Қазақша рефераттар

Білімді тексеру сағаты

Сабақтың мақсаты

Білімдік

  • Ондық бөлшек ұғымын меңгерту.
  • Бүтін бөлік пен бөлшек бөлікті ажыратуға дағдыландыру.
  • Үтірдің қойылуы арқылы ондық таңбалар санын анықтауды түсіндіру.
  • Ондық бөлшектерге амалдар қолдану бойынша білімді тиянақтау және толықтыру.

Дамытушылық

  • Іскерлікті, өз бетімен еңбектену дағдыларын дамыту.
  • Теорияны практикада қолдану арқылы ойлау қабілетін күшейту.

Тәрбиелік

  • Шыдамдылыққа тәрбиелеу.
  • Ұйымшылдық пен сыйластықты қалыптастыру.

Сабақтың құрылымы

  1. 1 Ұйымдастыру кезеңі
  2. 2 Сабақ жоспарымен таныстыру
  3. 3 Ой-толғау (сұрақ-жауап)
  4. 4 Білімді тексеру (деңгейлік тапсырмалар)
  5. 5 «Кім жылдам?» (баламалы тест)
  6. 6 «Кім ойшыл?» (оқушылар шығармашылығы)
  7. 7 Қорытындылау, бағалау, үй тапсырмасы

Ұйымдастыру

Оқушылармен сәлемдесу, оқу құралдарын тексеру. Сабақ мақсаттарын таныстыру және деңгейлеп-саралап оқыту тәсілімен жұмыс жасайтынымызды түсіндіру.

Үй тапсырмасын тексеру

Үйге берілген есептердің жауаптарын сұрау арқылы тексеру.

Ой-толғау

Өткен сабақ бойынша теориялық білімді сұрақ-жауап арқылы пысықтау.

Теориялық бөлім: негізгі ұғымдар мен ережелер

Ондық бөлшек дегеніміз не?

Бөлімі 10-ға, 100-ге, 1000-ға және сол сияқты сандарға еселік болып келетін жай бөлшек ондық бөлшек деп аталады.

Ереже: бөліміндегі нөлдер саны

Бөлімде қанша нөл болса, алымдағы цифрлар сонша таңбаға дейін жазылады. Егер цифр жетіспесе, алдына қажетті мөлшерде нөл тіркеледі.

Мысал

29/1000

Мысал

28/100

Мысал

94/10

Үтірдің маңызы

  • Ондық бөлшектің соңына нөл тіркесе де, санның мәні өзгермейді: 2,5 = 2,50 = 2,500.
  • Үтірді оңға жылжыту — санды 10, 100, 1000 есе арттырады.
  • Үтірді солға жылжыту — санды 10, 100, 1000 есе кемітеді.

Оңға жылжыту мысалы

0,537 → 5,37 → 53,7 → 537

Солға жылжыту мысалы

524 → 52,4 → 5,24 → 0,524

Қосу және азайту

  • Үтірлерді бір сызықтың астына туралап жазу.
  • Қажет болса, соңына нөл тіркеп ондық таңбалар санын теңестіру.

Көбейту

  • Үтірлерді уақытша ескермей, бүтін сандар сияқты көбейту.
  • Екі көбейткіштің үтірден кейінгі таңбаларын қосып, нәтижеде сонша таңбадан кейін үтір қою.

Бөлу

  • Бөлгіштегі үтірден кейінгі таңбалар санынша үтірді оңға жылжытып, бөлгішті бүтін санға айналдыру.
  • Бөлінгіште таңба жетіспесе, соңына нөл тіркеп бөлуді жалғастыру; бөліндіде үтірді уақтылы қою.

Практика: деңгейлік тапсырмалар

I. A деңгейі

Ойлан, тап

  • (2,6 + 3,7) · 5 = 31,5
  • (18,07 − 6,03) · 8 = 192,8
  • 0,25 · 10 − 2,4 · 0,5 = 1,3
  • 2,3 + 0,7 : 0,1 = 9,3

Салыстыр

  • 3,*75 және 3,4**
  • 6,3*2 және 6,62*
  • 5,2* және 5,12
  • 2,7* және 2,700

Ескерту: жұлдызшалар (*) белгісіз цифрларды білдіреді.

