Жердің жасы нешеде
Сабақтың мақсаты мен форматы
Мақсат — оқушылардың жалпы географиялық білімін дамыту, туған өлкенің табиғаты мен шаруашылығы туралы заңдылықтарды меңгерту. Сонымен қатар шығармашылыққа, тапқырлыққа, алғырлыққа және ойлана білуге баулу; сөйлеу мәдениетін, ойлау жүйесін және дәлелдеу дағдыларын қалыптастыру; туған өлкеге жанашырлық танытып, құрметпен қарауға тәрбиелеу.
Әдістер
- Сұрақ-жауап
- Жоба қорғау
- Сөйлеу және дәлелдеу
Түрі
Дәстүрден тыс форматтағы интеллектуалдық шоу.
Бағалау
Турларға қарай 1 балдық және 10 балдық жүйе қолданылады; көрермен ұпайы команданың жалпы есебіне қосылады.
Ойын құрылымы: 5 тур
1-тур — Тікелей сұрақтар
Екі командаға 20 сұрақтан қойылады. Әрбір дұрыс жауап — 1 балл.
2-тур — «Тез жауап бер»
Берілген 4 тапсырманы 4 минут ішінде орындау керек. Әрбір дұрыс жауап — 1 балл.
3-тур — «Тіл өнері»
Мақал-мәтелдер мен жұмбақтарды шешіп, жауапты қазақша, орысша, ағылшынша айту керек. Әрбір дұрыс жауап — баллмен есептеледі.
4-тур — «Шешендік өнер»
Жеребе арқылы алынған тақырып бойынша жобаны қорғау. Бағалау — 10 балдық жүйе. Дайындыққа 6 минут, сөйлеуге 3 минут беріледі.
Жоба тақырыптары
- Туған қаламның ертеңі
- Егер мен...
- Қазақ елін әлемге танытудың жолдары
- Мені елімнің болашағы алаңдатады
Ескерту
Бұл турда мазмұнның тереңдігімен қатар сөйлеу мәдениеті, дәлелдің қисындылығы және аудиториямен байланыс та бағаланады.
5-тур — «Көрермен көзайымы»
Бұл кезең 4-тур барысында өткізіледі. Әр команда жанкүйерлеріне кездейсоқ 5 сұрақ қойылады. Әр дұрыс жауап — 1 балл, команданың ұпайына қосылады.
Сұрақтар мен тапсырмалар мазмұны
1-тур: Екінші командаға арналған сұрақтар (тізім)
Төмендегі сұрақтар команданың география, табиғат және Қазақстантану бағытындағы білімін тексереді.
- Солтүстік Мұзды мұхит алабының өзендерін ата.
- Қызылорда қаласы қандай жазықтықта орналасқан?
- Алматы қаласы қандай тау баурайында орналасқан?
- Мұғалжар тауының ең биік нүктесі қандай?
- Қазақстан Республикасы БҰҰ-ға қашан кірді?
- «Алтай» сөзінің мағынасы қандай?
- Талғар шыңы Тянь-Шаньның қай бөлігіне жатады?
- Мұғалжар өңіріндегі ірі жыртқыш аңды ата.
- Қазақстанда қанша қорық бар?
- Ақсу-Жабағылы қорығы қай жылы құрылды?
- Қазақтан шыққан тұңғыш ғалым кім?
- Мұз басу қай дәуірде өтті?
- «Арал теңізі» кітабын кім жазды?
- Жердің жасы қанша?
- Мезозой эрасында таулар пайда болды ма?
- «Сарыарқа» сөзінің мағынасы қандай?
- «Бетпақдала» деген не?
- Қазақстанда жауын-шашын ең көп түсетін аймақ қайсы?
- Ең лайлы өзенді ата.
2-тур: «Тез жауап бер» — тапсырмалар
Тапсырма 1
Жері ең көп жыртылған облысты атаңыз; оның негізгі маманданған шаруашылығын сипаттаңыз; қандай дәнді дақылдар егіледі?
Тапсырма 2
Қазақстандағы ірі полиметалл өнеркәсібі орталықтарын және су электр энергиясы орталықтарын атаңыз.
Тапсырма 3
Ауыл шаруашылығы нашар дамыған әрі ең қалалы аймаққа жататын облыс туралы баяндаңыз.
Тапсырма 4
Суармалы егіншілік Қазақстанның қай облыстарында дамыған және қандай дақылдар егіледі?
Ескерту: Нұсқаға сай бұл турда әр командаға 2 тапсырмадан беріледі.
1-тур: Бірінші командаға арналған тікелей сұрақтар
Бұл сұрақтар интерактивті тақтада беріледі.
- Қазақстан Республикасының жер көлемі қанша?
- Қазақтың ұсақ шоқысының екінші атауы қандай?
- Ең ежелгі платформа қалай аталады?
- Қазақстан Республикасының неше пайызы Еуропада орналасқан?
- Еуразия материгінде территориясы бойынша нешінші орында?
- Қазақстан Республикасының шекарасының ұзындығы қанша?
- Қазақ елі туралы алғашқы мәлімет берген грек ғалымы кім?
- «Сібірдің сызба кітабын» кім жазды?
- Қазақстан таулары қай эрада пайда болған?
- Қарағанды көмірі қоры жөнінен нешінші орында?
- Темір қоры жөнінен дүниежүзінде нешінші орында?
- Қорғасын қоры жөнінен дүниежүзінде нешінші орында?
- Қазақстанда көмірдің неше кен орны бар?
- Фосфорит кені қай тауларда орналасқан?
- Жетісу Алатауының бұрынғы атауы қандай?
- Іле өзені бастауын қайдан алады?
- Балқаш көлінің қай бөлігі тұзды?
- Қазақстан жерінің неше пайызын шөл алып жатыр?
- Дала зонасындағы ең ірі құс қайсы?
- Қазақстан Республикасының ең төмен жері неше метр?
3-тур: «Тіл өнері» — жұмбақтар мен мақал-мәтелдер
Әрбір командаға төрт тапсырмадан беріледі. Жауапты қазақша, орысша, ағылшынша айту қажет.
Жұмбақтар
- Кең әлемді кернейді, көзің бірақ көрмейді.
- Құрғақ жерде сақтайсың, онсыз тамақ татпайсың.
- Қыздырып соқсаң иленеді, балға мен төстен именеді.
- Сатайын десем — ауыр кілем, сатпайын десем — тәуір кілем.
Мақал-мәтелдер (толықтыр)
- Нан бар жерде ... бар.
- ... ішкен құдығыңа түкірме.
- Қазақтардың қасиетті саны — ...
- Туған жердей жер болмас, туған елдей ... болмас.
4-тур: Жоба қорғау тәртібі
Дайындық
6 минут
Сөйлеу
3 минут
Бағалау
10 балдық жүйе
5-тур: Көрермен ұпайы қалай есептеледі?
4-тур кезінде әр команданың жанкүйерлеріне кездейсоқ 5 сұрақ қойылады. Әр дұрыс жауап 1 балл болып есептеліп, команданың жалпы ұпайына қосылады.