Күкірт қышқылының физикалық қасиеттері

Жаңа педагогикалық технологиялар оқыту сапасын арттыруға, басқару тиімділігін күшейтуге және оқушылардың ой-санасының дамуына мүмкіндік береді. Жаңаша оқытудың басты мақсаты — оқушының өздігінен үйренуін, ізденуін және қорытынды жасауын жүйелі түрде қалыптастыру.

Төменде 9-сыныпқа арналған «Күкірт және оның қосылыстары» тақырыбы бойынша жаңа педагогикалық технология элементтері қолданылған сабақ үлгісі ұсынылады.

Сабақтың мақсаты

Білімдік

Оқушыларды күкірт және оның қосылыстарымен, негізгі химиялық қасиеттерімен таныстыру.

Дамытушылық

Атом құрылысы мен химиялық құрылысқа байланысты қасиеттердің өзгеруі, аллотропия ұғымы, сондай-ақ химиялық қасиеттердің кристалл тор түрімен байланысы туралы білімді тереңдету.

Тәрбиелік және дағдылық

Жоспар бойынша өз бетінше жауап беру, негізгі ойды бөліп қорытындылау, салыстыру, уақытты тиімді жоспарлау және өздігінен жұмыс нәтижесін жинақтау дағдыларын қалыптастыру.

Сабақ жоспары

  1. 1 Ұйымдастыру.
  2. 2 Сабақ мақсатымен таныстыру.
  3. 3 Сызбанұсқа құру және сол бойынша тақырыпты өз бетінше меңгерту.
  4. 4 Өздік жұмыс.
  5. 5 Тест жұмысы (оқушылардың өзін-өзі бағалауы).

Сабақтың барысы

I. Сызбанұсқа құру және жаңа материалды меңгерту

Тақырып бойынша сызбанұсқа құрылады және сол сызбанұсқа негізінде жаңа материалды оқушылар өз бетінше меңгереді (10–15 минут).

Күкірт — жай зат

  • Физикалық қасиеттері
  • Құрылысы
  • Химиялық қасиеттері
  • Алынуы
  • Қосылыстары
  • Қолданылуы

Күкірт — химиялық элемент

  • Периодтық жүйедегі орны
  • Атом құрылысы
  • Табиғатта кездесуі

Негізгі идея: құрылым → қасиет байланысын көрсету (атом құрылысы, аллотропия, кристалл тор және химиялық белсенділік).

II. Өздік жұмыс

Оқулық пен анықтамалық деректерді пайдаланып орындалады. Тапсырмалар үш деңгейге бөлінеді.

I деңгей

  1. Күкірттің химиялық таңбасын жазыңыз.
  2. Электрондық формуласын көрсетіңіз.
  3. Мүмкін болатын валенттілігін анықтаңыз (валенттілік ↔ атом құрылысы байланысын түсіндіріңіз).
  4. Мүмкін болатын тотығу дәрежелерін атаңыз.
  5. Күкірттің екі түрлі аллотропиялық түрөзгерісі болады. Олар: ромбтық күкірт және моноклиндік күкірт.
  6. Күкіртке тән физикалық қасиеттерді белгілеңіз:
    • Жылу өткізеді
    • Суда ериді
    • Кристалды зат

II деңгей

  1. Қай заттармен әрекеттескенде күкірт тотықтырғыш қасиет көрсетеді?
    а) белсенді металдар ә) сутегі б) мыс

    Реакция теңдеуін жазыңыз және күкірттің тотығу дәрежесінің өзгерісін көрсетіңіз.

  2. Жоғары температурада күкірт төмендегі заттардың қайсысымен әрекеттеседі?
    а) оттегі ә) сутегі

    Қандай қасиет көрсетеді: тотықтырғыш па, әлде тотықсыздандырғыш па?

  3. Күкірт қосылыстарының ішінен сульфидтерді таңдаңыз:
    PbS CaSO4 CuS ZnS GeS Na2SO4
  4. Күкірт(VI) оксиді — қышқылдық оксид.
  5. Күкірт(VI) оксиді сумен әрекеттесіп, күкірт қышқылын түзеді.
  6. Күкірт қышқылының формуласы, атауы және тұздарының атауын сәйкестендіріңіз:
    Химиялық формуласы Қышқыл аты Тұздың аты
    H2SO4 ________________ ________________
  7. Күкірт қышқылының физикалық қасиеттерін сипаттаңыз:
    ________________________________________________________________
  8. Күкірт қышқылы мен оның тұздарын сапалық анықтауға қандай реактив қолданылады? Реакция теңдеуін жазыңыз.
    ________________________________________________________________

III деңгей

Төмендегі айналымдарды жүзеге асырыңыз (теңдеулерін жазыңыз):

а)

S → SO2 → SO3 → H2SO4 → K2SO4

ә)

SO3 → H2SO4 → KHSO4

III. Тест арқылы бекіту (өзін-өзі тексеру және бағалау)

Әр оқушы тест жұмысын орындап болған соң, жауаптарын тексеріп, өзін-өзі бағалайды.

  1. Күкірт периодтық жүйеде:
    • а) III период және VI топтың негізгі топшасында
    • ә) II период, I топтың қосымша топшасында
    • б) III период, IV топтың қосымша топшасында
  2. Күкірт атомындағы нейтрондар саны:
    • а) 16
    • ә) 32
    • б) 3
  3. Күкірттің тұрақты тотығу дәрежесі:
    • а) +6
    • ә) +4
    • б) −2
  4. Күкірттің табиғатта екі түрлі аллотропиялық түрөзгерісі болады: __________ және __________.
  5. Күкірттің физикалық қасиеттері:
    • а) сары түсті кристалл зат
    • ә) өзіне тән иісі бар
    • б) суда ериді
  6. Күкірт(VI) оксиді:
    • а) негіздік
    • ә) қышқылдық
    • б) амфотерлі
  7. Күкірт қышқылы:
    • а) бір негізді
    • ә) екі негізді
    • б) үш негізді
  8. 6-топтың негізгі топшасындағы элементтер қандай элемент типіне жатады?
    • а) s-элемент
    • ә) p-элемент
    • б) d-элемент
  9. Күкірт қышқылын қай әрекеттесу арқылы алады?
    • а) SO3 және H2O
    • ә) SO3 және MgO
    • б) Na2SO4 және HNO3
  10. Теңдеулердегі жетіспейтін формулаларды қойыңыз:
    а) H2SO4 + ? → NaHSO4 + ?
    ә) H2SO4 + ? → CaSO4 + ?

IV. Үй тапсырмасы

Шығармашылық жұмыс: «Қышқыл жаңбырдың пайда болуы» тақырыбында зерттеу/эссе дайындау.

Өздік жұмыс немесе тест тапсырмаларында қате жіберген оқушылар үйде берілген материалды қайта пысықтайды.

V. Қорытынды бағалау

Әр оқушы өзінің бағасын «білім көрсеткіші» кестесіне белгілейді және сабақ бойынша қысқаша қорытынды жасайды.