?
-
5. Сандық мәнімен ғана сипатталатын қандай шама бар?
-
6. Қисық траектория бойымен қозғалыс қандай қозғалысқа жатады?
-
7. Дененің Жерге тартылуы салдарынан оның тірекке немесе аспаға әрекет ететін күші қалай аталады?
-
8. Дене массасы мен қозғалыс жылдамдығының көбейтіндісіне тең физикалық шама қандай?
-
9. Энергияның өлшем бірлігі қандай?
-
10. Маятниктің түрлері қандай?
-
11. Тербелістердің негізгі сипаттамалары қандай?
-
12. Периодқа кері шама қалай аталады?
-
13. Дененің тепе-теңдік күйден ауытқуы қалай аталады?
-
14. Серпімді ортада таралатын тербелістер қалай аталады?
-
15. Адам дауысына немесе аспап үніне өзіндік «бояу» беретін дыбыстың сапасы қалай аталады?
II тур — «Кім алғыр?»
Логикалық сұрақтар мен тапқырлыққа арналған тапсырмалар.
1. Кім барлық тілде сөйлейді?
2. Ашық ыдыстағы су неге азаяды?
3. Қандай жолмен адам ешқашан жүрмейді?
4. Теңізде қандай тастар табылмайды?
5. Елеуішпен су әкелуге бола ма?
6. Алты аяқ, екі арқа, бір бас?
7. Қай кезде аспан Жерден төмен тұрады?
8. Жүгі болса жүреді, жүгі жоқта тұрады?
9. Дүниедегі ең жүйрік не?
10. Қандай ыдыстарға су құйылмайды?
11. Көзіңмен көресің, бірақ ұстай алмайсың. Ол не?
12. Су неліктен отты сөндіреді?
13. Егер стақандағы судың бәрін ішіп қойсаң, ішінде не қалады?
14. Егер түнгі 12-де жаңбыр жауса, 72 сағаттан соң күн ашылып, шуақ түсе ме?
15. Алманың жартысы неге ұқсайды?
III тур — «Кім шапшаң?»
Физикалық құралдарды қаншалықты білесің? Қысқа әрі нақты жауап бер.
1. Мензурка қандай құрал?
2. Динамометр нені өлшейді?
3. Барометр нені өлшейді?
4. Ареометр нені өлшейді?
5. Термометр нені өлшейді?
6. Таразы қандай шаманы өлшейді?
7. Кернеу қандай шамамен өрнектеледі және ол нені сипаттайды?
8. Микроскоп қандай құрал?
9. Телескоп қандай құрал?
10. Ток күшін өлшейтін құрал қалай аталады?
11. Секундомер қандай мақсатта қолданылады?
12. Қуат дегеніміз не?
13. Манометрлер нені өлшейді?
14. Кедергі дегеніміз не?
Ереже: осы тур соңында ең аз ұпай жинаған бір ойыншы ойыннан шығады.
IV тур — «Полиглот»
Жұмбақтың жауабын үш тілде ата. Әр жауап 30 ұпаймен бағаланады.
-
1. Жоқ өзінде бас та, қас та, мойын да — ұзындығы жазулы тұр бойында.
-
2. Жиырма төрт батыр бірін-бірі жеп жатыр.
-
3. Алды-артымыз шексізде, жете алмайсың біздерге. Сәуле мен кесінді — шыққан тегін білесің бе?
Келесі турлар
Бұл мәтінде IV турға дейінгі бөлімдер берілген. Ойынның келесі кезеңдері: V — «Ғажайып үштік», VI — «Шешендік», VII — «Көкпар», VIII — «Жорға».