II. B деңгейі

Сәйкестікті тап (интерактивті тақта)

x + 3,7 = 10,4

19,4 − x = 5,82

y − 105,3 = 20,3 + 0,712

x + (60 − 25,72) = 127,86

Дамыту есептері

Оқушылар тапсырмаларды өз деңгейіне сай орындап, шешімін негіздейді.

III. C деңгейі

Топтық жұмыс

Сынып оқушыларының жартысы тест тапсырмаларын орындайды, қалғаны тапсырмалар арқылы «Бәйшешек» гүлін құрастырады.

«Кім жылдам?» баламалы тест

1) Ондық бөлшек түрінде жаз

2 14/10

  • a) 3,4
  • ә) 0,34
  • б) 34
  • в) 0,034
  • с) 0,340

2) Қосуды орында

19,07 + 3,23

  • a) 2,3
  • ә) 22,3
  • б) 2,23
  • в) 223
  • с) 0,223

3) Теңдеуді шеш

x − (17,035 − 13,965) = 220,1

  • a) 22,348
  • ә) 2,23485
  • б) 223,485
  • в) 223485
  • с) 223

4) Ондық бөлшектерді көбейт

21,6 · 50

  • a) 108,1
  • ә) 10,8
  • б) 1,080
  • в) 108
  • с) 0,108

5) Ондық бөлшекті жай бөлшекке айналдыр

4,34

  • A) 434/100
  • ә) 34/10
  • б) 434/1000
  • в) 34/100

«Бәйшешек» гүлін құрастыру тапсырмалары

№1

  • 13,123 + 5,024 = 18,147
  • 47,749 − 0,251 = 47,498
  • 0,35 + 0,8 · 1,2 = 1,31

№2

  • 7,23 + 3 7/100 = 10,30
  • 8,65 − 7 3/4 = 0,90
  • 9,5 + 8,36 + 12 1/5 = 30,06

Сабақты бекіту: кестемен жұмыс

Кестені дұрыс толтырсаңыздар, ондық бөлшектерге амалдар қолдану ережесін сипаттаған ғалымның аты шығады.

Тапсырмалар

  • К. 1,8 + 2,05 · 2
  • И. (19,63 + 0,37) · 4,5
  • Л. x = 63 + 56,08
  • А. (0,78 + 1,64) · 100
  • Ә. y : 6 = 8 − 6,09
  • Ш. 8,5y − 6,5 = 10,5

Нәтижелер қатары

Мән

11,46

Мән

119,08

Мән

5,9

Мән

242

Мән

0,5

Мән

90

Әріптер реті

Ә — Л — К — А — Ш — И

Қорытынды: не білдік, не үйрендік?

Тарихи деректер

  • Ондық бөлшектер XVI ғасырдың соңында ғылымда, өндірісте және күнделікті тұрмыста кеңінен қолданыла бастады.
  • Орта Азия ғалымы Әл-Каши 1437 жылы «Арифметика кілті» атты еңбегінде ондық бөлшектер және оларға амалдар қолдану туралы жазған.
  • Әл-Кашиден кейін 158 жылдан соң голландиялық математик Симон Стевин «Ондық» атты кітабын жариялады.

Ғалымдар үлесі

  • Ондық бөлшектің бүтін бөлігін бөлшек бөлігінен ажыратуды шотланд математигі Дж. Непер және неміс математигі И. Кеплер енгізген.
  • Ресейде 1703 жылы Л. Ф. Магницкий «Арифметика — сандар туралы ғылым» оқулығында ондық бөлшектер ұғымын ғылыми түрде баяндаған.

Рефлексия

  • Не білдік?

    Ондық бөлшектің анықтамасы, үтірдің рөлі, негізгі ережелер.

  • Не үйрендік?

    Амалдарды дұрыс орындау: қосу, азайту, көбейту, бөлу.

  • Кім белсенді?

    Деңгейлік тапсырмалар мен тест нәтижесі арқылы анықталады.

Үй тапсырмасы және бағалау

Үй тапсырмасы

№ ____ (оқулықтан). Мұғалім сыныптың деңгейіне сәйкес тапсырма нөмірін нақтылайды.

Бағалау

Бағалау деңгейлік тапсырмалар, тест және топтық жұмыс нәтижелері бойынша жүргізіледі.