Қазақша рефераттар

Бұрыштың анықтамасы

Сабақ туралы мәлімет

Ақтөбе облысы, Темір ауданы, №4 Шұбарқұдық орта мектебінің математика пәні мұғалімі — Тампилова Жайнагүл. Сабақ тақырыбы: «Үлестер. Жай бөлшектер».

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Үлес және жай бөлшек ұғымдарымен таныстыру; үлестер мен жай бөлшектерді есептер шығаруда қолдануға үйрету.

Дамытушылық

Жаңа материалды түсіндіру арқылы оқушылардың логикалық ойлау қабілетін дамыту.

Тәрбиелік

Оқушыларды шыдамдылыққа және төзімділікке баулу.

Құрал-жабдықтар

  • Оқулық
  • Интерактивті тақта
  • Компьютер және слайдтар
  • Үлестірмелі карточкалар

Сабақтың барысы

Сабақ құрылымы кезең-кезеңімен жоспарланып, жаңа тақырыпты меңгертуге, бекітуге және білімді тексеруге бағытталған.

  1. 1. Ұйымдастыру
  2. 2. Үй тапсырмасын тексеру
  3. 3. Өтілгенді қайталау («Футбол» ойыны)
  4. 4. Жаңа материалмен таныстыру
  5. 5. Пысықтау есептерін шығару
  6. 6. Бекіту (кестені толтыру)
  7. 7. Сергіту сәті («Адасқан әріптер»)
  8. 8. Тест жұмысы
  9. 9. Қорытындылау
  10. 10. Үйге тапсырма беру

Ұйымдастыру және кіріспе

Сабақ оқушылармен амандасудан, қатысымды түгендеуден басталады. Одан кейін сабақтың тақырыбы мен мақсаты қысқаша таныстырылады.

Үй тапсырмасы тексеріліп, өткен тақырыптар бойынша негізгі ұғымдар жаңа сабаққа көпір ретінде қайталанады.

Қайталау: «Футбол» ойыны

Оқушылар екі топқа (әр топта 11 оқушыдан) бөлінеді. Екі топқа бірдей сұрақ қойылады. Жауап берген топ қарсы командаға «гол соқты» деп есептеледі.

Қайталау сұрақтары

  1. 1) Натурал сан деп қандай сандарды айтамыз?
  2. 2) Шеңбер дегеніміз не?
  3. 3) Шеңбердің радиусы дегеніміз не?
  4. 4) Дөңгелек дегеніміз не?
  5. 5) Бұрыштың анықтамасы қандай?
  6. 6) Бұрыштың түрлерін ата.
  7. 7) Ең кіші жай сан қандай?
  8. 8) Қандай сандар 5-ке бөлінеді?
  9. 9) Жұп сандар дегеніміз не?
  10. 10) 12 санының бөлгіштерін ата.
  11. 11) 7 санының алғашқы бес еселігін ата.
  12. 12) Шеңберде ол тек біреу ғана. Ол не?
  13. 13) Шамасы 130° бұрыш қандай бұрыш?
  14. 14) Тік бұрыштың анықтамасын айт.
  15. 15) 10404 саны 3-ке бөліне ме?
  16. 16) Ең үлкен бір таңбалы жұп сан қандай?
  17. 17) Доғал бұрыштың анықтамасын айт.
  18. 18) Шамасы 180° болатын бұрыш қалай аталады?

Жаңа сабақ: анықтама және қысқаша тарихи шолу

Негізгі анықтама

Тең бөліктер үлестер деп аталады.

Бұл ұғым жай бөлшектерді түсінудің алғашқы қадамы болып табылады.

Тарихи мәлімет

Ертеде сауда-саттықта және түрлі есептеу жұмыстарында адамдарға үлестер мен бөлшектерді қолдану қажет болды. Жай бөлшектер туралы ілімнің дамуына үнді математиктері елеулі үлес қосты.

Қазіргі жай бөлшектерді белгілеу үлгісі VIII ғасырда Үндістанда кең қолданысқа енді. Алым мен бөлімді ажырататын сызықты грек математиктері Герон және Диофант пайдаланған.

Бөлшекті бүгінгі күндегідей сызықша арқылы жазу дәстүрі Еуропада біртіндеп орнықты. Ұзақ уақыт бойы бөлшектерді жеке сан ретінде қарастырмай, кейде «сынық сандар» деп атаған. Тек XVIII ғасырдан бастап оларды толыққанды сандар ретінде қабылдау күшейе түсті.

Ағылшын ғалымы И. Ньютон «Жалпыға бірдей арифметика» еңбегінде бөлшек ұғымын бір өрнекті екінші өрнекке бөлуден шығатын бөлінді ретінде қарастырып, түсінікті кеңейтті.

Келесі қадам: үлестерге мысалдар келтіріп, оларды жай бөлшек түрінде жазуды үйрену.

Ескерту: Берілген мәтінде мысалдар мен «Толық нұсқасын жүктеу» бөлімі мазмұн ретінде көрсетілмеген.