Алғашқы есептеуіш құрылғылар мен машиналар тақырыбы
Сабақ туралы жалпы мәлімет
Сынып
6-сынып
Сабақ тақырыбы
Есептеуіш техникасының даму тарихы
Сабақ түрі
Жаңа сабақ
Көрнекіліктер
- Слайд
- Үлестірмелі қағаздар
Әдіс-тәсілдер
Сабақтың мақсаты
Білімділік
Оқушыларды есептеуіш техникасының даму тарихымен және оның құрылуының негізгі принциптерімен таныстыру, ЭЕМ-нің қоғам өміріндегі рөлін түсіндіру.
Дамытушылық
Өз ойын ашық әрі еркін жеткізуге үйрету, АКТ қолдану арқылы ақпаратты іріктей білу дағдыларын қалыптастыру, ойлау қабілетін дамыту.
Тәрбиелік
Ынтымақтастыққа, тиянақтылыққа, пікір алмасуға және өзін-өзі бағалауға тәрбиелеу.
Сабақтың кезеңдері
-
I
Ұйымдастыру бөлімі
Мұғалім оқушылармен амандасып, «Жүректен — жүрекке» психологиялық тренингін өткізеді. Оқушыларды 4 адамнан тұратын 4 топқа бөледі.
Мұғалім әрекеті
- Амандасу
- Психологиялық тренинг ұйымдастыру
- 4 топқа бөлу
Оқушы әрекеті
- Мұғаліммен амандасады
- Жылы лебіз білдіреді
- Сөздерден сөйлем құрау арқылы топтарға бөлінеді
-
II
Қызығушылықты ояту (ассоциация әдісі)
Мұғалім оқушыларға есептеу құрылғыларына қатысты ассоциация жасау тапсырмасын ұсынады. Әр оқушы алдымен жеке жазады, кейін топ ішінде талқылап, ортақ ассоциация құрастырады.
Мұғалім әрекеті
Есептеу құрылғыларына ассоциация жасауды ұсынады.
Оқушы әрекеті
Әуелі дәптерге жеке жазады, кейін топта талқылап, топтың ортақ ассоциациясын жасайды.
-
III
Жаңа сабақ (мағынаны тану)
Оқушылар 1–4-ке дейін санап, бірдей сан түскендерден жұмыс топтары құрылады. Әр топқа тақырып мәтіндері мен бағыттаушы сұрақтар беріледі. Әр оқушы өз бөлігін меңгеріп, кейін «жанұя тобына» қайта оралып түсіндіреді.
1-топ: Алғашқы есептеуіш құрылғылар мен машиналар
- Ең ерте замандағы есептеу құралын атаңдар.
- Есепшотты басқа елдерде қалай атаған?
- Қай жылдары қандай есептеуіш құрылғылар пайда болды? Оларды кімдер ойлап тапты?
- Алғашқы болып бағдарлама жазған кім?
2-топ: Электронды есептеуіш машиналар
- Бірінші ЭЕМ-ді қай жылы және кім ойлап тапты? Қалай аталды?
- 1949 жылы қандай машина құрастырылды?
- Бұрынғы Кеңес Одағында бірінші ЭЕМ қай жылдары, кімнің басшылығымен жасалды?
- 1952–1953 жылдары қандай машина пайдалануға енгізілді?
3-топ: ЭЕМ-нің даму буындары
- ЭЕМ-нің буындарын атаңдар. Бір-бірінен айырмашылығы неде?
- Қазіргі дербес компьютерлер қай буынға жатады?
4-топ: Деректерді жүйелеу
Тақырыптағы есептеуіш машиналардың атауларын, пайда болған жылдарын және авторларын теріп жазыңдар.
Барлық оқушыларға ортақ сұрақтар
- Бірінші ЭЕМ қалай аталды? Ол қай жылы жасалды?
- Бұрынғы Кеңес Одағында бірінші ЭЕМ қай жылдары жасалды? Оны кім жасады?
- ЭЕМ-нің буындарын атаңдар.
- «Компьютердің атасы» деп кімді атайды?
Рефлексия: топ сөздерін толықтыру
Топтар жазған сөздер мен деректер толықтырылады (мысалы: 1642, Марк-1).
Мысал дерек
- 1642 жылы француз математигі Блез Паскаль 19 жасында механикалық есептеу машинасын құрастырды.
- 1944 жылы Говард Айкен «Марк-1» автоматты есептеуіш машинасын жасады.
Жеке тапсырма: «Не? Қайда? Кім? Қашан?»
Кестедегі тапсырманы әр оқушы жеке орындайды.
Не? Қайда? Кім? Қашан? Арифмометр (механикалық есептеу машинасы) Франция Блез Паскаль 1642 Мұғалім әрекеті
Тақырыптарды бөліп береді, сұрақтар арқылы бағыттайды, топтардың өзара оқытуына жағдай жасайды.
Оқушы әрекеті
Мәтінді оқып, жауаптарды жазады; топта талқылап, бірін-бірі толықтырады; «жанұя тобына» оралып, өз бөлімін түсіндіреді және сұрақтарға жауап береді.
-
IV
Жаңа сабақты бекіту (ой толғаныс)
Мұғалім «Қар үйіндісі» ойынын жүргізеді. Оқушылар бір-біріне тақырып бойынша сұрақ қойып, жауап береді және кері байланыс парақшаларын толтырады.
Кері байланыс сұрақтары
- Бүгінгі сабақ саған ұнады ма?
- Сабақ соңында қандай көңіл күйде болдың?
-
V
Үй тапсырмасы
«Есептеуіш техникасының даму тарихы» тақырыбы бойынша қосымша мәлімет жинап келу.
-
VI
Бағалау
Критериалды бағалау арқылы оқушылардың тапсырмаларды орындауы, топтық жұмыстағы белсенділігі және жауаптарының дәлдігі бағаланады.