Мұнай табиғатта қалай пайда болды деп ойлайсыңдар

БҚО, Қаратөбе ауданы

Мұхит атындағы ОЖББМ, химия пәні мұғалімі — Амангалиева Фарида Марксовна

Оқу тақырыптары

  • 1

    Мұнай. Мұнайдың құрамы, қасиеттері және алынатын өнімдері. Қазақстандағы көмірсутекті кен орындары және оларды пайдалану. 11-сынып

  • 2

    ЭДТ тұрғысынан тұздардың химиялық қасиеттері. 9-сынып

Химия, 11-сынып

Сабақ тақырыбы: Мұнай. Мұнайдың құрамы, қасиеттері және алынатын өнімдері. Қазақстандағы көмірсутекті кен орындары және оларды пайдалану.

Сабақтың мақсаты

  • Көмірсутектердің табиғи көздері, мұнай және мұнайға серік газдар туралы білім қалыптастыру.
  • Мұнайдан алынатын өнімдер мен отын түрлерін (газ, мұнай, таскөмір) өңдеу ұғымдарын жүйелеу.
  • Қоршаған ортаны қорғау мәселелері бойынша қорытынды жасап, талдау және жүйелеу дағдыларын дамыту.

Әдістер мен ресурстар

Сабақ әдістері

  • Сұрақ-жауап
  • Топтық және жұптық жұмыс
  • Жаттығулар орындау

Құрал-жабдықтар

  • Интерактивті тақта
  • Электрондық оқулық
  • Флипчарт, маркерлер, стикерлер

Күтілетін нәтиже

  • Оқушылар мұнайды, мұнайға серік газдарды және таскөмірді өңдеу жолдарын біледі.
  • Қоршаған ортаны ластанудан қорғау шараларымен танысады.

Сабақ барысы

I. Кіріспе

  • Оқушыларды түгендеу, назарын сабаққа аудару.
  • Үй тапсырмасын тексеру: «Сұрақтары бар қорап» тәсілі.

II. Тұсаукесер (миға шабуыл)

Талқылау сұрақтары

  • Мұнай туралы не білесіңдер?
  • Мұнай табиғатта қалай пайда болды деп ойлайсыңдар?

Оқушылардың пікірлері тыңдалады.

Мұнай құрамындағы негізгі көмірсутектер

  • Парафиндер
  • Циклопарафиндер
  • Ароматты көмірсутектер
  • Басқа қосылыстар

Физикалық қасиеттері

  • Майлы сұйықтық; түсі көбіне қара-қоңыр.
  • Жанғыш.
  • Судан жеңіл, суда ерімейді.
  • Тұтқыр, өзіне тән иісі бар.
  • Органикалық еріткіштерде ериді.

Көрнекілік

Электрондық оқулықтан бейнематериал: мұнайдың пайда болуы және крекинг үдерісі.

III. Негізгі бөлім

Жаңа тақырыпты өздігінен меңгеру

  1. Тақырыпты өздігінен оқуға тапсырма беру.
  2. Топ ішінде берілген тапсырма бойынша талқылау ұйымдастыру.

Топтық жұмыс

I топ

Мұнай өнімдерін крекингілеу.

II топ

Мұнай өнімдері және олардың қолданылуы (постер қорғау).

Мақсат: тақырыптағы негізгі ойды анықтау және дәлелдеу.

IV. Қорытынды

«Ти» кестесі: пайдасы

  • Мұнай — «қара алтын», аса құнды шикізат.
  • Халықты жұмыспен қамтуға және табыс көзіне ықпал етеді.
  • Ауыл шаруашылығы мен ел экономикасының дамуына үлес қосады.
  • Тұрмыста кеңінен қолданылады.

«Ти» кестесі: зияны

  • Газ қоспалары арқылы ауаны ластайды, су көздерін бүлдіреді.
  • Ластану салдарынан түрлі аурулардың пайда болуына әсер етеді.
  • Жануарлар дүниесіне, құстарға және өсімдіктерге зиян келтіреді.
  • Өндіру кезінде қауіпсіздік ережелері сақталмаса, тіршілікке қауіпті экологиялық салдар туғызуы мүмкін.

Бекіту сұрақтары («Ойтүрткі»)

  1. Табиғаттың осы құнды шикізат қорларын тиімді пайдаланып жүрміз бе?
  2. Мұнай мен газ қоры болашақта азайса немесе сарқылса, олардың орнын басатын табиғи шикізат көздері қандай болуы мүмкін? Отын мәселесін қалай шешеміз?
  3. Мұнайдың экологияға әсері туралы не білесіңдер?

Жеке жұмыс

Жеке оқушыларға есептер мен жаттығулар беріледі.

Бағалау

Критерийлер арқылы өзін-өзі бағалау жүргізіледі.

Ескерту: Құжаттың толық нұсқасын жүктеу бөлімі бастапқы материалда көрсетілген.