Сыни тұрғыдан ойлауға байланысты міндет

Сабақтың мақсаты мен міндеттері

Сабақтың мақсаты: «Абай жолы» роман-эпопеясындағы ақын тұлғасының қалыптасу үдерісімен танысу.

Сабақтың міндеттері

Мазмұнға байланысты: эпопея негізінде Абайдың феодалдық қоғаммен бетпе-бет келіп, күрделене түскен ортада өсіп-жетілу жолдарын түсіну.
Сыни тұрғыдан ойлау: шығармамен өздігінен таныса отырып, ақынның кемелдену жолына сыни талдау жасау, ой қорыту.

I. Қызығушылықты ояту

Ой шақыру

Абай — ел кегінің жоқшысы, халықтың ұлы. Ол — тарихи тұлға, сыншыл реалист ақын, сазгер, ағартушы-демократ, ұлы ұстаз әрі қазақ жазба әдебиетінің көрнекті өкілі.

Тарихи тұлға Сыншыл реалист Сазгер Ағартушы-демократ Ұлы ұстаз Жазба әдебиет өкілі

II. Мағынаны тану

ДЖИГСО-1: Тақырыптық топтарға бөлу

Әр топ өз бағытын зерттеп, ортақ қорытындыға келеді.

1-топ: Абай — азамат

Азаматтық жол

Барластың батасы
Жұттағы ауыр жағдай
Бөжейдің асы
Әке мен бала
Абайдың азаматтық жолы

2-топ: Абай — ағартушы-демократ

2-кітап

Абай — ақын
Абайдың орыс достары
Ағартушы-демократ ретінде қалыптасуы

3-топ: Абай — жастарды жаңалыққа бастаушы

3–4-кітап

Абай және Әбіш
Дәркембай мен Абай
Дәрмен мен Абай
Жастарды ақындыққа баулушы ақын

4-топ: Абай — қоғам қайраткері

4-кітап

Оба ауруына қарсы күресі
Жер дауы
Абайдың қоғам қайраткері ретіндегі қызметі

Абай бейнесі: негізгі қырлар

Әдеби тұлға Азамат Ағартушы-демократ Жастарға жол көрсетуші Қоғам қайраткері

«Абай жолы» — халық жолы

М. Әуезов эпопеясында Абайдың таңдаған жолы — жеке тағдырдың ғана емес, халықтың тарихи бағытының көрінісі. Бұл жол бірнеше арнаға тоғысады:

Өнер жолы

Поэзия мен рухани мәдениет арқылы жаңару.
Әділет жолы

Қоғамдағы теңсіздікке қарсы адамгершілік ұстаным.
Даму жолы

Ой-сананы өсіру, білімге ұмтылу.
Адам ұлының жолы

Жалпыадамзаттық құндылықтарды алға қою.
Халық үшін күрес жолы

Қоғамдық жауапкершілік пен елдік мүдде.
Ұлы орыс халқымен достық жолы

Рухани байланыс, білім мен мәдени ықпалдастық.

III. Ой толғаныс

Қорытынды

Қазақ әдебиеті үшін Мұхтар Әуезовті «екінші Абай» деуге негіз бар: ол Абай болмысын көркемдік биік деңгейде сомдап, ұлттық сананы жаңғыртатын мәңгілік бейне жасай алды.

Шеберлік қыры

Абай бейнесін сомдаудағы тілдік, психологиялық және әлеуметтік дәлдік — эпопеяның басты құндылығы.

Жеткен биігі

Жазушы Абайды тек ақын ретінде емес, дәуірдің рухани көшбасшысы ретінде танытып, күрделі тарихи контексті тұтастай ашты.

Ойтолғауға ұсыныс

«Абай жолындағы» Абай таңдаған жолдардың қайсысы бүгінгі қоғам үшін өзекті? Дәлел келтіріп, қысқаша ой қорытынды жасаңыз.