Дүние жүзі діндері
Дін туралы түсінік
Дін — адам баласының Жаратушыға және айнала қоршаған ортаға деген наным-сенімі. Бұл тақырыпта әлемдік деңгейде кең тараған негізгі діндердің пайда болуы, ерекшеліктері және ортақ ұстанымдары салыстырыла қарастырылады.
Буддизм
Тағдырға мойынсұну, сабыр мен төзім идеялары кең көрініс табады.
Христиандық
Азапқа төзе білу, рухани құндылықтарды ұстану мәселелері негізгі орын алады.
Ислам
Төзімділік, тәртіп, тазалық және имандылық қағидалары айқындалады.
Әлемдік діндер: салыстырмалы кесте
Төмендегі кестеде әлемдік дәрежеге жеткен үш діннің негізгі белгілері жинақталып берілген.
| Көрсеткіш | Буддизм | Христиандық | Ислам |
|---|---|---|---|
| Пайда болған уақыты | Б.з.б. VI–V ғғ. | Шамамен 2 мың жыл бұрын | VII ғасыр |
| Қай жерде пайда болды | Үндістан | Рим империясы аумағы | Арабия |
| Негізін салушы | Гаутама (Будда) | Иса пайғамбар | Мұхаммед пайғамбар |
| Негізгі насихаты | Тағдырға мойынсұну, сабыр | Азапқа төзе білу, рухани құндылық | Төзімділік, имандылық |
| Қасиетті кітабы | Трипитака | Інжіл | Құран |
Адамзат және Қазақстан туралы деректер
Жалпы мәлімет
- Жер бетінде алғашқы адамдар пайда болғаннан бері шамамен 3 миллион жыл уақыт өтті.
- Қазіргі таңда дүниежүзінде 6 миллиардтан астам адам тұрады.
- Ең көп халық — қытайлар, екінші орында — үнділер.
Тәуелсіз Қазақстан
- 1991 жылғы 16 желтоқсан — Қазақстан тәуелсіз республика болып жарияланды.
- Қазақстан 105 елмен дипломатиялық қатынас орнатты.
- Дүниежүзі қазақтарының бір ғана Отаны бар: Қазақстан Республикасы.
- Дүниежүзінде шамамен 12,5 млн қазақ бар: 8 млн-нан астамы Қазақстанда, 5 млн-нан астамы шетелде тұрады.
Тарихи сынақтар
Қазақ халқы XX ғасырда бірнеше ауыр кезеңді бастан өткерді: 1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалыс, 1917–1920 жылдардағы Азамат соғысы, 1932–1933 жылдардағы аштық, 1937–1938 жылдардағы қуғын-сүргін.
Дүниежүзі қазақтарының құрылтайлары
I құрылтай (Алматы)
1992 жылғы 30 қыркүйек пен 4 қазан аралығында Алматы қаласында Дүниежүзі қазақтарының I құрылтайы өтті. Оған Түркия, Германия, Франция, Швеция, Норвегия, Моңғолия, Ресей, Қырғызстан, Түрікменстан, Өзбекстан және басқа да елдерден 33 мемлекеттен 800-ден астам адам қатысты.
II құрылтай (Түркістан)
Дүниежүзі қазақтарының II құрылтайы киелі Түркістан қаласында өтті. Қатысушылар саны: 40 мемлекеттен 700-ден астам адам.
- Қонақтар Ахмет Ясауидің ата-анасы Ибраһим ата мен Қарашаш ананың кесенесіне тағзым етті.
- Арыстан баб мазарына тағзым ету рәсімі өтті.
Бекіту: үш діннің ортақ қырлары
Талдау тапсырмасы: үш діннің бір-біріне ортақ ұстанымдарын және айырмашылықтарын ажыратыңыз. Ортақ тақырыптар ретінде тағдырға мойынсұну, қасиетті кітап, құдай өкілі, тазалық ұғымдары қарастырылады.
Ислам
- Қасиетті кітап: Құран
- Тазалық, тәртіп, төзімділік
Буддизм
- Қасиетті кітап: Трипитака
- Сабыр, тағдырға мойынсұну
Христиандық
- Қасиетті кітап: Інжіл
- Рухани құндылық, төзім
Бағалау және үй тапсырмасы
Бағалау
Оқушылардың жауаптары мен тапсырмаларға қатысу белсенділігі негізінде білім деңгейі бағаланады.
Үй тапсырмасы
§ 8. «Дүние жүзі діндері» тақырыбын оқу, негізгі ұғымдарды конспект жасау.