Қазақша рефераттар

Калькулятор бағдарламасы

Сабақ туралы қысқаша мәлімет

Тақырып: Калькулятор бағдарламасы. Калькулятормен (инженерлік режиммен) жұмыс істеу.

Орындаған

Алиманов Әділ

Сынып

7

Сабақ түрі

Ақпараттық сабақ

Сабақ әдісі

Алгоритмдік әдіс

Көрнекіліктер

  • Дербес компьютер
  • Электрондық оқулық
  • Интерактивті тақта
  • Тест тапсырмалары

Сабақтың мақсаты

1) Білімділік

Калькулятор бағдарламасының көмегімен қарапайым және күрделі есептеулерді орындау; бағдарламаның негізгі мүмкіндіктерін түсіндіру; қосымша ақпарат арқылы білімді толықтыру.

2) Дамытушылық

Компьютерлік бағдарламаларды меңгерту арқылы логикалық ойлауды дамыту; ойды жүйелі жеткізу дағдысын қалыптастыру; оқушылардың шеберлігі мен тапқырлығын бақылау.

3) Тәрбиелік

Компьютермен жұмыс барысында ұқыптылыққа баулу; қауіпсіздік ережелерін сақтауға үйрету; информатика пәніне оң көзқарас пен қызығушылықты арттыру.

Сабақтың құрылымы

  1. I. Ұйымдастыру кезеңі

    • Оқушылармен амандасу.
    • Сабақта жоқ оқушыларды түгендеу.
    • Оқушылардың сабаққа дайындығын тексеру.

  2. II. Жаңа сабақты түсіндіру

    Есептеу құралдарының тарихы, калькуляторды іске қосу, инженерлік режим және оның мүмкіндіктері.

  3. III. Қорытынды

    Есептер шығару, дағдыларды бекіту.

  4. IV–VII. Бағалау және үй тапсырмасы

    Бағалау критерийлері бойынша қорытынды баға қою, үйге: 6.2-тақырыпты оқу.

Есептеу тарихына қысқаша шолу

Есептеудің және оған арналған аспаптар мен құрылғылардың тарихы өте көне дәуірден басталады. Есептеу құрылғылары пайда болмай тұрып, адамдар әртүрлі амалдарды орындаудың жолын іздеді: қол саусақтарын, тастарды, ағаш таяқшаларды қолданды. Кейде тастарды үйіп немесе қатарлап тізіп есептеді.

Заттардың санын жерге сызылған сызықшалармен, ағашқа салынған кертіктермен немесе жіпке түйілген түйіндермен белгіледі. Есептеу көлемі артқан сайын, есептеулерді міндетті түрде арнайы құралдың көмегімен орындау қажеттігі туды. Ең ертеден белгілі әрі кең таралған құрал — есепшот.

Калькулятор бағдарламасы: іске қосу және режимдер

Іске қосу жолы

Бастау → Бағдарламалар → Стандартты → Калькулятор

Инженерлік режимді қосу

Түр → Инженерлік

Инженерлік калькулятордың мүмкіндіктері

  • Тригонометриялық функцияларды қолдану.
  • Логарифм және дәрежелеу амалдарын орындау.
  • Статистикалық есептеулер жүргізу (қосынды, квадраттар қосындысы, орта мән т.б.).
  • Әртүрлі санау жүйелерінде жұмыс істеу.

Санау жүйелері

Hex
Он алтылық
Dec
Ондық
Oct
Сегіздік
Bin
Екілік

Бұл санау жүйелері 8-сыныпта кеңірек қарастырылады.

Инженерлік калькулятордың қарапайым калькулятордан айырмашылығы — ауыстырғыш (дөңгелек) және жалауша (төртбұрышты) элементтерінің болуы. Inv (инверсия) арқылы функциялардың кері мәндерін есептеуге болады.

Статистикалық режим: орта мәнді табу (мысал)

Мәселе

5 қызметкерден тұратын бөлімшенің орташа жалақысын есептеңіз:

  • 1-қызметкер: 7500
  • 2-қызметкер: 6500
  • 3-қызметкер: 6000
  • 4-қызметкер: 4000
  • 5-қызметкер: 3500

Орындау қадамдары

  1. Инженерлік калькуляторды ашыңыз.
  2. Sta батырмасын басыңыз.
  3. Статистика терезесін калькуляторды жаппайтын жерге жылжытыңыз.
  4. Бірінші санды енгізіп, Dat батырмасын басыңыз (сан терезеге қосылады).
  5. Қалған төрт санды да енгізіп, әрқайсысынан кейін Dat басыңыз.
  6. Барлығы енгізілген соң Ave батырмасын басыңыз.

Нәтиже

Индикация өрісінде орташа жалақы: 5500 теңге.

Бұл мысал статистикалық батырмалар арқылы қосынды мен орта мән сияқты шамаларды тез есептеуге болатынын көрсетеді.

Тапсырмалар жинағы

Тапсырма №1: ойлау мен амалдарды жоспарлау

1) 99 санын алу

987654321 санындағы цифрлардың арасына + белгісін қойып, нәтижесінде 99 шығарыңыз.

