Оқуда кездесетін кедергілерді жеңу және кедергіден шығу жолдары
11-сыныпқа арналған психологиялық тренинг-сабақ
Қатысушылар: 11-сынып оқушылары.
Мақсаты: ҰБТ тапсыратын 11-сынып оқушыларының бойындағы стресс деңгейін төмендету, сенімді мінез-құлық пен ішкі тірек қалыптастыру.
Жаттығулар жоспары
Төмендегі жаттығулар қатысушылардың қысымды жеңілдетуіне, оқу барысындағы кедергілерді байқауына және өз-өзіне сенімін күшейтуіне бағытталған.
1-жаттығу: «Ішкі сәлем»
Мақсаты: психологиялық қысымды азайту, жылы қарым-қатынас орнату.
-
1
Барлық оқушы шеңберге тұрады. Көзді жұмып, түйсік арқылы іштей әр қатысушыға жылы сәлем жолдайды.
-
2
Көзді ашып, бір-бірімен қол алысады.
-
3
Әркім өз есімін айтып, өзіне қысқа мінездеме береді. Мінездеме емтихан кезінде өзіне қолдау болатындай, жігерлендіретін сипатта болуы маңызды (мысалы: «Мен сабырлымын», «Мен өзіме сенемін», «Мен зейіндімін»).
Ескерту: Қатысушылардың бір-бірін тыңдауын және қысқа, нақты сөйлеуін қадағалаңыз.
2-жаттығу: «Оқуда кездесетін кедергілерді жеңу»
Мақсаты: оқу үдерісіндегі кедергілерді анықтау және олардан шығу жолдарын сезіну.
Дайындық
-
Қатысушылар партаға ыңғайланып отырады, қолдарын үстелдің үстіне қояды.
-
Баяу әуен қосылады.
-
Көзді жұмып, 3 рет терең дем алып, демді жай шығарады. Денені бос ұстайды.
Негізгі нұсқаулық
Көз алдарыңызға елестетіңіз: сіз бір кісілік соқпақпен қалың ну орманда келе жатып, кенет бір кедергіге тап болдыңыз. Ол қандай кедергі? Нақты не сізге бөгет болып тұр? Мұқият қарап, жақынырақ танысуға тырысыңыз.
Енді сол кедергіден өтуге сізде 1 минут бар. Өтіп болған соң жан-жағыңызға назар аударыңыз: бұл әрекет қазіргі жағдайыңызға қандай қолдау берді? Нақты не сізге керек? Нақты не көмектесе алады?
Рефлексия сұрақтары
-
Қандай әсер алдыңыз?
-
Қандай кедергіге тап болдыңыз? Ол нені білдіреді?
-
Оны қалай жеңдіңіз?
-
Қолыңызда қандай да бір зат болды ма? Ол сізге қалай көмектесті?
-
Кедергіден кейін қандай күйде шықтыңыз?
Қатысушылар өз әрекетін байқап, есте сақтайды: кедергіден қалай өткенін түсіну — кейін жаңа қадаммен, жаңа құлшыныспен әрекет етуге көмектеседі.
3-жаттығу: «Поезд»
Мақсаты: сергіту, көңіл-күйді көтеру, топтық ырғақты сезіну.
-
1
Шеңбер бойымен 1 және 2 болып санайды.
-
2
1-нөмірлер: 1 рет шапалақтайды, 2 рет аяқпен топылдатады.
-
3
2-нөмірлер: 2 рет шапалақтайды, 1 рет аяқпен топылдатады.
-
4
Ырғақ біртіндеп бірігіп, «поездың жүрісі» сияқты дыбыс шыққанға дейін жалғасады.
Қорытынды ой
Психологтың түйіні: адамның өз-өзіне және өзгелерге сенім білдіруі өмірге деген үміті мен қызығушылығын арттырады. Өзіне сену — өз құндылығын түсініп, мақсатқа жетуге көмектеседі.
Ал айналадағы адамдардың сенімі жауапкершілікті күшейтіп, өз мүмкіндігің мен қабілетіңді ашуға ықпал етеді.
Кілтті идеялар
-
Өзіңе сен
Ішкі тірек қалыптасса, қысым азаяды.
-
Кедергіні таны
Нені жеңетініңді анықтау — жарты шешім.
-
Қолдауды қабылда
Сенім жауапкершілік пен мүмкіндікті ашады.