Құстардың бәрі әдемі
Қызылорда қаласы, №197 қазақ орта мектебі
Технология пәнінің мұғалімі: Әлжанова Роза Зейнуллақызы
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Оқушыларға тауыс құсы және оны бисермен тігу жолдары туралы толық мәлімет беру.
Дамытушылық
Теориялық білімді сарамандық жұмыста қолдану, өз бетінше ізденуге дағдыландыру, ой-өрісті дамыту.
Тәрбиелік
Өнерге қызығушылықты арттыру, ұқыптылыққа, еңбексүйгіштікке және іскерлікке тәрбиелеу.
Сабақ форматы
Сабақтың түрі
Аралас
Сабақтың әдісі
- Түсіндіру
- Сұрақ-жауап
- Өз бетінше сарамандық жұмыс
Көрнекілігі
Тауыс құсының суреттері
Құрал-жабдықтар
Пәнаралық байланыс
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
- Оқушылармен амандасу.
- Оқушыларды түгендеу.
- Құрал-жабдықтардың түгелдігін тексеру.
- Зейінді сабаққа шоғырландыру.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Өткен тақырыпты қайталай отырып, оқушыларға тақырып бойынша сұрақтар қойылады.
Мақсат: білімді жүйелеу және жаңа тақырыпқа көпір құру.
III. Жаңа сабақ
Бүгін біз бисермен тауыс құсын тігеміз. Бисер өнері — ертеден келе жатқан, әшекей бұйымдар әзірлеудің кең тараған түрі.
Қолөнер — халық өмірімен, тұрмысымен бірге жетіліп, біте қайнасып келе жатқан мол мұра. Сан алуан қолөнер бұйымдары әсемдігімен, өрнегімен, тұрмыстық сәнімен адамға рухани ләззат сыйлайды.
Бисер өнері туралы қысқаша шолу
Сумоншақтың (бисердің) отаны — ежелгі Египет. Осы кезеңнен бастап “бисер” атауымен жаңа ұғым қалыптасты. Египет пен Сириядан басталған бисер жасау технологиясы Рим империясына дейін тарады.
Уақыт өте келе бұл өнер Италияда, Грекияда, Германияда, Испанияда және Францияда дамыды. V ғасырдың соңында әйнек өнері Византияға, одан кейін Венецияға ауысты. Венеция Республикасы әйнек өндіру құпиясын ғасырлар бойы қатаң сақтаған.
XV ғасырда әйнек шеберлері Германияда, Францияда және Чехияда кеңінен таныла бастады. Бисермен қарапайым өрнектен бастап, өте күрделі көп түсті суреттерге дейін жасауға болады. Қолдан жасалған бисер бұйымдары Ресейде де, шетелде де жоғары бағаланады.
Бұл өнер нені талап етеді?
- Нәзіктік пен әсемдікке талғам
- Шыдамдылық
- Қиял мен шеберлік
Тауыс құсы: сұлулықтың символы
Құстардың бәрі әдемі. Дегенмен жаратылыстың ерекше жарасымын айқын көрсететін құстардың бірі — тауыс құсы. Әлемдегі ең әдемі құстардың қатарында аталуы тегін емес.
Тауыс құсының орысша атауы — павлин. Үндістанда ол қасиетті құс саналып, оны өлтіруге қатаң тыйым салынған.
Мәдени мәні
Көптеген елдерде тауыс — патшалықтың, киеліліктің, сұлулық пен тәкаппарлықтың символы ретінде құрметтеледі.
Тіршілік ету ортасы мен ерекшелігі
- Отаны — Оңтүстік Азия. Жолбарыс, жылан сияқты қауіп жақындағанда, ескерту беретін қасиеті үшін жоғары бағаланады.
- Тауықтәрізділер отрядының ірі түріне жатады.
- Ұясын жерге, бұталармен бүркелген орынға салады; ұясы жіңішке сабақты шөп пен кепкен жапырақтан құралады.
- Таулы және жартасты өңірлердегі сирек орманды, нулы жерлерді мекендейді; қалың бұта мен шөп өскен аймақты ұнатады.
- Қауіп төнгенде және ұйықтау үшін ағашқа қонады.
- Ұша алады: ұзындығы шамамен 2,5 м. Ірі болғанымен, жеңіл көтеріліп, биікке оңай қонады.
Сарамандық жұмыс: бисермен тауыс құсын тігу
- 1 Матаны кергішке керіп, дайындау.
- 2 Матаның бетіне тауыс құсының суретін салу.
- 3 Тауыс құсына қажетті бисер мен пайетканы таңдау.
- 4 Нұсқаулық суретке қарап, тігіс ретін сақтай отырып орындау.
Маңызды ескерту
Жұмыс барысында қауіпсіздік ережелерін үнемі есте сақтау қажет.
Қауіпсіздік ережелері
Ине және құралдармен жұмыс
- Инені ауызға салма.
- Инені киімге қадама.
- Қайшыны ашық қалдырма.
- Қайшыны жолдасыңа үшкір жағымен берме.
- Жұмыс соңында орныңды жинап, тазалап кет.
Жұмысқа қойылатын талаптар
- Жұмысты технологиялық картаның көмегімен орында.
- Тазалық пен ұқыптылықты сақта.
Нәтиже критерийі
Тігіс біркелкі, материал таза, бисер мен пайетка түстері үйлесімді болуы тиіс.
Қорытынды бөлім
Бүгінгі сабақта сіздер бисерден тауыс құсын тігудің негізгі қадамдарын меңгердіңіздер.
Қайталау сұрақтары
- Бисер дегеніміз не?
- Бисердің отаны қай ел?
- Әлемдегі ең әдемі құс деп қай құсты атаймыз?
- Тауыс құсының орысша атауы қандай?
- Тауыс құсы қай өңірлерде мекендейді?
Бағалау
Әр оқушының жұмысы қабылданып, баға қойылады. Жіберілген қателер бойынша қайта түсіндіру жүргізіледі.
Үй тапсырмасы
Тауыс құсын үйде аяқтап келу.
Пайдаланылған әдебиеттер
- 1 «Мектептегі технология» журналы, №2, 2012 ж.
- 2 «Технология» оқулығы, 9-сынып.