Мысал жауаптар

  • 9+8+7+65+4+3+2+1 = 99
  • 9+8+7+6+5+43+21 = 99

2) 100 санын алу

1 2 3 4 5 6 7 қатарындағы сандардың ретін өзгертпей, арасына + қойып, 100 шығарыңыз.

Мысал жауап

  • 1+23+4+5+67 = 100

3) 100 санын құрастыру

Кез келген арифметикалық амалдарды қолданып:

  • бес бірліктен (1 1 1 1 1) 100 құрастырыңыз;
  • бес бестіктен (5 5 5 5 5) 100 санын екі түрлі тәсілмен құрастырыңыз.

Тапсырма №2: ішкі жадты қолдану

Калькулятордың ішкі жадын пайдаланып, төмендегі түрлендірулерді орындаңыз (мүмкіндігінше бір таңбалы сандармен амал құрыңыз):

Мысал

3*(2+4) = 18

Мысал

272+16 = 288

Жады арқылы есеп шығару (үлгі)

Есеп: (20*4) + (25*2) → нәтиже: 130

  1. 20*4 амалын теріңіз.
  2. MS батырмасы арқылы мәнді жадқа жазыңыз.
  3. Индикация өрісін C арқылы тазалаңыз.
  4. 25*2 амалын теріңіз.
  5. + батырмасын басыңыз.
  6. MR батырмасын басыңыз.

Бірдей сандармен тек қосу амалын қолдану

Бес екілікпен 28

28 = 22 + 2 + 2 + 2

Сегіз сегізбен 1000

1000 = 888 + 88 + 8 + 8 + 8

Есептер: калькулятормен жаттығу

1-есеп: қосу

Мысал

28535,2 + 759,43 + 4029,07

Мысал

12345,67 + 987,54

Мысал

555,77 + 998,33

2-есеп: азайту

1863 − 558

5678,99 − 456,73

267689,05 − 45678,98

555,66 − 45,99

3-есеп: көбейту

331 * 17

57,35 * 14

315 * 9

4-есеп: бөлу

18358 : 2

876 : 25

156 : 12

6072 : 6

1023 * 30

5-есеп: квадрат түбір

Мына сандардың квадрат түбірін табыңыз:

49 144 529

Қосымша есептер: жақша, амалдардың реті және жад

Жад батырмаларын қолданбай орындау

Есеп

24 + 5*4 + 45 − 9 + 12

Шешімі: 61

Есеп

3,5 + 4,56*7,56*(12+365) − 125,24*0,05

Шешімі: −2501,2086

Жад батырмаларын қолданып орындау

Сол есептерді жад мүмкіндіктерін пайдаланып қайта орындаңыз (MS/MR/MC/M+ т.б.).

Нәтижелер

  • 1-есеп: 61
  • 2-есеп: −2501,2086

Мақсат — тек нәтижені табу емес, есептеуді қадамдарға бөліп, жадқа жазу арқылы жұмысты ықшамдау.

Дәрежелеу батырмаларын қолдану

Дәрежелеу және ғылыми функциялар батырмаларын қолданып есептеңіз:

Есеп

0,2*3^3 − 0,4*2^4

Шешімі: −1

Есеп

…

Шешімі: 80

Есеп

…

Шешімі: 8

Ескерту: бастапқы мәтінде 2 және 3-есептердің өрнектері толық берілмеген, сондықтан нәтижелер ғана сақталды.

Өмірмен байланысқан қолданбалы есептер

1) Қаржы шығынын есептеу (жөндеу жұмысы)

Жөндеу жұмысына жұмсалған шығындар:

Бояу

15 987 тг

Әк

1 053 тг

Тұсқағаз

25 413 тг

Құрал-сайман

32 489 тг

Жұмыс ақысы

54 235 тг

Есептеу керек

  1. Жөндеуге жұмсалған жалпы қаржыны табыңыз.
  2. Егер шығын әр бапқа тең бөлінсе, әрқайсысына қанша теңгеден тиесілі болатынын есептеңіз.

Шешімі

  • Жалпы шығын: 129 177 тг
  • Тең бөлінсе (әр бапқа): 32 294,25 тг

2) Кітап сату есебі (пайыз)

Дүкенге 300 дана кітап әкелінді. 1-күні барлық кітаптың 30% сатылды, 2-күні қалғанының 40% сатылды, 3-күні қалғанының 50% сатылды. Үш күнде барлығы неше кітап сатылды?

Шешімі: үш күнде барлығы 237 кітап сатылды.

Қорытындылау

Сабақ барысында қарапайым және инженерлік калькулятордың негізгі батырмалары қайталанып, олардың қызметіне түсінік берілді. Практикалық тапсырмалар арқылы амалдардың реті, жақша, статистикалық есептеулер және жад функциялары бекітілді.

Үй тапсырмасы: 6.2-тақырыпты оқу және калькулятор көмегімен берілген есептерді шығару.