Атом сөзі грекше бөлінбейтін деген сөз
«Кім көп біледі» интеллектуалдық ойыны
«Кім көп біледі» — химия курсы бойынша өткізілетін интеллектуалдық ойын. Ойын оқушылардың білім деңгейін анықтауға және бекітуге, ғылыми көзқарасын қалыптастыруға бағытталған.
Негізгі мақсат
- Химия бойынша білім деңгейін анықтау және бекіту.
- Ғылыми көзқарасты қалыптастыру.
- Тіл байлығын, ой ұшқырлығын, ізденімпаздық пен шығармашылықты дамыту.
- Өз бетінше жұмыс істеу дағдыларын жетілдіру.
- Өзіне сенімді болуға және қиындықтан жеке шығуға тәрбиелеу.
Көрнекіліктер
- Компьютер
- Парақтар (тапсырма материалдары)
- Ақын-жазушылардың қанатты сөздері және т.б.
Ойын жаратылыстану–математика онкүндігінің үшінші күні аясында өткізіледі. Негізгі қатысушылар — 9–10-сынып оқушылары.
Ойынның барысы
Ұйымдастыру
- Ұйымдастыру кезеңі
- Кіріспе сөз
- Қатысушыларды ортаға шақыру (музыка әуенімен)
- Әр оқушының өзін таныстыруы
8 кезеңнен тұратын құрылым
- Иә және жоқ (бәйге сұрақтары)
- Әріптер сөйлейді
- Кім тапқыр
- Кім жылдам
- Артығын тап
- Дода (бейне сұрақ)
- Тауып айтқан – қауып айтады
- Зерделілер әлемінде
1-кезең: «Иә» және «Жоқ»
Бұл кезеңде оқушыларға тұжырымдар беріледі. Оқушы әрқайсысына «иә» немесе «жоқ» деп жауап береді. Кезең соңында ең аз ұпай жинаған қатысушы ойыннан шығады.
| № | Сұрақ | Жауап |
|---|---|---|
| 1 | Сутегінің валенттілігі 1-ге тең. | Иә |
| 2 | H2O — күрделі зат. | Иә |
| 3 | Ең ауыр металл — осмий. | Иә |
| 4 | SO3 — негіздік оксид. | Жоқ |
| 5 | Ең жеңіл темір — металл. | Жоқ |
| 6 | Алюминий магнитке тартылады. | Жоқ |
| 7 | Периодтық жүйеде 109 нөмірлі элемент бар. | Иә |
| 8 | Темір қосылыстарында әрқашан 6 валентті болады. | Жоқ |
| 9 | Магний, кальций, стронций, барий — сілтілік жер металдары. | Иә |
| 10 | Авогадро саны: 6,023 × 1023. | Иә |
| 11 | Қалыпты жағдайда 1 моль газдың көлемі 44,9 л. | Жоқ |
| 12 | Бейорганикалық қосылыстар 5 түрге жіктеледі. | Жоқ |
| 13 | «Атом» сөзі грек тілінен аударғанда «бөлінбейтін» дегенді білдіреді. | Иә |
| 14 | Индекс химиялық таңбаның алдына қойылады. | Жоқ |
| 15 | Германия елімен аталған элемент — франций. | Жоқ |
| 16 | Электртерістілігі ең жоғары бейметалл — фтор. | Иә |
| 17 | Күкірт қышқылының қалдығы сульфат деп аталады. | Иә |
| 18 | Период саны — 8. | Жоқ |
| 19 | Атом құрамындағы электрондардың заряды оң болады. | Жоқ |
| 20 | Д. И. Менделеев периодтық жүйені түс көрген кезде ойлап тапқан. | Иә |
Ескерту: Кейбір тұжырымдар ойын форматына сай берілген; мұғалім қажет болған жағдайда түсіндірме жасап, нақтылап отыра алады.
2-кезең: «Әріптер сөйлейді»
Бұл кезеңде берілген әріпке сәйкес келетін химиялық ұғымдар мен терминдерді табу керек.
«М» әрпі
- Периодтық кестенің авторы — Менделеев.
- II валентті элемент — магний.
- Темір қандай затқа тартылады? — магнитке.
- Зат мөлшерінің өлшем бірлігі — моль.
«С» әрпі
- Химиялық элемент — сутегі (немесе скандий).
- Күрделі зат — су.
- I валентті элемент — сутек.
- Натрий гидроксиді — сілті.
«К» әрпі
- Химиялық элемент — күкірт.
- Күрделі зат — көмірқышқыл газы.
- Екі валентті элемент — кальций.
- Қышқылдар: күкірт қышқылы, көмір қышқылы.
3-кезең: «Кім тапқыр»
Бұл кезеңде берілген сөздерді мағыналық тұрғыдан жұптастырып, дұрыс байланысын табу керек.
Мысал
«Сынап — көңіл, ажар, ақыл, қуаныш»
Жауабы
«Көз — бұлақ, көңіл — сынап».