Әке мен бала әңгімесін айтып беру
Сабақтың мақсаты мен міндеттері
Бұл сабақтың мақсаты — оқушыларға адам бойындағы адамгершілік қасиеттердің құндылығын түсіндіру және мінез адамның ең басты көрсеткіші екенін ұғындыру.
Міндеттері
- Жақсылық пен жамандықты ажырата білуге үйрету.
- Жақсы мінез туралы айта отырып, жақсылық жасау, оны қолдау және жаман мінезді тізгіндеу — адамдық міндет екенін түсіндіру.
- Жағымсыз қасиеттердің қоғамға кері әсерін және өзін-өзі дамыту мен тәрбиелеудегі рөлін ұғындыру.
- Өзіне сыни көзқараспен қарау дағдыларын дамыту.
- Өз мінез-құлқын, физикалық және психикалық жағдайын еркін басқаруға, жақсы әдеттерді көрсетуге және жақсы қасиеттерге ұмтылуға тәрбиелеу.
Әдіс-тәсілдер
- Тыныштық сәті
- Релаксация
- АРТ-терапия
- Шығармашылық жұмыс
- Топтастыру
Пәнаралық байланыс және көрнекіліктер
Пәнаралық байланыс
Әдебиет, музыка, сурет.
Көрнекіліктер
Үнтаспа, нақыл сөздер, жұлдызша-карточкалар, алма ағашы бейнеленген плакат.
Сабақтың барысы
- 1 Ұйымдастыру кезеңі
- 2 Тыныштық сәті
- 3 Үй тапсырмасын сұрау
- 4 Әңгіме: мұғалімнің сыйы
- 5 Дәйексөз
- 6 Шығармашылық жұмыс
- 7 Топтастыру
- 8 Ән айту
- 9 АРТ-терапия
- 10 Қорытындылау
- 11 Үйге тапсырма
Негізгі бөлім: кезең-кезеңімен
1) Сабақтың мақсатымен таныстыру
Мұғалім оқушыларды сабақтың мақсатымен таныстырады: адамгершілік қасиеттердің мәнін түсіну және мінездің адамды сипаттайтын негізгі көрсеткіш екенін ұғыну.
2) Тыныштық сәті (релаксация)
Мұғалім оқушыларға тыныштық сәтін ұйымдастырады және әсерлерін сұрайды:
- «Балалар, тыныштық сәтінен алған әсерлерің қандай?»
- «Ендеше, осындай жақсы көңіл күймен сабағымызды бастайық.»
3) Үй тапсырмасын сұрау
Тапсырма
Қ. Нақысбековтың «Жақсы мінез, жылы сөз» өлеңін және Абайдың «Ойға түстім, толғандым» өлеңін жатқа айту.
Талқылау сұрақтары
- Неліктен мінез адам көрсеткіші деп ойлайсыңдар?
- Адамның жақсы мінезіне қандай қасиеттер жатады?
- Мінезі қиын адамда жақсы қасиет болуы мүмкін бе?
- Жаман мінезді қалай түзетуге болады?
- Абай айтқан адам бойындағы міндердің бүгінгі күндегі көріністері қандай?
- Өз бойыңдағы кемшіліктер туралы ойланып көрдің бе?
4) Мұғалімнің сыйы: «Әке мен бала» әңгімесі
Бір әкенің мінезі дөрекі, кім көрінгенге тиісе беретін сотқар ұлы болыпты. «Қайтсем мінезін түзетемін?» деп көп ойланған әкесі бір күні ұлына: «Бүгін күні бойы қанша адамды ренжітсең, мына есікке сонша шегені қағып отыр», — дейді.
Бір апта өтеді. Ұлы әкесіне: «Әке, айтқаныңызды орындадым. Есікке шеге қағатын орын қалмады», — дейді. Сонда әкесі: «Балам, енді сол ренжіткен адамдарыңнан кешірім сұра. Кім кешірсе, бір шегені суырып отыр», — дейді.
Бір апта, бір ай, екі ай өтеді. Уақыт өте береді. Бір жыл өткенде баласы: «Әке, барлық шегені алып тастадым», — деп қуана хабарлайды. Сонда әкесі: «Енді мына есікке қарашы. Нені көріп тұрсың?» — дейді.
Түйін сұрақ
Осы әңгімеден қандай ой түйдіңдер?
5) Дәйексөз
«Кісіге екі дүниеде пайдалы нәрсе — ізгі іс немесе мінезі түзулік. Екіншісі — ұят, үшіншісі — әділдік. Бұл үшеуі арқылы адам шын бақыт табады.»
Оқушылар дәйексөзді хормен оқып, дәптерлеріне жазып алады.
6) Шығармашылық жұмыс: «Жақсылық — жан жадыратады»
Оқушыларға фишкалардың бірін таңдау ұсынылады: жапырақ, гүл, жұлдыз. Әр топ берілген тақырыпты қорғайды. Ойлануға 5 минут беріледі.
Жапырақ
Суретшілер тобы
Сурет салу.
Гүл
Ақындар тобы
Өлең шығару.
Жұлдыз
Актерлер тобы
Көрініс қою.
7) Топтастыру: «Жақсылық ағашы» және «Жамандық ағашы»
Мұғалім партасында адам мінезіне қатысты сөздер жазылған карточкалар жатады. Оқушылар оларды екі плакатқа іледі: «Жақсылық ағашы» және «Жамандық ағашы». Осылайша жағымды және жағымсыз қасиеттерді салыстырып, нақтылайды.
8) Ән айту
Оқушылар М. Мақатаевтың «Бақыт деген» әнін музыкамен бірге орындайды.
9) АРТ-терапия (рефлексия)
Әр оқушы А4 қағазына өзіне ұнайтын түстерді қылқаламмен шашыратып түсіреді. Кейін қағазды дәл ортасынан бүктеп, қайта ашады. Нәтижесінде арнайы салынғандай өрнек пайда болады.
Оқушылар суретке қарап, өз ойларын айтады: көрінген бейнелерге түсіндірме береді және туындаған ассоциацияларды талқылайды.
10) Қорытындылау
Оқушыларға алма суреті салынған карточкалар таратылады. Әр оқушы карточканың артына өз атын жазып, көршісіне ұсынады. Көршісі оның мінезіндегі жағымды жақтарын жазып береді. Карточкалар сынып ішінде айналып, әркім өзі туралы жазылған пікірлерді оқиды.
Нәтиже
Жиналған «алмалар» тақтадағы ағашқа ілінеді, оқушылар өз ойларын қорытындылайды.
11) Үйге тапсырма
75-беттегі «Өзін-өзі бақылау» тапсырмасын орындап келу.